تفسیر چیست؟ مفسر کیست؟

به گزارش خبرنگار سياسي «خبرگزاري دانشجو»، نشست «تفسير چيست؟ مفسر كيست؟» كه توسط سازمان فعاليت‌هاي قرآني جهاد دانشگاهي، پنج شنبه شب در نمايشگاه قرآن كريم در مصلي تهران برگزار شد به موضوع تفسير صحیح و مفسر واقعی قرآن اختصاص داشت.

بنا بر اين گزارش، حجت الاسلام گندمكار در این نشست، با اشاره به فرازماني و فرامكاني بودن قرآن گفت: طبق بيان قرآن، مخاطب آخرين كتاب آسماني «ناس» هستند (كافه للناس) و هيچ فرقه و گروهي از آن استثناء نشده‌اند.

 

وي افزود: با توجه به اينكه قرآن، خاتم كتب آسماني است، معاني و دقايق و ظرايف آن به همه كتب قبلي اشراف دارد و معارف همه آنها در قرآن موجود است.

گندمكار، ضمن تاييد امكان تدبر هر انساني در آيات قرآن گفت: معارف گوناگون حكمي، عرفاني، فلسفي، تاريخي، كلامي و .... در قرآن جمع شده است و اين كتاب آسماني محدود به علم و معرفت خاصي نيست.

مدرس حوزه و دانشگاه با اشاره به سابقه تفسير علمي قرآن، در آثار افرادي مانند امام فخر رازي و ابن سينا و مهندس بازرگان تصريح كرد: براي تبديل شدن يك انسان به مفسر قرآن، به گفته برخي، آشنايي با بيش از صد علم لازم است.

 
وي در توضيح معناي لغوي تفسير گفت: تفسير، مصدر تفعيل و از ماده «فسر» است كه به معناي روشن كردن معنا و بيرون كشيدن معنا از قرآن به كار رفته است.

گندمكار در ادامه و با اشاره به معنا و تاريخچه ظهور «هرمنوتيك» بيان داشت: هرمنوتيك از لفظ «هرمس» گرفته شده كه الهه ‌اي يوناني است و معنا را به انسان الهام مي كند و در اصطلاح به معناي درك زواياي پنهان متن است.

مدرس حوزه و دانشگاه ادامه داد: هرمنوتيك در ابتدا محدود به كتاب مقدس بود اما از زمان هايدگر، هرمنوتيك كاربرد عام تري يافت و براي درك هر متني علاوه بر كتاب مقدس، به كار رفت.

وي هرمنوتيك را در نگاه غربي شامل سه ضلع متن، مولف و مفسر دانست و تاكيد كرد: به نظر من يك ضلع ديگر نيز بايد به هرمنوتيك اضافه شود و آن ضلع مخاطب است و البته عنصر زمان را نيز بايد مدنظر قرار داد.

 

گندمكار در نقد هرمنوتيك غربي گفت: هرمنوتيك غربي در پارادايم تئوري ها و ديدگاه هاي متكثر گرفتار است و خروجي اين پروسه، پلوراليزم است.

 

اين مدرس حوزه و دانشگاه جهان اسلام را هم گرفتار اين تكثر گرايي دانست و تصريح كرد: وجود بيش از 900 دوره تفسير قرآن در جهان اسلام، نشان از تاثيرپذيري از هرمنوتيك است.

وي همچنين وجود شكاكيت و بازيگري ذهن را از معايب ديگر هرمنوتيك غربي دانست و گفت: پيش فهم ها و پيش فرض ها در هرمنوتيك غربي وجود دارد که شناخت را مخدوش مي كند.

گندم كار در بخش ديگري از صحبت هايش ضمن استناد به حديث ثقلين و آياتي نظير «لايمسه الاالمطهرون» گفت: از كنار يكديگر گذاشتن اين براهين متوجه مي شويم شناخت دقيق قرآن، مراتب دارد.

اين مدرس حوزه و دانشگاه سپس با استناد به مجموعه براهين موجود نتيجه گيري كرد: 14 معصوم (ع)، مفسران اصلي قرآن هستند و سايرين تنها عنوان «مترجم قرآن» را مي توانند داشته باشند.

وي عدم توان انسان عادي براي كسب مقام تمام علوم مورد نياز تفسير را دليل ديگر مفسر نشدن انسان هاي غير معصوم دانست و گفت: پيامبر اسلام (ص)، كه آورنده قرآن است و جانشينان معصوم ايشان، تنها مفسران قرآن هستند.