دانشجو گزارش میدهد؛
گردوی ضیاآباد قزوین؛ از تولید ۶۵۰۰ تن محصول تا رؤیای تبدیل شدن به برند ملی
جشنواره گردوی ضیاآباد با هدف معرفی ظرفیتهای کشاورزی، فرهنگی و گردشگری این منطقه برگزار شد؛ شهری که سالانه حدود ۶ هزار و ۵۰۰ تن گردو تولید میکند و در کنار باغهای گردو، از ژنوتیپهای بومی و ظرفیتهای صنایع تبدیلی و دستی نیز برخوردار است.
به گزارش خبرنگار گروه استانهای خبرگزاری دانشجو، ضیاآباد در شهرستان تاکستان استان قزوین، یکی از مناطق شناختهشده کشاورزی استان است؛ منطقهای که نام آن با باغهای انگور و گردو گره خورده و بخش مهمی از اقتصاد مردم آن به کشاورزی وابسته است.
در این میان، گردوی ضیاآباد تنها یک محصول کشاورزی نیست؛ محصولی که علاوه بر تولید قابل توجه، بخشی از هویت و فرهنگ منطقه را شکل داده و چوب آن نیز در صنایع دستی مورد استفاده قرار میگیرد.
جشنواره گردوی ضیاآباد امسال با حضور مسئولان، کشاورزان، تولیدکنندگان، هنرمندان و مردم منطقه برگزار شد تا علاوه بر گرامیداشت دسترنج باغداران، ظرفیتهای کشاورزی، فرهنگی و اقتصادی این منطقه بیشتر دیده شود.
تولید ۶۵۰۰ تن گردو؛ ظرفیتی که هنوز جای کار دارد.
ضیاآباد از مناطق مستعد تولید گردو در استان قزوین است و بنا بر اعلام مسئولان، سالانه حدود ۶ هزار و ۵۰۰ تن گردو در این منطقه تولید میشود.
وجود باغهای گردو در کنار شرایط اقلیمی منطقه، ظرفیت قابل توجهی برای توسعه زنجیره تولید این محصول ایجاد کرده است؛ زنجیرهای که میتواند از تولید و فرآوری تا بستهبندی، صنایع تبدیلی، صادرات و حتی گردشگری کشاورزی امتداد پیدا کند.
با این حال، بخش قابل توجهی از ارزش اقتصادی گردو همچنان در مرحله تولید محصول باقی میماند و فعالان این حوزه معتقدند برای تبدیل ضیاآباد به یک قطب شناختهشده گردو، باید مسیر تولید تا بازار و برندسازی تکمیل شود.
معاون استاندار: خطه ضیاءآباد مورد لطف و عنایت خداوند است
شهرام احمدپور، معاون سیاسی، امنیتی و اجتماعی استاندار قزوین، در جشن گردوی ضیاآباد با اشاره به ظرفیتهای فرهنگی، هنری، ورزشی و کشاورزی این منطقه اظهار کرد: فرهنگ و تمدن ایران ریشهای عمیق و تاریخی دارد و تمدن کهن این سرزمین در اسناد تاریخی ایران و جهان به رسمیت شناخته شده است.
وی با اشاره به پیشینه فرهنگی ضیاآباد افزود: این منطقه از هنرمندان، ورزشکاران، چهرههای فرهنگی و مفاخر ارزشمندی برخوردار است و شهید سرلشکر خلبان حسین لشگری نیز از چهرههای برجسته و پرافتخار این خطه به شمار میرود.
احمدپور با بیان اینکه تمدن ایران قدمتی چند هزار ساله دارد، گفت: فرهنگ و تمدن ایران خدشهناپذیر است و مقاومت مردم ایران نیز از ریشههای تاریخی و فرهنگی این سرزمین نشأت میگیرد.
معاون سیاسی، امنیتی و اجتماعی استاندار قزوین همچنین با اشاره به جشن گردو، این رویداد را حاصل دسترنج کشاورزانی دانست که برای تولید و افزایش اعتبار و سربلندی کشور تلاش میکنند.
وی با اشاره به ظرفیتهای کشاورزی شهرستان تاکستان گفت: خطه شهر ضیاءآباد مورد لطف و عنایت خداوند است و وقتی محصولات و میوههای این منطقه را مشاهده میکنم، به ظرفیتهای ارزشمند آن افتخار میکنم.
احمدپور بر معرفی توانمندیهای کشاورزی، فرهنگی و گردشگری ضیاآباد و حمایت از کشاورزان و فعالان این حوزه تأکید کرد.
دستگاهی که ۹۰ روز است در کارگاه خاک میخورد
این تولیدکننده صنایع دستی اما مهمترین مشکل کارگاه خود را تأمین برق سهفاز عنوان کرد و گفت: برای نخستین بار در منطقه یک دستگاه برش خریداری کردهایم که میتواند ظرفیت تولید محصولات را چند برابر کند، اما با وجود گذشت حدود ۹۰ روز، این دستگاه همچنان در کارگاه بلااستفاده مانده است.
وی افزود: مشکل اصلی ما تأمین برق سهفاز مورد نیاز دستگاه است و تا زمانی که این زیرساخت فراهم نشود، امکان استفاده از دستگاه و افزایش تولید وجود ندارد.
به گفته بهبودی، ادامه این وضعیت علاوه بر متوقف ماندن سرمایهگذاری انجامشده، بر فعالیت کارگاه و کارگران نیز اثر گذاشته است.
این مسئله نمونهای از چالشهایی است که فعالان اقتصادی مناطق کوچک با آن مواجهاند؛ سرمایهگذاری برای توسعه تولید انجام شده، اما نبود یک زیرساخت میتواند بهرهبرداری از سرمایه را برای ماهها متوقف کند.
جشنواره گردو باید آغاز یک مسیر باشد
در حاشیه این جشنواره، رسول لشگری، رئیس آموزش و پرورش منطقه ضیاآباد نیز با اشاره به استقبال مردم و دانشآموزان از جشنواره امسال، تأکید کرد که این رویداد نباید صرفاً یک برنامه مناسبتی و محلی باشد.
وی گفت: جشنواره گردو باید آغاز یک مسیر باشد، نه پایان یک برنامه.
لشگری با اشاره به وجود باغهای گردو و درختان کهنسال در منطقه افزود: گردو بخشی از هویت، فرهنگ، معیشت و ظرفیت اقتصادی ضیاآباد است و میتواند به یکی از مؤلفههای اصلی معرفی این منطقه تبدیل شود.
به گفته وی، باغهای ضیاآباد از تنوع ژنتیکی قابل توجهی برخوردارند و این ظرفیت نیازمند شناسایی، مستندسازی و حفاظت علمی است.
«قوداقوز»؛ ژنوتیپ و گونه ای از گردوی بومی ضیاآباد
یکی از ظرفیتهای کمتر شناختهشده ضیاآباد، وجود ژنوتیپهای بومی گردو در این منطقه است؛ در میان این ارقام، «قوداقوز» از جمله گونههایی است که مورد توجه فعالان محلی قرار دارد.
لشگری قوداقوز را یکی از مهمترین ژنوتیپهای بومی منطقه دانست و اظهار کرد: این ژنوتیپ به دلیل زودباردهی، پرباری و عملکرد مناسب مورد توجه است.
وی افزود: درختان قوداقوز معمولاً کوتاهقد و کمگسترشاند، اما باردهی بالایی دارند. میوه آن گرد یا بیضیشکل است و در برخی ژنوتیپها گلهای ماده به صورت خوشهای تشکیل میشوند.
رئیس آموزش و پرورش منطقه ضیاآباد تأکید کرد: این ویژگیها نشان میدهد قوداقوز صرفاً یک نام محلی نیست و میتواند موضوع مطالعه و بررسی علمی قرار گیرد.
لشگری با اشاره به مطالعات انجامشده روی نمونههای گردوی منطقه گفت: نمونههایی از گردوی ضیاآباد با کدهای Z30، Z63 و Z67 شناسایی و ارزیابی شدهاند و شاخصهایی همچون عملکرد، وزن میوه، رنگ مغز و زمان برگدهی در این نمونهها مورد بررسی قرار گرفته است.
وی افزود: شناسایی و مستندسازی این ژنوتیپها میتواند نخستین گام برای حفاظت از ذخایر ژنتیکی منطقه و در ادامه، تکثیر و توسعه نمونههای برتر باشد.
به گفته لشگری، اگر این ظرفیتها به صورت علمی شناسایی و ثبت شوند، میتوان از آنها برای اصلاح باغها، تکثیر ارقام مناسب و ایجاد یک هویت مشخص برای گردوی ضیاآباد استفاده کرد.
«گردوی اسرائیلی»؛ نامی جعلی برای گردوی ضیاءآبادی
یکی دیگر از موضوعاتی که درباره قوداقوز در میان مردم مطرح میشود، استفاده از عنوان «گردوی اسرائیلی» برای این ژنوتیپ است.
لشگری درباره این عنوان گفت: این نام، عنوانی عامیانه است که به روایت مطرحشده درباره حضور اسرائیلیها در دشت قزوین و شناسایی این ژنوتیپ بازمیگردد.
وی تأکید کرد این عنوان باید در افکار عمومی اصلاح شود و رسانهها میتوانند در زمینه معرفی دقیق پیشینه و ویژگیهای این ژنوتیپ و آگاهیرسانی به مردم نقش داشته باشند.
رئیس آموزش و پرورش منطقه ضیاآباد معتقد است برای بهرهگیری واقعی از ظرفیت گردوی منطقه باید از مرحله تولید محصول خام عبور کرد.
وی مسیر پیشنهادی خود را شامل شناسایی و مستندسازی ژنوتیپهای بومی، ایجاد باغ مادری و تکثیر نمونههای برتر، آموزش باغداران، حمایت از اصلاح و نوسازی باغها، توسعه فرآوری و بستهبندی و در نهایت ثبت و ایجاد یک برند مشخص برای گردوی ضیاآباد عنوان کرد.
به گفته لشگری، گردو میتواند در اقتصاد منطقه، اشتغال، صنایع فرآوری، بستهبندی و گردشگری کشاورزی نقش داشته باشد و در صورت برنامهریزی مناسب، ارزش افزوده بیشتری در خود منطقه ایجاد کند
ضیاآباد؛ از جشن گردو تا یک زنجیره اقتصادی
برگزاری جشنواره گردوی ضیاآباد فرصتی بود تا بخشی از ظرفیتهای کشاورزی و فرهنگی این منطقه در معرض دید قرار گیرد؛ اما آنچه در کنار جشن و نمایش محصولات اهمیت دارد، مسئله استفاده از این ظرفیتها در اقتصاد واقعی منطقه است.
ضیاآباد سالانه حدود ۶ هزار و ۵۰۰ تن گردو تولید میکند، ژنوتیپهایی مانند قوداقوز دارد، چوب گردوی آن به دست هنرمندان محلی به محصولات صنایع دستی تبدیل میشود و بخشی از این تولیدات حتی راهی بازارهای خارج از کشور میشود.
در سوی دیگر، تولیدکنندگانی قرار دارند که برای توسعه کار خود سرمایهگذاری کردهاند اما با مشکلات زیرساختی مواجهاند؛ و باغدارانی که برای حفظ و توسعه ارقام بومی نیازمند آموزش، حمایت و برنامهریزی هستند.
حالا سؤال اصلی این است که آیا گردوی ضیاآباد میتواند از یک محصول کشاورزی به یک برند منطقهای و زنجیره اقتصادی کامل تبدیل شود؟
پاسخ این سؤال بیش از هر چیز به اقداماتی بستگی دارد که پس از پایان جشنواره انجام خواهد شد؛ از شناسایی و حفظ ژنوتیپهای بومی و ایجاد باغ مادری گرفته تا توسعه فرآوری، رفع موانع تولید، حمایت از صنایع دستی و ثبت برند.
جشنواره گردو اگر قرار باشد ماندگار باشد، باید از صحنه جشن به باغ، کارگاه و بازار برسد؛ جایی که ظرفیت واقعی ضیاآباد میتواند خود را نشان دهد.
لینک کپی شد
گزارش خطا
اخبار مرتبط
