برون داد علمی ایران از سال 1990 تا 2009، 84 درصد رشد داشته است

به گزارش خبرنگار «خبرگزاری دانشجو» از شیراز، دكتر جعفر مهراد امروز در دومین جشنواره پژوهش سازمان اسناد و كتابخانه ملی در شیراز اظهار داشت: هدف از رتبه‌بندی آن است كه وضعیت فعلی دانشگاه‌های ایران را در مقایسه با یكدیگر بررسی كنیم و همچنین بررسی راهكارهایی كه از آن طریق بتوانیم قدرت رقابتی دانشگاه‌ها را افزایش دهیم.

 

وی بیان کرد: در تمدن‌های اسلامی مراكز علمی همواره به دنبال آن بوده‌اند تا از برتری علمی و مطالعاتی برخوردار باشند، این مسئله هم باعث افتخار بود و هم آینده و سرنوشت تمدن اسلامی را رقم می زد و دلیل آن روشن است؛ اسلام همواره خود را به عنوان یك دین برتر و مبتنی بر دانش مطرح كرده است.

 

رئیس مركز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری گفت: بنا به این باور، وزارت علوم و وزارت بهداشت، تدابیری را اتخاذ کرده اند تا بتوانند كیفیت آموزش و تحقیقات را در دانشگاه‌ها و مؤسسات تحقیقاتی افزایش دهند، هدف نهایی این سیاست‌ آن است تا دانشگاه‌ها و مؤسسات تحقیقاتی بتوانند از جایگاهی درخور و شایسته برخوردار شوند.

 

مهراد بیان کرد: در چنین بافتی، وزارت علوم و وزارت بهداشت با طرح سیاست‌های راهبردی، موضوع ارزیابی و رتبه بندی دانشگاه ها و موسسات پژوهشی را تعریف و اجرا می كنند.

 

وي گفت: از طرفی این موضوع نیز حائز اهمیت است كه دانشگاه‌ها از نظر تاریخی سازمان‌هایی بین‌المللی اند و كسب دانش یك پدیده جهانی است.

 

سرپرست پایگاه استنادی علوم جهان اسلام (ISC)  عنوان کرد: به علاوه، روند اخیر جهانی شدن رقابتی غیرمتعارف را در زمینه‌های مختلف به كشورهای جهان تحمیل كرده است كه عملكرد دانشگاه‌ها نیز از این مقوله مستثنی نبوده و در معرض تغییر و دگرگونی قرار دارد؛ بنابراین، به غیر از ویژگی جهانی تاریخی دانشگاه‌ها، پدیده جهانی شدن نقش مهمی را در شكل‌گیری دانشگاه‌های ممتاز ایفا می كند.

 

مهرداد گفت: از این رو، در دنیای امروزی نیاز شدیدی به رقابت وجود دارد، آن هم رقابت در سطح جهانی كه باید دولت ها، مدیران و مسئولان با عظمی راسخ وارد حیطه رقابت شوند.

 

وی افزود: علت اتخاذ چنین رویكردی آن است كه دولت‌ها همواره می كوشند تا مزیت‌های فراوانی را در ابعاد اقتصادی و غیره نصیب كشورهای خود كنند و برای افزایش رشد اقتصادی، بر قابلیت‌های كشور در زمینه‌های علوم و فناوری سرمایه گذاری می كنند؛ كیفیت تحقیقات و آموزش یكی از عوامل اساسی است كه می‌تواند سبب موفقیت یا شكست اقتصادهای دانش‌محور شود.

 

سرپرست پایگاه استنادی علوم جهان اسلام (ISC) بیان كرد: هرچند كه رتبه‌بندی دانشگاه‌ها از سوی بسیاری از افراد و موسسات مورد انتقاد قرار گرفته است اما، مفاهیم و استانداردهای مورد استفاده در اینگونه رتبه‌بندی‌ها می‌تواند نمادی از كیفیت و استاندارد بالا در حیطه‌های مختلف باشد و بنابراین انجام این گونه اقدامات می‌تواند اطلاعات بسیار سودمندی را در خصوص كیفیت دانشگاه‌ها و ویژگی‌های دانشگاه‌های برتر ارائه دهد.

 

مهراد گفت: از مجموع كشورهای اسلامی و منطقه تنها از كشورهایی مانند تركیه، عربستان سعودی و مالزی از هركدام یك یا دو دانشگاه در نظام رتبه بندی شانگ های و QS مشاهده می شود.

 

وي ادامه داد: وزارت علوم و وزارت بهداشت براساس سیاست های مقرر كیفیت بخشیدن به آموزش و تحقیقات در دانشگاه ها و شناسایی دانشگاه‌های برتر را براساس معیارهای مورد قبول در سطح ملی و منطقه ای جزو برنامه های اساسی خود قرار داده اند.

 

رئیس مركز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری گفت: با در نظر گرفتن این واقعیت كه در مقیاس ملی پژوهش های بنیادی و به ویژه كاربردی، انتشار مقاله های علمی و اختراعات از عوامل توسعه و پیشرفت كشورها است، باید برای تبدیل این موارد به یك كمیت قابل اندازه‌گیری تلاش نمائیم تا شاخص های اصلی انتخاب برترین‌ها بهتر قابل درك باشد.

 

مهراد گفت: بررسی تخصص های علمی دانشمندان ایرانی نشان می دهد كه تخصص آنها بیشتر از سال 1990 به بعد در حوزه های شیمی، فیزیك هسته ای، ذرات و فناوری هسته ای، پزشكی بالینی، فناوری نانو، زیست فناوری، ایمونولوژی و زیست شناسی است.

 

وی بیان كرد: هر چند كه برون داد علمی جهان در سال های 1990- 2009 در حدود 34 درصد رشد داشته اما در جمهوری اسلامی ایران این رشد 84 درصد است.