«جزوه كاهي و 20 سال پيش اساتيد» پاسخگوي نيازها نيست/ واحدهاي كارآموزي دانشجويان براي وقت گذراني است

گروه علمي «خبرگزاري دانشجو»؛ همايش «آموزش عالي، الزامات تحول در آموزش فني و مهندسي» پنج شنبه با حضور دكتر قديمي، مديركل پشتيباني و حمايت آموزش عالي؛ سيد مصطفي ميرسليم، عضو مجمع تشخيص مصلحت نظام؛ دكتر حسني، مديركل دفتر گسترش و برنامه‌ريزي آموزش عالي؛ دكتر عامري، مديركل دفتر نظارت و ارزيابي آموزش عالي؛ دكتر رهايي، رئيس دانشگاه صنعتي اميركبير و دكتر روستاآزاد، رئيس دانشگاه صنعتي شريف در سالن جابرابن‌حيان دانشگاه صنعتي شريف برگزار شد.
 
بنا بر اين گزارش، در اين همايش آينده ايده‌آل آموزش عالي، تبيين وضعيت موجود، تكنولوژي‌هاي نوين آموزشي، آموزش الكترونيك، آموزش از راه دور، آموزش تن باز، نظام به روزرساني، ارتباط دانشگاه با صنعت، آموزش مبتني بر پژوهش، نظام برنامه‌اي و مسئله‌محوري آموزش مورد نقد و بررسي قرار ‌گرفت.

 

قديمي: توسعه آموزش عالي هدفمند و همگرا نبوده است
 

سعيد قديمي در اين همايش گفت: از جمعيت چهار ميليوني دانشجويي كشور 23 درصد در مقطع كارداني، 64 درصد در مقطع كارشناسي و كمتر از 1 درصد در مقطع دكترا تحصيل مي‌كنند كه اين آمارها نشان مي‌دهد توسعه آموزش عالي بر اساس يك توسعه هدفمند و همگرا نبوده است.
 
وي افزود: در طول دوره‌هاي قبلي برنامه‌ريزي، مكانيك و فرآيند روشني براي به روز‌رساني رشته‌هاي دانشگاهي نداشته‌ايم كه اين امر موجب شد ارتباط موثري بين برنامه‌هاي درسي دانشگاهي ايجاد نشود.

 

مديركل پشتيباني و حمايت آموزش عالي خاطرنشان كرد: طي سال‌هاي اخير موضوع بازنگري و محتواي متون درسي به عنوان دغدغه و تكليف ملي مشخص شده است كه بايد تمام ظرفيت‌ها و توان ملي براي اجراي اين كار در كشور استفاده شود.

 

قديمي با بيان اينكه طي سال‌هاي آينده جمعيت كشور در سن 18 تا 24 سال كاهش مي‌يابد، گفت: بر اين اساس مي‌توان به توسعه كيفي دانشگاه‌ها بيشتر فكر كرد؛ زيرا ديگر دغدغه توسعه كمي نخواهيم داشت.

 

رضا روستاآزاد در ادامه گفت: آموزش عالي كشور بايد مسئله‌محور باشد و برنامه‌ريزي آن براي نيازهاي جامعه باشد، اما تا زماني كه اساتيد جزوه‌هايشان كاهي است و مطالب آنها مربوط به 20 سال گذشته است نمي‌توان به سمت اين اهداف حركت كرد.

 

وي افزود: با توجه به اينكه آموزش كشور برگرفته از جوامع ديگر است و نيازهاي جوامع ديگر را پاسخ مي‌دهد، بسياري از دانشجويان به راحتي به كشورهاي ديگر سفر كرده و در آنجا فعاليت مي‌كنند.

 

رئيس دانشگاه صنعتي شريف خاطرنشان كرد: با برنامه‌ريزي براي آموزش بومي و مختص كشور خودمان مي‌توانيم جلوي روند خروج دانشجويان از كشور را بگيريم؛ زيرا در حال حاضر دانشجويان با آموزش‌هايي كه در دانشگاه‌هاي كشور مي‌بينند مي‌توانند به راحتي پازل علمي ديگر جوامع را كامل كنند.

 

روستاآزاد خاطرنشان كرد: ما اعتقاد داريم آموزش عالي مي‌تواند كارآمدتر باشد كه اين امر با اصلاح هرم جمعيت دانشجويي و هيئت علمي و اصلاح محتواي آموزش امكان‌پذير خواهد شد.

 

وي با بيان اينكه در دنيا رشته‌هايي خلق مي‌شوند و بعد از مدتي از بين مي‌روند، گفت:‌اين روند در آموزش عالي ما وجود ندارد و بايد اين موضوع اصلاح شود.

 

رئيس دانشگاه صنعتي شريف با بيان اينكه دانشگاه ام‌ آي تي اساتيد خود را موظف كرده است كه دروس آموزش خود را ترم به ترم به روز كنند، گفت: اين موضوع هنوز در دانشگاه‌هاي كشور ما دنبال نمي‌شود.

عامري خبر داد: كاهش سهم دانشجويي رشته‌هاي علوم انساني از 46 درصد به 36 درصد

رضا عامري نيز در اين همايش گفت: ‌طي سال‌هاي گذشته جمعيت دانشجويي كشور بيشتر در رشته‌هاي علوم انساني رشد داشته است و در حال حاضر نيز 46 درصد جمعيت دانشجويان كشور در رشته‌هاي علوم انساني تحصيل مي‌كنند كه اين رقم طبق برنامه پنجم بايد به 36 درصد كاهش يابد.
 
وي افزود: بر اساس آمار موجود 46 درصد سهم جمعيت دانشجويي در رشته‌هاي علوم انساني، 34 درصد در رشته‌هاي فني و مهندسي، 9.5 درصد در رشته‌هاي علوم پايه، 5 درصد در رشته‌هاي هنر و 6 درصد در رشته كشاورزي و علوم پزشكي تحصيل مي‌كنند.

 

مديركل نظارت و ارزيابي آموزش عالي گفت: با توجه به اينكه سهم درصد دانشجويان دانشگاه‌هاي علوم انساني نسبت به ديگر رشته‌ها بسيار گسترش يافته است، بايد اين شيب با مديريت برنامه‌ريزي شده و كاهش يابد.

 

عامري افزود: طي 30 سال گذشته آموزش عالي رشد چشمگيري داشته است كه نقش موتور متحركه در نظام علمي كشور را نيز داشته است.

 

وي خاطرنشان كرد: توسعه آموزش عالي طي سال‌هاي گذشته متوازن نبوده است و در حال حاضر نيز 80 درصد كل دانشجويان كشور تنها در 20 درصد رشته‌هاي موجود در دانشگاه‌ها تحصيل مي‌كنند.

 

مديركل نظارت و ارزيابي آموزش عالي خاطرنشان كرد: همچنين طي سال‌هاي گذشته 85 درصد توسعه آموزش عالي مربوط به نظام‌هاي شهريه‌اي بوده است، 12 درصد مربوط به دانشگاه‌هاي دولتي و 3 درصد مربوط به دانشگاه‌هاي وابسته به وزارت بهداشت بوده است.

 

عامري بيان داشت: در حال حاضر 13 هزار و 450 عضو هيئت علمي در رشته‌هاي فني و مهندسي مشغول به فعاليت هستند كه اين رقم 27 درصد كل جمعيت اعضاي هيئت علمي كشور را تشكيل مي‌دهد.
 
وي خاطرنشان كرد: 19 درصد اعضاي هيئت علمي كشور در رشته‌هاي علوم پايه، 39 درصد در رشته‌هاي علوم انساني، 5 درصد در رشته‌هاي هنر و 10 درصد در رشته‌هاي كشاورزي و دامپزشكي مشغول به فعاليت هستند.

 

مديركل نظارت و ارزيابي آموزش عالي اضافه كرد: بر اساس اصلاح هرم اعضاي هيئت علمي كشور بايد سهم اعضاي هيئت علمي رشته‌هاي علوم انساني و فني و مهندسي طي سال‌هاي آينده افزايش يابد.
 
عامري خاطرنشان كرد: در حال حاضر چهار درصد اعضاي هيئت علمي رشته‌هاي فني و مهندسي از مرتبه استاديار به بالا را دارند و اين در حالي است كه در دانشگاه‌هاي وابسته به وزارت علوم اين سهم بيشتر است.

 

وي خاطرنشان كرد: بايد 45 هزار عضو هيئت علمي جديد براي رشته‌هاي فني و مهندسي جذب شود تا به شاخص‌هاي آموزشي مناسب در اين حوزه دست يابيم.
 
مديركل نظارت و ارزيابي آموزش عالي با بيان اينكه 50 درصد دانشجويان رشته‌هاي فني و مهندسي در دانشگاه‌ آزاد تحصيل مي‌كنند، افزود: اين در حالي است كه تنها 12 درصد دانشجويان فني و مهندسي در دانشگاه‌هاي وابسته به وزارت علوم تحصيل مي‌كنند.
 
عامري اضافه كرد: بر اساس برنامه‌ها بايد سهم تحصيل دانشجويان رشته‌هاي فني و مهندسي در دانشگاه آزاد به 44 درصد كاهش و در دانشگاه‌هاي وزارت علوم به 13 درصد افزايش يابد.

 

وي تصريح كرد: 56 درصد كل دانشجويان فني و مهندسي در مقطع كارشناسي، چهار درصد در مقطع ارشد، 0.65 درصد در مقطع دكتراي تخصصي و 40 درصد در مقطع كارداني هستند.

 

مديركل نظارت و ارزيابي آموزش عالي گفت: سهم دانشجويان فني و مهندسي در مقاطع دكتراي تخصصي و كارشناسي ارشد كم است كه بايد اين سهم افزايش يابد.

 

سيد مصطفي ميرسليم در ادامه اين همايش گفت: براي ارتباط هر چه بيشتر دانشگاه و صنعت لازم است تجديد نظري در واحدهاي كارآموزي دانشجويان صورت گير؛ زيرا در حال حاضر واحدهاي كارآموزي مورد بي توجهي دانشگا‌ه‌ها قرار گرفته اند در صورتي كه واحدهاي كارآموزي دروسي هستند كه زمينه مناسب را براي ارتباط دانشجويان و صنايع ايجاد مي‌كنند.
 
عضو مجمع تشخيص مصلحت نظام گفت: براي دستيابي به هدف ارتباط هر چه بيشتر صنعت و دانشگاه، بايد پايان‌نامه‌ها بر اساس نياز صنايع تدوين شوند.

 

ميرسليم خاطرنشان كرد: شيوه‌نامه انتخاب پايان‌نامه‌ها نيز به خصوص در مقطع كارشناسي ارشد بايد مورد بازنگري قرار گيرد؛ زيرا در حال حاضر انتخاب موضوع پايان‌نامه با بي‌توجهي روبه‌روست.

 

وي تصريح كرد: دانشجو زماني مي‌تواند مشكل صنعت را برطرف كند و در هنگام ورود به فعاليت صنايع با موفقيت روبه‌رو شود كه بتواند پايان‌نامه‌اي را متناسب با نيازهاي جامعه و صنعت تدوين كند.

 

عضو مجمع تشخيص مصلحت نظام با اشاره به پيشرفت‌هاي روزافزون در دنيا گفت: براي ارتباط هر چه بيشتر دانشگاه و صنعت بايد مفاد درسي در هر نيم سال به روز شود.
 
ميرسليم خاطرنشان كرد: رشد فناوري طي سال‌هاي اخير بسيار تند است؛ بنابراين بايد مفاد درسي دانشگاه‌هاي كشور بر اساس اين رشد تند به روزرساني شود.

رهايي: براي تبديل دانش به فناوري نياز به تلفيق رشته‌هاست

 

عليرضا رهايي نيز در اين همايش بيان داشت: آموزشي تلفيقي در كشورهاي دنيا طي سال‌هاي گذشته توسعه پيدا كرده است كه بر اين اساس نياز است در كشور ما نيز براي تبديل دانش به فناوري به تلفيق رشته‌ها توجه شود.

 

وي افزود: در كشورهاي مختلف در حال حاضر مشخص شده است كه مهندسان در مديريت دچار نقص و كمبود هستند كه بر اين اساس تلفيقي از رشته‌هاي مهندسي و مديريت براي رفع اين مشكل ايجاد شده است.

 

رهايي شناخت شرايط كسب و كار را براي دستيابي به علم و فناوري ضروري دانست و گفت: بايد وظايف آموزش عالي را بر اساس نيازهاي جامعه طراحي كنيم تا از اين طريق آموزش و پژوهش در حيطه شناخت و نيازهاي كشور گسترش يابد.

 

رئيس دانشگاه اميركبير تصريح كرد: بايد در كشور ضرورت آموزش مستمر، طراحي انعطاف‌پذير، توجه به چرخه عمر توليدات و فعاليت‌شان بيشتر مشخص شود تا بر اين اساس دانشگاه‌ها بتوانند بر اساس نيازهاي كشور كار كنند.