بحران در اقتصاد جهان، نفت را از سكه انداخت

به گزارش گروه اقتصادی «خبرگزاری دانشجو» به نقل از پايگاه اطلاع رساني شركت ملي نفت ايران، رويدادهاي يك هفته اخير بازار جهاني نفت حكايت از اين دارد كه  اگرچه حذف شدن ليبي از بازار نفت، يكي از اصلي ترين عوامل افزايش قيمت نفت در سال جاري ميلادي به شمار مي رود، اما اين روند افزايشي هميشگي نبود؛ به طوري كه در يكي دو ماه گذشته با افزايش توليد نفت عربستان سعودي، كويت و امارات متحده عربي، همچنين برداشت نزديك به 60 ميليون بشكه نفت خام از ذخاير استراتژيك كشورهاي توسعه يافته، قيمت انواع نفت خام كاهش تدريجي را تجربه كرده است.

بازگشت تدريجي نفت ليبي به بازار و ركود اقتصادي اروپا از جمله عواملي است كه قيمت هاي نفت را تحت فشار قرار داده است. در همين حال پيش بيني مي شود توليد نفت ليبي طي يك سال به حدود يك ميليون بشكه در روز برسد و همين امر بازارهاي جهاني نفت را با ترديدها و گمانه زني هاي جديدي روبرو خواهد كرد.

تحريم واردات نفت اروپا از سوريه، از ديگر عوامل تاثيرگذار بر بازار نفت بوده است؛ سوريه روزانه نزديك به 320 هزار بشكه نفت توليد مي كند كه نيمي از آن صادر مي شود.

اروپا اصلي ترين خريدار نفت سوريه است؛ به طوري كه ايتاليا به تنهايي در حدود 50 هزار بشكه از نفت صادراتي سوريه را دريافت مي كند. اين در حالي است كه مقامات سوري در واكنش به اين مساله، از ارسال نفت خود به چين سخن گفته اند.

به نظر مي رسد در شرايط فعلي، قيمت ها در بازار نفت تحت تاثير كاهش تقاضا و بحران اقتصادي و اعتباري تنظيم مي شود و از همين رو نوساناتي را در ماه هاي گذشته در قيمت گذاري اين حامل ارزشمند انرژي داشته ايم؛ نوساناتي كه روزبروز پررنگتر مي شود.

بازار نفت بر لبه پرتگاه بحران اقتصاد جهاني

در هفته گذشته، به دنبال افزايش نگراني ها درباره اقتصاد جهان و به تبع آن وضعيت نامناسب اقتصادي به خصوص در منطقه يورو، قيمت نفت خام WTI در بورس نايمكس (آتي‌هاي ماه اول)، از حدود 24/80 دلار در هر بشكه در تاريخ 26 سپتامبر 2011 تا كمتر از 2/79 دلار در هر بشكه در تاريخ 30 سپتامبر 2011 كاهش يافت.

در اين ميان، كاهش شاخص اعتماد مصرف‌كننده در آمريكا كه به دلايلي مثل وجود اخبار نگران‌كننده درباره بازار مسكن اين كشور به وجود آمده است، انتشار اخبار نگران‌كننده درباره بخش صنعت چين، بازگشت نفت خام صادراتي ليبي به بازار با صدور اولين محموله نفت صادراتي ليبي به ايتاليا پس از سرنگوني رژيم قذافي در هفته جاري، افزايش6/0 درصدي صادرات نفت اوپك از مسير دريا (به استثناي آنگولا و اكوادور) در پي افزايش خريد نفت خام از سوي پالايشگاه‌‌هاي آسيايي در 4 هفته منتهي به 8 اكتبر 2011 و همچنين افزايش سطح ذخيره‌سازي‌هاي نفت خام آمريكا معادل 2 ميليون بشكه در هفته منتهي به 23 سپتامبر 2011، در كاهش بهاي نفت بي تاثير نبوده است.

البته در ميان تمام اخبار نااميد كنند از بازار نفت، عوامل ديگري وجود دارد كه باعث تقويت‌ قيمت نفت خام و عاملي در جهت كاهش بيشتر قيمت آن شده است.

عواملي كه در راس آن ها مي توان به بهبود رشد اقتصادي آمريكا در فصل دوم 2011، افزايش اميدواري به موفقيت رهبران اروپايي در يافتن راه‌حلي براي نجات اقتصاد يونان و بازگرداندن آرامش به حوزه يورو، افت صادرات نفت كويت و امارات پس از نشست 159 اوپك در ژوئن و همچنين تشديد و تداوم ناآرامي‌هاي سياسي در خاورميانه، اشاره كرد.

لرزش خفيف در بازارهاي نفت اوپك

بر اساس آمار دبيرخانه سازمان كشورهاي صادركننده نفت (اوپك)، قيمت سبد نفتي اين سازمان، طي دوره زماني 26 تا 29 سپتامبر 2011، از يك روند افزايشي همراه با نوسان برخوردار بوده و ابتدا ازحدود 81/101 دلار در هر بشكه تا بيش از 53/104 دلار در هر بشكه در تاريخ 27 سپتامبر افزايش يافت، ولي مجددا تا سطح 11/103 دلار در هر بشكه كاهش يافت.
 

ميانگين هفتگي بهاي سبد نفتي اوپك در هفته منتهي به 29 سپتامبر 2011، با 63/3 دلار كاهش نسبت به هفته پيش از آن به هر بشكه 103 دلار و 45 سنت رسيده است. ميانگين هفتگي بهاي سبد نفتي اوپك در هفته منتهي به 23 سپتامبر نيز معادل 107 دلار و 8 سنت بود.

قيمت نفت خام برنت درياي شمال نيز در بورس لندن(ICE) براي تحويل در ماه نوامبر 2011، در پي نگراني‌ها درباره بحران بدهي‌هاي منطقه يورو، با وجود تلاش مسوولان اروپايي براي مهار بحران كسر بودجه يونان و بازگرداندن آرامش به حوزه يورو، از يك روند كاهشي همراه با نوسان برخوردار بوده و از حدود 61/103 دلار در هر بشكه در تاريخ 26 سپتامبر2011 تا كمتر از 76/102 دلار در هر بشكه در تاريخ 30 سپتامبر 2011 كاهش يافت.

ميانگين بهاي هر بشكه نفت خام صادراتي ايران نيز با 4 دلار و 38 سنت كاهش نسبت به هفته قبل (21 سپتامبر 2011)، در روز 28 سپتامبر 2011 به بشكه‌اي 102 دلار و 68 سنت رسيده است.

بر اساس آمارهاي امور بين‌الملل شركت ملي نفت ايران، ميانگين وزني بهاي هر بشكه نفت خام سبك ايران به مقصدهاي مختلف در روز چهارشنبه (28 سپتامبر 2011 ) 104 دلار و 22 سنت بود و همين رقم براي نفت خام سنگين در سطح 101 دلار و 94 سنت قرار داشت.

همچنين قيمت هر بشكه نفت خام سبك ايران به بازار آفريقاي جنوبي 103 دلار و 72 سنت و هر بشكه نفت خام سنگين ايران به اين بازار 102 دلار و 27 سنت گزارش شده است.

هر بشكه نفت خام سبك ايران در بازار آسيا 105 دلار و 31 سنت، شمال غربي اروپا 103 دلار و 90 سنت و در بازار مديترانه 101 دلار و 67 سنت معامله شده است. هر بشكه نفت خام سنگين ايران نيز در بازار آسيا 102 دلار و 92 سنت، شمال غربي اروپا 102 دلار و 45 سنت و در بازار مديترانه 99 دلار و62 سنت به فروش رسيده است.

طي دوره 21 سپتامبر الي 28 سپتامبر 2011، بيشترين كاهش در قيمت نفت خام سبك و سنگين ايران مربوط به بازارهاي شمال غربي اروپا، مديترانه و آفريقاي‌جنوبي با 09/5 دلار كاهش در هر بشكه بوده است. ميانگين وزني بهاي هر بشكه نفت خام سبك و سنگين ايران نيز نسبت به هفته قبل، به ترتيب به ميزان 37/4 و 38/4 دلار در هر بشكه طي دوره مذكور كاهش يافته است.