تبلیغ شبکه‌های ماهواره‌ای همراه با موج‌خبری

گروه فرهنگي «خبرگزاری دانشجو»، مرتضی امیری؛ موضوع شبکه ماهواره ای فارسی 1 و نگرانی از تاثیرات آن بر خانواده های ایرانی بویژه تاثیرات این شبکه بر کودکان و نوجوانان کشورمان در محافل گوناگون خانوادگی، اجتماعی و فرهنگی مطرح و به موضوع مورد توجه بسیاری از رسانه ها و مسئولان فرهنگی و رسانه ای کشور نیز تبدیل شده است.

 

هر کس از زاویه دید خود و با توجه به برداشتی که از محتوای سریال های شبکه فارسی 1 داشته، تلاش کرده تا هشدارها و نگرانی هایی را درباره این شبکه مطرح نماید.
 

برخی از عناوین مطالب بیان شده در رابطه با شبکه فارسی 1 در مطبوعات کشورمان، حاکی از نگرانی جدی درباره این شبکه هستند:
 

ـ این فارسی 1 از کجا وارد زندگی ما شد؟ (همشهری 29/2/89)
ـ شمشیر آخته فارسی 1؛ جنایت یا خیانت فرهنگی؟! (بانی فیلم 5/3/89)
ـ گفته ها و نا گفته های ضرغامی در کنگره جمعیت ایثارگران و مراسم اختتامیه جشنواره رادیو
ـ فیلم های شبکه فارسی 1 فساد آمیز است (بانی فیلم 8/3/89)
ـ فارسی 1پخش سریال با محوریت دروغ و خیانت! (بانی فیلم 10/3/89)
و ...
 

اگر چه توجه و تمرکز بر یک موضوع دارای ابعاد اجتماعی و فرهنگی گسترده مانند شبکه فارسی 1 جای تحسین دارد، اما باید توجه داشت که این شبکه در 10 مرداد 1388 تاسیس شد و از همان ابتدای تاسیس به دلیل ویژگی های خاص خود از جمله دوبله فارسی سریال ها و عبور از نزدیک به صد درصد خطوط قرمز موسوم در تلویزیون کشورمان (علت اصلی موفقیت برخی فیلم های سینمایی یا سریال های تلویزیونی داخلی در سال های اخیر) روشن بود که مخاطبان زیادی به این شبکه گرایش پیدا می کنند.
 

اغلب اوقات در آغاز تاسیس شبکه های ماهواره ای مهم، در کشور موج خبری عظیمی در خصوص تاسیس این شبکه ها و حتی تهدیدات فرهنگی آنها به راه می افتد، اما پس از مدتی بحث خاصی از محتوا و برنامه های این شبکه ها صورت نمی گیرد و عملا موج های خبری نقش خدمت رسانی به این شبکه ها و بیشتر معرفی شدن آنها به مخاطبان ایرانی را دارد.
 

در خصوص شبکه ماهواره ای فارسی 1 نیز چنین روندی طی شد و در تابستان 1388 موج خبری گسترده ای در رسانه های الکتریکی و برخی مطبوعات در باره این شبکه راه افتاد، اما پس از مدتی به فراموشی سپرده شد.
 

نمونه این موضوع را در خصوص شبکه بی بی سی فارسی نیز شاهد بودیم و تا زمانی که نقش آفرینی بی بی سی فارسی در رویدادهای پس از انتخابات سال 88 برجسته و بارز نشده بود، به طور جدی به این شبکه توجه نگردید.
 

احتمالا در آینده درباره شبکه هایی مانند «جم کلاسیک» که در جلب مخاطبان، توفیق نسبی کسب خواهد کرد، شاهد همین اتفاق خواهیم بود؛ از این رو ضروری به نظر می رسد که دستگاه های فرهنگی بویژه رسانه هایی مانند صدا و سیما ضمن رصد دقیق پدیده های متفاوت فرهنگی که گاه ابعاد و پیامدهای سیاسی و اقتصادی نیز دارند، برای مدریت فرصت ها و تهدیدها ی این پدیده ها برنامه ریزی نمایند.
 

برای مثال در خصوص شبکه فارسی 1، اگر برنامه ریزی دقیق تری صورت می گرفت، به طور حتم برخورد رسانه ای و فرهنگی نیز با آن به گونه دیگری بود و اکنون نیازی به هشدار دهی ها و ابراز نگرانی های گسترده نبود.
 

با این مقدمه و یادآوری در ادامه و در قسمت های بعدی این مقاله، نگاهی اجمالی به نقش آفرینی شبکه فارسی 1 در فضای فرهنگی، اجتماعی و رسانه ای کشورمان خواهیم داشت.

 

لازم به ذکر است که تلاش شده تا در بررسی موضوع از جاده انصاف خارج نگردیده و با ارائه تحلیلی مبتنی بر مطالعات فرهنگی بتوان برنامه ها و رویکردهای این شبکه را نقد كرد.