تغذيه فكري دانشجويان؛ ‌حلقه مغفول فعاليت‌هاي تشكل‌هاي دانشجويي

گروه سياسي «خبرگزاري دانشجو»، فردين آجوداني؛ امروز دانشگاه يكي از موثرترين و پراهميت ترين مجموعه ها در زمينه هاي داخلي و خارجي است؛ مجموعه اي كه متشكل از جواناني پرشور و نشاط و علاقه مند به سرنوشت كشور و تحولات بين الملل كه در اوج جواني و انرژي و فعاليت سوالات بسياري در مورد مشكلات داخلي و مسائل بين الملل دارند.

 

شايد بهترين راه براي يافتن پاسخ پرسش ها و پيگيري مطالبات دانشجويي، عضويت در تشكل ها و انجمن هايي باشد كه با محوريت دانشجو و جهت نيل به اهداف فوق تاسيس گرديده اند.

 

جنبش هايي كه دانشجويان فعال را زير بال و پر خود مي گيرند و با به وجود آوردن رابطه دو سويه بين تشكل و دانشجو، هم دانشجو با چند و چون نيل به آرمان ها و مطالبات خود آشنا مي شود و هم از طرفي تشكل از فعاليت وجود دانشجو بهره برده و تقويت شده و معمولا تشكل ها در دانشجو سبب بوجود آمدن تحرك، مطالبه و جنبش مي شود.

 

در تعريف جنبش دانشجويي student activism بايد گفت كه عمل جمعي دانشجويان كه زير مجموعه جنبش هاي اجتماعي مي باشد و وي‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍‍ژگي هاي خود را دارد و نقش مهمي در ايجاد تحولات در زمينه هاي مختلف در طول عمر كم خود بازي كرده است.

 

در طول تاريخ اين جنبش ها سبب بروز تغيير و تحولاتي در زمينه هاي سياسي، اقتصادي، اجتماعي، محيط زيستي و ... شده اند كه از جمله كشورهايي كه تحولات متعاقب جنبش هاي دانشجويي را مشاهده كرده اند، مي توان به ژاپن، آلمان، كانادا، استراليا، فرانسه، چين، اندونزي، ايران، آمريكا و بريتانيا اشاره كرد.

 

در كشور ما شايد اولين جرقه هاي دانشجويي در زماني زده شد كه گروهي از دانشجويان ايراني براي تحصيل عازم غرب شدند و اين فعاليت ها همزمان بود با نهضت مشروطه در ايران و مدتها بعد در سال 1321 اولين انجمن اسلامي دانشجويان در دانشكده پزشكي دانشگاه تهران تاسيس شد.

 

تشكل هاي اسلامي دانشجويي پيش از انقلاب با بهره بردن از دانشجوياني مومن، پايبند به ارزش ها و مخالف استعمار خارجي و داخلي توانستند سهم بسزايي را در فراهم كردن زمينه انقلاب و پيروزي آن ايفا كنند.

 

اين تشكل ها در زمان جنگ نيز با استفاده از نيروهاي هميشه در صحنه خود به فرمان امام (ره) لبيك گفته و به جبهه هاي جنگ حق عليه باطل شتافتند تا از ارزش هاي خود دفاع كنند، اگرچه پس از جنگ گروهي از دانشجويان دچار اين تفكر اشتباه شدند كه جنگ پايان يافته و ديگر ميدان جنگي در كار نيست و دانشگاه را كه ميدان نويني براي جولان دشمن شده بود را رها كرده و دچار زندگي روزمره شدند.

 

با اين اوصاف متوجه مي شويم كه تشكل هاي دانشجويي هم سابقه طولاني در كشورمان دارند و هم اينكه يك پاي ثابت تحولات و تغييرات در زمينه هاي مختلف اند و هم اكنون مي توان از بسيج دانشجويي، انجمن اسلامي دانشجويان مستقل، جامعه اسلامي دانشجويان و جنبش عدالت خواه دانشجويي بعنوان پنج تشكل مهم و تاثيرگذار در دانشگاه ها نام برد.

 

با يك بررسي اجمالي مي توان به اين نتيجه رسيد كه هر يك از اين تشكل ها نقاط قوت و مزيت خود را دارند، از  جمله؛ بسيج يك پايگاه گسترده ميان احاد ملت داشته و از بدنه اجتماعي بسيار پرتلاش سود مي برد، ضمنا يك حامي و همفكر بسيار قوي به نام سپاه پاسداران نيز چتر خود را بر سر بسيج باز كرده است.

 

انجمن اسلامي خود مستقل است و محافظه كاري نمي كند، جامعه اسلامي دانشجويان با وجود فراز و نشيب ها جهت انقلابي خود را حفظ كرده و جنبش عدالتخواهي نيز فلسفه وجودي خود را عدالتخواهي و مطالبه گري قرار داده كه مورد تاكيد رهبري مي باشد، بنابراين مي بينيم كه هر يك از تشكل ها داراي نقاط قوتي هستند كه در صورت استفاده درست و به موقع از آنها مي توان گام هاي مهمي در جهت نيل به اهداف والاي انقلاب بردارند، اما اين همه داستان نيست؛ چرا كه آسيب هاي تشكل ها را تهديد مي كند و خطر هميشه در كمين عزم و اراده و كار اسلامي و انقلابي تشكل هاي دانشجويي نشسته است.

 

آسيبب ها و تهديد ها را مي توان به دو دسته درون تشكلي و بين تشكلي تقسيم كرد؛ ابتدا چند مورد از آسيب هاي درون تشكلي را ذكر مي كنيم كه عبارتند از؛ 1- عمل زدگي و توجه بيش از حد به فعاليت هاي صرفا فيزيكي و كم توجهي به كارهاي فكري و نظري، به طور مثال ترتيب دادن اردوهاي مكرر و نپرداختن به كارهايي چون مقاله نويسي، احداث كانون هاي مطالعاتي، مسابقات كتابخواني و ... .

 

 2-رقابت ها و تلاش هاي مخرب داخل تشكل براي تصاحب پست هاي بالاتر و سعي تعداد اندكي از اعضا براي اخلال در كار ديگري و در اصطلاح «چوب لاي چرخ ديگري گذاشتن» و اتلاف بي منفعت انرژي از اين طريق

 

3-برخي ظاهرگرايي هاي افراطي و بعضا غيرمنطقي كه خود مي تواند عامل دافعه براي تشكل ها باشد

 

4-در اختيار نداشتن امكانات و اعتبارات كافي جهت عملي كردن برخي ايده هاي تشكل ها

 

5-عدم همكاري مسئولان دانشگاهي با برخي تشكل ها در بعضي از دانشگاه هاي كشور

 

6-شايد بزرگترين خطري كه تشكل هاي اسلامي و انقلابي موجود در دانشگاه ها را تهديد مي كند، عدم توانايي در جذب دانشجويان و برون ده كم اين تشكل ها و در مقابل ترس از جذب دانشجويان توسط طيف مقابل كه همانا گروه هاي مخالف و معاند نظام اند، باشد.

 

به نظر نگارنده اين بزرگترين تهديدي است كه مجموعه تشكل هاي دانشجويي در حال دست و پنجه نرم كردن با آن هستند و شايد علت اصلي آن، ناتواني در ايجاد جذابيت براي قشر جوان توسط تشكل ها مي باشد، البته بايد به اين نكته التفات داشت كه با هر روي، تشكل ها با تعداد زيادي از جوانان روبه رو هستند كه براي جذب آنها و آشنا كردنشان با اهداف و ارزش هاي اصيل اسلامي و انقلابي، بايد از راه ها و كانال هاي خاصي وارد شد كه مورد علاقه و توجه اين طيف از جمعيت است.

 

البته بر همگان واضح و مبرهن است كه ايجاد اين جذابيت ها نبايد سبب عدول از ارزش ها و فرا گذاشتن گام از خطوط قرمز شود و عمل كردن در چارچوب اسلام ضروري مي باشد. بد نيست با ذكر چند مثال با آسيب هاي احتمالي بين تشكل ها آشنا شويم؛ 1- عدم هماهنگي بين تشكل ها كه بعضا سبب موازي كاري و گاهي نيز سبب انجام عمل كامل مخالف يكديگر مي شود و لزوم ايجاد هماهنگي بين تشكل ها كه اين مطلب مورد تاكيد رهبري مي باشد و در ديدار با دانشجويان بدان اشاره فرمودند.

 

لازم به ذكر است كه اين ارگان بايد يك مجموعه ي سبك و چالاك باشد و از قدرت عمل سريع بهره ببرد و ضمنا بهتر است از روحانيت آگاه و اسلام شناسي در آن حضور داشته باشند تا احتمال انحراف به صفر نزديك شود.

 

2- آلت دست سازمان يا جريان خاصي قرار گرفتن و اقدام در جهت خواست آنها

 

3- بي توجهي به داشتن استقلال فكري

 

4- افتادن در دام برخي احزاب و گروه هاي زاويه دار با انقلاب و افراد وابسته به آنها و تبديل شدن به بلندگوي اين تشكيلات

 

5-به فراموشي سپردن مطالبه گري از مسئولان و عدالتخواهي

 

6-رقابت مسموم و مخرب بين تشكل هاي مختلف كه سبب ايجاد اصطكاك بين تشكل ها شده و انرژي حركت را از آنها مي گيرد.

 

در پايان بايد به اين نكته اشاره كرد كه هدف اصلي همه تشكل ها اقدام در جهت اهداف متعالي اسلام عزيز و انقلاب و منويات امام خامنه اي و همچنين تاثير بر محيط پر نشاط و پوياي دانشگاه مي باشد كه اين امر بدون اتحاد محقق نمي شود، بنابراين بهتر است يكبار ديگر ضرب المثل «يك دست صدا ندارد» را در ذهنمان مرور كنيم تا اين مطلب ملكه ذهنمان شود كه بدون اتحاد و همفزايي، در راه پرفراز و نشيب و طولاني اي كه در پيش داريم زود خسته خواهيم شد و بهتر است در كنار هم باشيم تا اين راه را با صلابت و سريع طي كنيم.