کاهش اعزام بیماران بدحال غرب کشور؛ پلاسمافرز برای نخستینبار در کرمانشاه راهاندازی شد
به گزارش گروه استانهای خبرگزاری دانشجو، یک دستگاه پیشرفته پلاسمافرز حدود یک هفته است در بیمارستان دکتر محمد کرمانشاهی کرمانشاه مستقر و راهاندازی شده؛ دستگاهی که امکان انجام آفرزیس خون و تعویض درمانی پلاسما را برای نخستینبار در این بیمارستان فراهم کرده است.
راهاندازی این ظرفیت درمانی تنها به معنای اضافه شدن یک دستگاه جدید به تجهیزات بیمارستان نیست، بلکه میتواند برای کودکانی که به درمانهای تخصصی و فوری نیاز دارند، از یک جابهجایی پرخطر میان مراکز درمانی جلوگیری کند.
محمدرضا توحیدی، متخصص کودکان و اطفال در کلینیک فوقتخصصی بیمارستان دکتر محمد کرمانشاهی، با اشاره به اهمیت راهاندازی این دستگاه اظهار کرد: پیش از استقرار دستگاه، بیمارانی که نیاز به پلاسمافرز داشتند، به دلیل نبود این امکان در بیمارستان، مجبور بودند برای دریافت این خدمت به سایر مراکز درمانی شهر منتقل شوند.
وی افزود: بیشتر بیمارانی که به پلاسمافرز نیاز پیدا میکنند، شرایط جسمی مناسبی ندارند و ممکن است بدحال باشند؛ بنابراین انتقال آنها از یک بیمارستان به بیمارستان دیگر میتواند خطر و ریسک بیشتری برای بیمار به همراه داشته باشد.
توحیدی ادامه داد: از سوی دیگر، زمانی که بیمار برای دریافت این درمان از بیمارستان خارج میشد، دیگر در کنار تیم پزشکی که شناخت کافی از وضعیت او داشت قرار نمیگرفت و این مسئله میتوانست روند درمان را با دشواریهایی مواجه کند.
پلاسمافرز چیست؟
متخصص کودکان بیمارستان دکتر محمد کرمانشاهی درباره عملکرد این دستگاه گفت: پلاسمافرز یا تعویض درمانی پلاسما زمانی مورد استفاده قرار میگیرد که پزشک تشخیص دهد عامل ایجادکننده یا تشدیدکننده بیماری، مادهای غیرطبیعی در بخش مایع خون بیمار است.
وی توضیح داد: این ماده میتواند برای نمونه یک پادتن غیرطبیعی، پروتئین آسیبرسان یا مجموعهای از مواد مرتبط با سیستم ایمنی باشد.
توحیدی افزود: در این روش، خون بیمار وارد دستگاه میشود و اجزای خون از یکدیگر جدا میشوند. دستگاه بخش مایع خون، یعنی پلاسما، را جدا میکند و اگر ماده آسیبرسان در این بخش وجود داشته باشد، پلاسمای حاوی آن ماده از بدن خارج و محلول مناسب جایگزین میشود و سلولهای خونی دوباره به بدن بیمار بازمیگردند.
وی با بیان اینکه میتوان عملکرد این دستگاه را به زبان ساده، خارج کردن برخی مواد آسیبرسان موجود در بخش مایع خون دانست، عنوان کرد: این روش در شرایطی که پزشک تشخیص دهد بیماری به دلیل وجود چنین مواد غیرطبیعی ایجاد یا تشدید شده، میتواند در روند درمان مؤثر باشد.
از بیماریهای عصبی تا اختلالات خونی و خودایمنی
توحیدی با اشاره به کاربردهای این روش در حوزههای مختلف پزشکی گفت: استفاده از ظرفیت ایجادشده تنها به یک بیماری یا بخش خاص محدود نیست و میتواند در درمان برخی بیماریهای پیچیده مورد استفاده قرار گیرد.
وی افزود: در بخش کودکان، بیماریهای مغز و اعصاب، بیماریهای خونی و برخی بیماریهای خودایمنی از جمله مواردی هستند که در صورت تشخیص پزشک، ممکن است استفاده از تعویض درمانی پلاسما برای بیمار ضرورت پیدا کند.
به گفته این متخصص کودکان، بیماریهایی مانند گیلنباره و میاستنی گراویس نیز از جمله بیماریهایی هستند که در برخی شرایط ممکن است بیمار مبتلا به آنها به تعویض درمانی پلاسما نیاز داشته باشد.
یک دستگاه با دو ظرفیت درمانی
این دستگاه علاوه بر امکان انجام پلاسمافرز، قابلیت انجام دیالیز مداوم و آهسته یا CRRT را نیز دارد؛ ظرفیتی که برای برخی بیماران بدحال مبتلا به نارسایی حاد کلیه اهمیت ویژهای دارد.
توحیدی در توضیح این قابلیت گفت: برخی بیماران بدحال ممکن است به دلیل نارسایی حاد کلیه نتوانند آب اضافی و مواد زائد بدن را به شکل مناسب دفع کنند و در چنین شرایطی باید با روشهایی مانند دیالیز، میزان آب و املاح خون کنترل شود.
وی افزود: با این حال، برخی بیماران از نظر فشار خون و وضعیت عمومی بدن شرایط پایداری ندارند و ممکن است تحمل دیالیز معمولی برای آنها دشوار باشد.
متخصص کودکان بیمارستان دکتر محمد کرمانشاهی ادامه داد: در چنین شرایطی، دیالیز مداوم و آهسته یا CRRT امکان تصفیه تدریجی و مداوم خون را فراهم میکند تا به جای وارد شدن فشار بیشتر به بدن بیمار در مدت کوتاه، فرآیند تصفیه خون به شکل آرام و پیوسته انجام شود.
کاهش اعزام بیماران بدحال از کرمانشاه
توحیدی یکی دیگر از مزیتهای این دستگاه را اندازه مناسب و قابلیت جابهجایی آن عنوان کرد و گفت: این ویژگی امکان استفاده از دستگاه را در بخش مراقبتهای ویژه و برای بیماران بدحال فراهم میکند.
وی تأکید کرد: با استقرار دستگاه پلاسمافرز در بیمارستان دکتر محمد کرمانشاهی، یکی از نیازهای مهم درمانی بیماران در همین مرکز فراهم شده و در مواردی که پزشک تشخیص دهد، دیگر برای دریافت پلاسمافرز یا دیالیز مداوم، نیاز به انتقال بیمار به مراکز دیگر وجود نخواهد داشت.
راهاندازی این ظرفیت تخصصی در بیمارستان دکتر محمد کرمانشاهی میتواند برای بیماران استان کرمانشاه و دیگر مناطق غرب کشور اهمیت داشته باشد؛ بهویژه کودکانی که در شرایط بدحال نیازمند درمانهای تخصصی هستند و انتقال آنها میان مراکز درمانی میتواند روند مراقبت را دشوارتر کند.
اکنون با فراهم شدن امکان انجام پلاسمافرز و CRRT در این بیمارستان، بخشی از خدمات تخصصی مورد نیاز بیماران در همان مرکز قابل ارائه است؛ ظرفیتی که علاوه بر کاهش نیاز به جابهجایی بیماران بدحال، امکان ادامه مراقبت آنها در کنار تیم پزشکی آشنا با وضعیت بیمار را فراهم میکند.