سوریه کشوری استراتژیک برای منطقه

گروه سیاسی «خبرگزاری دانشجو» - مرصاد رنگرز؛ سوریه کشوری استراتژیک است که پس از اتفاقات حادث شده در منطقه و بیداری اسلامی شکل گرفته می تواند خیلی  حیاتی برای برخی کشورها باشد که آن را می توان از ابعاد مختلف مورد بررسی قرار داد.

 

 

در آغاز اهمیت سوریه را به لحاظ جغرافیایی مورد بررسی و تحلیل قرار می دهیم.

 

کشور سوریه در غرب خاورمیانه و در همسایگی کشورهای مهمی همچون ترکیه، عراق، لبنان، سرزمین های اشغالی و اردن قرار گرفته است که هر کدام از این کشورها شرایط خاص و منحصر به فردی دارد که در حوصله بحث نمی گنجد.

 

همچنین سوریه در غرب خود دریای مدیترانه را دارد که در واقع مرز آبی این کشور و با اروپا محسوب می شود.

 

پسوریه از نظر جغرافیایی منطقه ای مهم محسوب می شود وبا توجه به بیداری اسلامی در منطقه به نوعی برگه برنده طرفین درگیر در دو جبهه غرب و شرق است.

 

 

سوریه از دیرباز و از زمان حافظ اسد ارتباط دیپلماتیک، نظامی و اقتصادی با شوروی و بعد هم با روسیه داشته است سوریه در زمان حافظ اسد حرکت های کمونیستی نیز داشته است و ارتباط حافظ اسد در زمان شوروی بسیار استراتژیک بوده و در پس از استقلال سوریه از فرانسه و بعد از به قدرت رسیدن حافظ اسد، شوروی به تجهیز نظامی و حمایت های اقتصادی از او پرداخت و به همین دلیل است که روسیه در شرایط فعلی از سوریه و شخص بشار اسد حمایت می کند.

 

 

پس از انقلاب اسلامی و شکل گیری حکومت اسلامی در ایران و پس از آغاز جنگ میان ایران و عراق تنها کشور عربی - اسلامی که از ایران حمایت کرد سوریه بود، این در حالی است که مصر، عربستان و کویت از حامیان اصلی صدام بودند، سوریه بعد از پایان 8 سال دفاع مقدس و تشکیل جبهه مقاومت و همچنین درگیری خود با اسرائیل به صف مقاومین پیوست، ارتباط ایران و سوریه به دولت ها محدود نشده و سالیانه زائرین بسیاری از ایران برای زیارت قبور متبرکه ی حضرت رقیه (س) و حضرت زینب (س) به این کشور سفر می کنند و این ارتباط دو کشور را بیش از بیش مستحکم کرده است.

 

 

همه مسائل از زمانی آغاز شد که دیکتاتور ها در منطقه شروع به ریزش کردند ، از بن علی تا قذافی یکی پس از دیگری با انقلاب های مردمی – اسلامی سقوط کردند جالب انکه آنها تماما از هم پیمانان آمریکا و اسرائیل بودند.

 

سوریه به لحاظ ساختار حکومتی یک حزب بیشتر نداشت و فعالیت سیاسی به حزب بعث این کشور محدود می شد از این رو بود پس بیداری اسلامی در بعضی کشور ها، مطالبات مردمی در سوریه نیز شکل گرفت و مردم خواستار اصلاحات در این کشور شدند، این اصلاحات مورد حمایت های جهانی قرار گرفت و بشار اسد سریعا دست به اصلاحات گسترده در این کشور زد و پای مذاکره با مخالفین داخلی نشست.

 

قانون اساسی جدید سوریه تدوین و همین چند وقت پیش به همه پرسی گذاشته شد و با اکثریت آرای مردمی به تصویب رسید، این پایانی بود بر حرکت های مردمی در داخل سوریه.

 

 

اساسا مخالفین سوریه نیز به دو دسته تقسیم می شوند، ترکیه که با سوریه بر سر مرز مشترک و منطقه خلیج اسکندرونه و همچنین اراضی اسکندریه اختلاف دارند و مخالفین سوری ترکیه را محل خود برگزیده اند دولت سوریه مراتب اعتراض خود را به پناهندگی مخالفین در ترکیه رسما اعلام کرد و مواضع تند اردوغان در اوایل حرکت های مردمی روابط دو کشور را تیره و تار کرد، از دیگر مخالفین خارجی آمریکا و اسرائیل هستند که با سوریه بر سر حمایت این کشور از مقاومت اسلامی در منطقه اختلاف دارند و همچنین نزاع سوریه با آنها بر سر مناطق اشغالی جولان است، پس از اینکه مصر و اردن با بازپسگیری بخشی از اراضی اشغالی خود از اسرائیل آن را به رسمیت شناختن سوریه حاضر به قبول این مسئله نشد و مورد تحریم آمریکا و هم پیمانانش قرار گرفت.

 

سوریه از پیشتازان جنگ اعراب و اسرائیل بوده و همواره در کنار گروه های مقاوم فلسطینی و حزب الله است

اما چرا کشور های عربی منطقه با بشار اسد مخافند؟

 

کشورهای عربی حوزه خلیج فارس به چند دلیل عمده با سوریه سر نزاع دارند:

 

    سوریه حاضر به قطع روابط با ایران نیست
    همراهی نکردن در تحریم ها علیه ایران
    اتخاذ موضع مستقل از اعراب در قبال مسائل منطقه ای و جهانی
    ارتباط مستحکم با روسیه و چین
    نفی ارتباط با آمریکا و به رسمیت شناختن اسرائیل
    حمایت از حزب الله و حماس

 

دلایل مخافت اعراب با سوریه هم در این موارد خلاصه می شود:

 

عربستان و قطر با تجهیز  مخالفین سوریه در داخل و خارج از این کشور قصد حمله، ایجاد آشوب و بلوا را دارند و دلیل اصلی انها نیز سرنگونی بشار اسد تا بتوانند حکومتی وابسته را در سوریه بر سر کار بیاورند، حرکت های عربستان علیه سوریه فقط محدود به تجهیز مخالفین نیست و حرکت های رسانه ای الجزیره و العربیه رسانه های قطر و عربستان نیز از ضعف رسانه ای سوریه استفاده کرده و به شایعه پراکنی و انتشار اخبار دروغ مبادرت می کنند و این مسئله باعث تشویش اذهان جهانی در مورد سوریه شده است.

 

فرستادن کوفی عنان آخرین حرکت عربی – آمریکایی برای متقاعد کردن اسد برای کناره گیری از حکومت بود که با واکنش سوریه مواجه شد.

 

 

در خبرها شنیدیم که بشار اسد با خونسردی خاصی با فرستاده ها دیدار می کند و به تمامی سوالات آنها پاسخ داده و می دهد.

 

بشار اسد با شناخت موقعیت خود، همچنین حمایت های مردمی و پشتیبانی ارتش سوریه از وی دلیل این خونسردی در کلام و اتحاذ مواضع مستحکم است.

 

اصلاحات در سوریه مخالفین اصلی داخلی را آرام کرده است و تقریبا در داخل به غیر از عده ای کردنشین که از خارج حمایت می شوند در داخل مخالفی ندارد.

 

 

دو گزینه پیش روی مخالفین بشار اسد در خارج از این کشور است: 1-جنگ نظامی 2-  مذاکره.

 

اینکه اخیرا مطرح شده است غرب و اعراب به زودی با سوریه وارد فاز نظامی شده و جنگ دیگری را آغاز می کنند بیشتر شبیه یک رویاست.

 

سوریه یک کشور مقتدر است و همچنین پس از اصلاحات قانون اساسی در این کشور اتحادی بین مردم و حکومت شکل گرفته است و شاهد این مدعا سکوت مخالفین داخلی است.

 

مذاکره با بشار اسد نیز جز شکست برای غرب ندارد زیرا اخیرا سفیران خارجی از سوریه خارج شده اند و سوریه نیز سفرای خود را فراخوانده است و به نوعی ارتباط دیپلماتیک بر اساس احترام از بین رفته است.

 

در پایان، تحولات در سوریه بر روی کل منطقه تاثیرگذار است زیرا ایران و روسیه سوریه را یک حوزه استراتژیک برای خود می دانند و در واقع حلقه ارتباطی مقاومت در لبنان و فلسطین از سوریه است و در صورت سقوط بشار اسد این منطقه استراتژیک از دست بلوک شرق و همچنین ایران خارج خواهد شد و به مراتب زیان بار تر از سقوط مبارک برای آمریکا خواهد بود به همین دلیل در صورت بروز جنگ قطع و یقین تمام منطقه بلکه جهان را درگیر خواهد کرد.