کرسی آزاداندیشی «طرح تفکیک جنسیت در دانشگاه‌ها» در تربیت معلم آذربایجان برگزار شد

یکی از دانشجویان موافق این طرح در اين كرسي گفت: تفکیک جنسیتی در دانشگاه‌ها مسئله ای است که از ابتدای تأسیس دانشگاه در ایران، چه پیش از انقلاب و چه پس از آن مطرح و مورد بحث بوده است تا اینکه در سال 1366 شورای عالی انقلاب فرهنگی تفکیک جنسیتی در دانشگاه‌ها را تصویب كرد، اما به دلایل فراهم نبودن شرایط عملیاتی نشد و اکنون که شرایط فراهم است این طرح باید عملیاتی شود.

این دانشجو ادامه داد: هم فرهنگ اسلامی و هم فرهنگ ایرانی ما در مورد ارتباط و اختلاط دختر و پسر حکم به تفکیک جنسیتی در دانشگاه‌ها می‌کند و وضعیت موجود ارتباطات غلط را که منجر به دوستی و ارتباطات نادرست می‌شود، نمی‌پذیرد.

وی گفت: طرح تفکیک جنسیتی در دانشگاه‌ها به نفع مسائل آموزشی و یادگیری درسی نیز هست، چراکه در وضعیت موجود زمان زيادي از وقت هر کلاس و توجه دانشجویان حتی حین درس به سمت جنس مخالف است و ارتباطات کنترل نشده دختر و پسر در دانشگاه موجب از بین رفتن حیا و حجاب در دانشگاه می‌شود؛ خیلی از دانشجویان دختر در دانشگاه به خودنمایی مي پردازند و پسران هم رفتار چندان مناسبی از خود بروز نمي دهند و حتی کلاس‌ها به محل پچ‌پچ دختر و پسر تبدیل مي شود.

یکی از دانشجویان دختر که به عنوان مخالف در اين کرسی شرکت کرده بود، گفت: ایراداتی که در این طرح وجود دارد از مزایای آن بسیار بیشتر است.

وي گفت: دانشگاه به عنوان بخشی از جامعه که برترین مفاهیم آموزشی در آن وجود دارد، از قداست معنوی بالایی برخوردار است و این طرح کرامت انسانی دانشجو در جامعه دانشگاهی را زیر سؤال می‌برد، چراکه مفهوم این کار آن است که خانواده من نتوانسته است مرا طوری تربیت کند که بتوانم خودم را در برابر جنس مخالف کنترل کنم.

این دانشجوی مخالف ادامه داد: اگر شما از کنار هم بودن دختر و پسر می‌ترسید و فکر می‌کنید که هر تعاملی به فساد منجر می‌شود، آن وقت باید پیاده روها را هم دیوار بکشید و همه جا دو بستر متفاوت ایجاد کنید که این امر منجر به صرف هزینه بسیار بالایی می‌شود، این در حالی است که هم اکنون ما در این دانشگاه در آزمایشگاه‌ها و سایر جاها کمبود امکانات را به وضوح احساس می‌کنیم.

یکی از دانشجویان موافق این طرح با اشاره به تعریف دانشگاه گفت: دانشگاه به معنی محیطی برای اجتماعی شدن نیست؛ ما باید قبل از ورود به دانشگاه اجتماعی شده باشیم، دانشگاه محلی برای تبادل افکار و تعلیم و تعلم است.

وی تصریح کرد: در محیط کاری به اقتضای سن افراد و کامل شدن شخصیت، افراد بهتر می‌توانند مراقب خود باشند، اما در محیط آموزشی کشور، با وجود اینکه کودکان هنوز غریزه جنسی ندارند در مدرسه‌ها تفکیک جنسیتی می‌شوند اما در دانشگاه‌ها این ضرورت ایجاد نمی شود، اين در حالي است كه در اين مقطع افراد در اوج فوران جنسی هستند.

این دانشجوی موافق یادآور شد: در سال‌های 2005 و 2006 یکی از اساتید دانشگاه هاروارد در آمریکا تحقیقاتی انجام می‌دهد و می‌بیند وقتی که تفکیک جنسیتی در یک دانشگاه صورت می‌گیرد موجب می‌شود راندمان علمی دانشگاه بالا برود، به همین خاطر این استاد دانشگاه بحث تفکیک جنسیتی را مطرح می‌کند و در نتیجه، این طرح در آن دانشگاه اجرا مي شود؛ بعد از اجرایی شدن طرح، این دانشگاه در سال 2009 به عنوان برترین دانشگاه جهان انتخاب مي شود.

وی ادامه داد: بنابراین علاوه بر الزامات و تکالیف شرعی مبنی بر تفکیک جنسیتی در دانشگاه، یک سری دلایل صرفا عقلی هم وجود دارد که ضرورت این کار را نشان می‌دهد.

یکی از دانشجویان مخالف نيز گفت: از نظر چارچوب اسلامی زن بايد تا حد مشخصی حجاب داشته باشد ولی این مسئله مشکلی با ارتباط دختر و پسر در حد اینکه دانشگاه‌ها مختلط باشند ندارد.

وی تصریح کرد: اگر کسی در دانشگاه برخی حریم‌ها را رعایت نکند، این مسئله مربوط به شخصیت اوست و ربطی به محیط فعلی دانشگاه ندارد.

اين دانشجو با اشاره به نظر یکی از دانشجویان موافق این طرح مبنی بر صحبت دانشجوی دختر و پسر با هم در کلاس درسی گفت: این نظر مبنای علمی ندارد؛ دانشگاه محفلی فقط برای درس خواندن نيست و جنبه های دیگری نیز دارد.

در ادامه جلسه دانشجوی دیگری از گروه مخالفین طرح تفکیک جنسیتی گفت: یادگیری تحت تأثیر عوامل مختلفی است که یکی از آن‌ها انگیزه است.

وی تصریح کرد: متاسفانه امروزه به خاطر ابهام در آینده کاری، بسیاری از دانشجویان انگیزه خود را از دست داده‌ و دچار افت تحصیلی شده‌اند؛ بهتر است در اين زمينه همه عوامل را بررسی کنیم و یک تحقیق هم در دانشگاه های تک جنسیتی بکنیم و ببینیم آیا وضعیت تحصیلی آن‌ها بهتر است؟

دانشجویی از گروه موافق طرح تفکیک جنسیتی گفت: ما دلایل مختلفی برای کاهش کیفیت یادگیری در فضای مختلط داریم؛ یکی از دلایل این است که در کلاس‌های مختلط دانشجویان خجالتی، از سؤال کردن و شرکت در بحث خودداری می‌کنند؛ دلیل دیگر این است که بحث در مورد برخی از مباحث درسی مثل بخش‌هایی از درس فقه در این کلاس‌ها به خاطر جبهه گیری ناممکن است.

وی ادامه داد: نفس حضور دختر و پسر در کنار هم موجب تأثیرات منفی روی دانشجویان می‌شود و گاها تمام فکر و ذکر برخی دانشجویان متوجه جنس مخالف می‌شود.

دانشجوی دیگری از گروه موافق دانشگاه امام صادق (ع) را مثالی از یک دانشگاه تک جنسیتی با سطح علمی بسیار بالا عنوان کرد و گفت: اینکه مطرح می شود دانشجو صرفا برای درس خواندن به دانشگاه نیامده است، پس برای چه و با چه هدفی آمده است؟

دانشجویي از گروه مخالف تصريح كرد: شش ماه است که به خاطر پایان نامه خود با موضوع جامعه دانشگاهی از منظر قرآن روی بیانات مقام معظم رهبری کار می‌کنم؛ هیچ جای بیانات مقام معظم رهبری و حضرت امام (ره) کلمه تفکیک جنسیت را ندیده‌ام.

وی ادامه داد: این معضلاتی که دوستان برای وضعیت موجود دانشگاه‌ها مطرح می‌کنند ناشی از اختلاط است؛ اختلاط با در ارتباط بودن بسیار فرق می‌کند.

اين دانشجو با اشاره به صحبت‌های گروه موافق گفت: شیوه بیان و اقدام برای تفکیک جنسیت در کشور ما بسیار غلط است، و توهین بزرگی به دانشجو مي باشد؛ آیا تمام حوزه های دیگر در دانشگاه‌ها، از اساتید گرفته تا محتوای دروس، اسلامی شده‌اند که ما فقط روی تفکیک جنسیتی متمرکز شده‌ایم؟

وی گفت: مقایسه جامعه اسلامی با جامعه مبتذل غربی و اینکه در فلان دانشگاه به فلان نتیجه رسیده‌اند مقایسه درستی نیست؛ ما باید بر اساس دستورات دین و قرآن تصمیم بگیریم.

اين دانشجو همچنین در مورد بالاتر بودن سطح علمی در دانشگاه های تک جنسیتی گفت: دانشجویان چنین دانشگاه‌هایی به لحاظ درسی بهتر هستند ولی تجربه نشان مي دهد آن‌ها به لحاظ روابط اجتماعی در وضعیت بسیار بدی قرار مي گيرند و حتی خیلی‌هایشان امکان صحبت کردن عادی جلوی یک نفر از جنس مخالف را ندارند.

دانشجوی دیگری گفت: عدم امکان طرح برخی مباحث در کلاس‌های مختلط روانشناسی به استاد برمي گردد؛ مگر بعد از فارغ‌التحصیلی و در بازار کار، مراجعان و بیماران ما از هم تفکیک شده‌اند که ما بخواهیم این مباحث را در کلاس طرح نکنیم؟

یکی از دانشجویان موافق این طرح گفت: ما هیچ وقت نگفته‌ایم که رهبر انقلاب فرموده‌اند باید تفکیک جنسیتی صورت گیرد، و اصولا اگر مبنای این بحث‌ها صحبت‌های رهبری باشد آن وقت پای مباحث و سایر مطالبات رهبری از جمله اصلاح علوم انسانی به میان خواهد آمد.

وی در مورد مشکل کمبود بودجه و امکانات در طرح تفکیک جنسیتی نیز گفت: ما حداقل در مورد برخی رشته‌ها مثل رشته های انسانی با چنین معضلی مواجه نیستیم.

اين دانشجو ادامه داد: خوب است به جای پذیرش زیاد دانشجو در کشور، این پذیرش را کم کرده و به افزایش کیفیت و نخبه پروری توجه کنیم.

وی گفت: اگر تفکیک جنسیت در دانشگاه توهین به دانشجو محسوب می‌شود، باید از خدا پرسيد که چرا در قرآن فرموده است زن و مرد باید حجاب را رعایت کنند.

دانشجوی مخالف دیگری ضمن بیان اینکه باید تفکیک جنسیتی با مقوله حجاب یکی گرفته نشود، گفت: ما هیچ گاه مدعی رکود علمی در دانشگاه های تک جنسیتی نشدیم بلکه دانشگاه های مختلط را با آن دانشگاه‌ها مقایسه کردیم و گفتیم اگر دانشگاه الزهرا سطح علمی بالاتری دارد پس چرا رتبه یک‌های ما دانشگاه شهید بهشتی و شریف را انتخاب می‌کنند؟

وی همچنین گفت: 1400 سال پیش اسلام و قرآن زن را از انزوا و از اینکه صرفا کالایی برای مرد باشد خارج کرد، اینکه ما باز هم دنبال تفکیک جنسیتی باشیم به معنی آن است که زن را مجددا بخواهیم به انزوا کشانده و از تحصیل علم محروم کنیم.

وی با اشاره به داستانی یکی از کتب شهید مطهری گفت: استاد در کتاب خود می‌گویند اگر شما هنگام خروج از اتاق به بچه ای که در کنار اتاقتان مشغول بازی است مرتب بگویید که نکند به اتاق من بروی، این کار باعث حریص شدن آن بچه ورود به اتاق خواهد شد، اما اگر شما در اتاق را باز بگذارید و بروید هنگام برگشت خواهید دید که آن بچه هنوز در بیرون اتاق مشغول بازی است.

مسئله تفکیک جنسیتی نیز همین است و اگر ما در دانشگاه‌ها تابلوی ورود ممنوع بزنیم مطمئن باشید که دانشجوهای ما تنها نسبت به جنس مقابل حریص‌تر خواهند شد.

سپس دانشجوی مخالف دیگری با اشاره به نحوه شکل گیری هویت در زن و مرد گفت: مردان ابتدا هویت خود را شکل می‌دهند و سپس به برقراری روابط اجتماعی مبادرت می‌ورزند اما زنان در حین روابط اجتماعی هویت خود را شکل می‌دهند و اگر ما طرح تفکیک جنسیتی را اجرا کنیم باید تفاوت‌های جامعه امروز را با جامعه دیروز در نظر داشته باشیم.

مثلاً در گذشته چون خانواده‌ها بزرگ بودند اعضای خانواده مشکلی از نظر ارتباطات اجتماعی نداشتند اما امروزه با استقلال هر خانواده، این مشکل وجود دارد و با تفکیک جنسیتی در دانشگاه‌ها راه برای تربیت اجتماعی افراد بسته می‌شود.

همچنین دانشجوی دیگری از گروه موافق گفت: حکایت تفکیک جنسیتی، حکایت حریص‌تر شدن نیست بلکه افزایش ارتباط با جنس مخالف، به مثابه نوشیدن آب شوری است که انسان را تشنه تر می‌سازد.

وی همچنین مقایسه فضای دانشگاه را با فضای بیرون و خیابان مقایسه اشتباهی دانسته و گفت: ما در خیابان با جنس مخالف ارتباط برقرار نمی‌کنیم چرا که زیاد کنار هم نیستیم اما تفاوت محیط دانشگاه د راین است که دو جنس مخالف مدت‌ها در کنار هم و در ارتباط مستمر با هم هستند.

وی گفت: اصولاً اگر شما می‌توانید در دانشگاه مختلط، مشکلات اخلاقی را حل کنید ما مخالفتی با اختلاط در دانشگاه‌ها نخواهیم داشت.

دانشجوی موافق دیگری با اشاره به صحبت‌های فردی از گروه مقابل مبنی بر هویت یابی دختران از ارتباط با جنس مخالف گفت: چگونه است که ما از ارتباط با محارم خود نمی‌توانیم هویت خود را شکل بدهیم و فقط این کار با ارتباط با جنس مخالف آن هم در دانشگاه‌ها شکل می‌گیرد؟

وی ادامه داد: اگر بخواهیم بگوییم که تفکیک جنسیتی موجب حریص‌تر شدن افراد می‌شود آن وقت باید به خدا ایراد بگیریم که چرا با واجب کردن حجاب، باعث حریص‌تر شدن جنس مخالف شد.

همچنین دانشجوی موافق دیگری گفت: شما این را دیگر نمی‌توانید انکار کنید که در بعضی از دروس پزشکی، ما صد در صد به تفکیک جنسیتی نیاز داریم.

در ادامه جلسه، دانشجویی از گروه مخالف گفت: من فقط به جمله ای از دکتر شریعتی اشاره می‌کنم که گفت با همه چیز در آویز و با هیچ کس آمیخته نشو، در انزوا پاک ماندن نه سخت است نه قداست.

سپس دانشجوی دیگری گفت: اگر تفکیک جنسیتی همان طور که گروه موافق گفتند علتش این است که حدود شرعی رعایت نمی‌شود پس در یک افق بیشتری اسلامی شدن دانشگاه‌ها را باید مد نظر داشت.

وی تصریح کرد: به نظر من طرح مسئله تفکیک جنسیتی در دانشگاه‌ها، یک مسئله برعکس است و به ان می‌ماند به کسی که نماز نمی‌خواند ابتدا نماز خواندن را یاد بدهیم و بعد به او فلسفه نماز خواندن را بگوییم.

این دانشجوی مخالف ادامه داد:حرف ما دانشجوها این است که ابتدا ما را قانع کنید که واقعاً ضرورت تفکیک چیست و سپس بیایید در برخی از دانشگاه‌ها این طرح را اجرا کنید، نه اینکه مسئله را از آخر شروع کرده بحث اسلامی سازی دانشگاه‌ها را رها کرده و فقط به تفکیک جنسیتی بپردازید.

وی بیان داشت: رهبری می‌فرمایند: دانشگاه باید محل مباحث عمیق علمی باشد، خوب شما بیایید ابتدا دروس دانشگاهی را اسلامی کنید. آیا محتوای نامناسب دروسی که بچه های رشته زبان می‌خوانند با تفکیک جنسیت حل خواهد شد؟

خاطرنشان می شود در ادامه حجت الاسلام نعمتی به عنوان داور این جلسه به مطالبات امام و رهبری از دانشگاه اشاره کرده و بیان داشت: بر اساس اندیشه‌ی امام راحل دانشگاه، بسته به جهت گیری اساتید و دانشجویان، هم منشأ دردها و هم منشأ اصلاح کشور است.

وی افزود: مقام معظم رهبری بر همین اساس مطالبات مهمی از دانشگاه داشته‌اند که یکی از مهم‌ترین آن‌ها تأمین استقلال فرهنگی جامعه و دیگری جریان تولید علم و فناوری با رعایت اخلاق است.

نعمتی سومین خواسته مقام معظم رهبری از دانشگاه را خطرپذیری دانست و افزود: دانشگاه برای تجربه حرکت در مدارهای بالا نیاز به خطر پذیری و شجاعت برای ورود به مسائل مهم دارد.

وی چهارمین و مهم‌ترین خواسته مقام معظم رهبری از دانشگاه را احساس مسئولیت دانشگاهیان دانست و گفت: فردای این کشور و ملت، نیازمند احساس مسئولیت امروز شما با در نظر گرفتن دیروز، امروز و فردا دانست.

کرسی آزاد اندیشی ابزار مناسب و لازمی است تا دانشگاهیان در جهت انجام تکالیف محوله مقام معظم رهبری گام بردارند.

نعمتی در ادامه بابیان اینکه کرسی آزاد اندیشی ابزار مناسب و لازمی است تا دانشگاهیان در جهت انجام تکالیف محوله مقام معظم رهبری گام بردارند گفت: در شرایطی هستیم که دشمن تمام انرژی خود را روی بحث فرهنگی متمرکز کرده است امانت‌ها مشکل ما با تفکیک جنسیتی حل نمی‌شود با ید بسیاری از مشکلات نیز در این راستا حل شود.

وی ادامه داد: فراموش نکنیم که زمانی بحث پرده کشیدن در کلاس‌ها به حضور حضرت امام (ره) طرح شد که ایشان مخالفت کردند و فرمودند باید فرهنگ سازی بشود.

نعمتی بیان داشت: ما اگر یک قانون اسلامی را به صورت صحیح و بدون سنجیدن همه عوامل اجرا کنیم نه تنها نتیجه خوبی نخواهد داشت بلکه عواقب خطرناکی با خود پیش خواهد آورد و هنوز زیرساخت‌های کافی مثل بودجه و امکانات مالی، زمانی و انسانی و برای عملیاتی کردن طرح تفکیک جنسیتی در دانشگاه ها فراهم نیست.

وی در پایان در جمع بندی سخنان خود با اشاره به اینکه در بسیاری از کشورهای جهان، تک جنسیتی شدن دانشگاه‌ها در دستور کار قرار گرفته است، گفت: برای اجرای این طرح نباید بترسیم اما اولاً نباید تفکیک جنسیتی در دانشگاه‌ها را تنها تکلیف پیش روی خود بدانیم و از کارهای دیگر غافل شویم، ضمن اینکه اگر بخواهیم این طرح را اجرا کنیم باید ابتدا زیرساخت‌های آن را فراهم کنیم.

ضمن اینکه می‌توان در کنار دانشگاه های تک جنسیتی، دانشگاه های مختلطی هم داشت تا جلوی برخی مشکلات احتمالی رفته شود، در آن صورت، افراد وقتی که مزایای دانشگاه های تک جنسیتی را ببینند خودشان علاقه‌مند به ثبت نام در این دانشگاه‌ها خواهند شد.