شبیه‌سازی دینامیکی عرضه و تقاضای آب شهر تبریز برای سال 1400 توسط دانشگاه تبریز

به گزارش گروه علمي «خبرگزاری دانشجو»، محققان دانشگاه تبریز در قالب اجرای یک طرح پژوهشی اقدام به شبیه‌سازی دینامیکی عرضه و تقاضای آب در شهر تبریز برای سال 1400 کردند.

 

مهدی ضرغامی، مجری این طرح پژوهشی امروزه در کنار بحران آب، کمبود مدیریت بهینه آب را یکی از مشکلات اساسی دانست که این امر بخصوص در مناطق خشک و نیمه خشک اهمیت ویژه ای به خود می گیرد.

 

وی با بیان اینکه در مدیریت آب شهری نیز ارائه راه‌حل برای این مسائل به دلیل روابط پویا و پیچیده اجتماعی، اقتصادی و زیست محیطی نیازمند مدل مناسب ریاضی است، خاطرنشان کرد: روش پویایی سیستم ها قادر است که این مکانیزم های پیچیده را با استفاده از حلقه های بازخوردی و تعیین روابط علت معلولی متقابل بین پارامترها در بازه زمانی معین مدلسازی کرده، و رفتارهای سیستم را در برابر سناریوهای مختلف شبیه‌سازی کند.

 

عضو هیئت علمی دانشکده فنی مهندسی عمران دانشگاه تبریز با اشاره به آینده وضعیت آب شهر تبریز گفت: در این تحقیق تلاش شد مدل مدیریت آب شهری تبریز با رویکرد پویایی سیستم ها تهیه شود که بر این اساس این مدل با استفاده از نرم افزار Vensim اجرا و سپس اعتبارسنجی شد.

 

ضرغامي بيان داشت: در مرحله بعدی این طرح تحقیقی رفتار سیستم منابع آب شهر تبریز در برابر سناریوهای مختلف مدیریتی از جمله نصب وسایل کاهنده مصرف، کنترل نشت از شبکه، افزایش قیمت آب، انتقال آب بین حوضه‌ای، بازچرخانی آن به کمک توسعه شبکه فاضلاب و تصفیه آن برای افق زمانی 10 سال آینده شبیه‌سازی شد.

 

استادیار دانشکده فنی مهندسی عمران دانشگاه تبریز در ادامه به نتایج حاصله از این پژوهش اشاره کرد و گفت: نتیجه نهایی این تحقیق نشان می‌دهد که در صورت عدم مدیریت صحیح در ایجاد تعادل بین عرضه و تقاضای آب در افق زمانی 10 سال آینده، شهر تبریز با مشکل روبه‌رو خواهد شد و کمبود آب حتی تا 45 درصد افزایش خواهد داشت.

 

وی کاربردهای این طرح تحقیقی را یادآور شد و افزود: مدل تهیه شده در این تحقیق مدیران آب شهری را در اتخاذ تصمیمات مناسب و به موقع از جمله مدیریت مشارکتی آب کمک خواهد کرد.

 

ضرغامی تصريح كرد: کاربرد مهم دیگر این مدل آن است که اگر قرار است برای مدیرت آب در این شهر تصمیماتی گرفته شود، می‌توان قبل از اجرای این برنامه‌ها در دنیای واقعی، اثر آنها را در مدل پویای تهیه شده شبیه‌سازی کرد.

 

استادیار دانشکده فنی مهندسی عمران دانشگاه تبریز با اشاره به اینکه در غیر این صورت باید هزینه زیادی بابت اشتباه بودن تصمیمات پرداخت شود، گفت: از آنجا که در آینده به خاطر تغییر اقلیم از قابلیت اعتماد به منابع آب منطقه کاسته خواهد شد؛ از این رو توصیه می شود بر اساس نتایج مدل در توسعه کمی شهر به ویژه افزایش جمعیت و در نتیجه تعداد انشعابات و میزان مصرف، کنترل صورت گرفته و برنامه ریزی شود. ا

 

خاطرنشان می‌شود، این طرح پژوهشی با همکاری سیمین اکبریه، فارغ‌التحصیل دانشگاه تبریز که در حال حاضر دانشجوی دکترای دانشگاه نبراسکاست و نیز علی باقری، عضو هیئت علمی دانشگاه تربیت مدرس به مدت یک سال با حمایت مالی بنیاد ملی نخبگان و نظارت مدیریت پژوهشی دانشگاه تبریز انجام گرفته است.

 

ضرغامی مجری این طرح پژوهشی نیز دکترای مهندسی عمران در گرایش مدیریت منابع آب را در سال 1386 از دانشگاه صنعتی شریف اخذ کرده و در حال حاضر به‌عنوان استادیار دانشکده مهندسی عمران دانشگاه تبریز مشغول انجام فعالیت های آموزشی و پژوهشی است.

 

انتشار دو کتاب، 28 مقاله در مجلات تخصصی و ارائه 57 مقاله در کنفرانس‌های ملی و بین‌المللی از سوابق علمی وی به شمار می آیند.