روي وقاحت سفيد!

گروه فرهنگي «خبرگزاري دانشجو»، يكي از فيلم هاي استثنايي فيلم فجر كه ديروز در كاخ جشنواره، برج ميلاد محل اجتماع اهالي رسانه به نمايش درآمد فيلمي با عنوان «ورود آقايان ممنوع» به كارگرداني رامبد جوان. برخلاف آثار قبلي اين كارگردان جوان و تازه كار كه عموما به دلايل ساختاري آثار قابل دفاعي هستند، اما متاسفانه فيلم اخير ايشان نه تنها نتوانسته است تدارك خوبي براي ارائه و حفظ معيارهاي زيبايي شناسي مخاطب ببيند، بلكه از جهت ايده پردازي مضموني نيز فيلم توهمي و غير قابل دفاع درآمده.

 

واقعيت آن است كه در فيلم ورود آقايان ممنوع، بيش و پيش از آنكه با يك طنز فاخر و كمدي قابل دفاع، روبه رو شويم با ايجاد و تكرار يك لودگي تمام عيار و موقعيت هايي كه ناشي از توهمي بودن مضموني داستان روبه رو مي شويم.

 

فيلم ورود آقايان ممنوع حتي نمي تواند ايده ابتدايي خود را براي مخاطب به درستي پردازش كند. در اين فيلم ما با يك لوكيشن اصلي رو به رو هستيم كه عبارت است از يك مدرسه دخترانه با تيپ هايي كه عبارتند از؛ حذف يك سري آدم ها و از آن جمله مدير محجبه و البته ديكتاتور، معلم تازه وارد و تا حدودي عقب افتاده و دانش آموزاني كه بيش از آنچه سن و شرايطشان اقتضا كند، ريكشن ها و نشانه گذاري هاي خارج از فرهنگ و شئونات رسمي جامعه را دنبال مي كند.

در گذر از اينكه تا چه حد به اصالت و درستي فرهنگ رسمي جامعه معتقد باشيم، فيلم رامبد جوان را نمي توانيم ناشي از يك نگاه متوازن و منتظم نسبت به اين فرهنگ بدانيم و بيابيم.

فيلم ورود آقايان ممنوع بيش و پيش از هر چيز يادآور خاطرات تلخ سينماي معروف به فيلمفارسي است؛ سينماي كه مولفه هاي اصلي آن عبارتند از؛ ابتذال، لودگي، دست گذاشتن و نشان رفتن سطحي ترين و نازلترين غرايز افراد.
 
فيلم اخير رامبد جوان به نوعي باز توليد جعلي و تقلبي فيلمفارسي هاي رژيم گذشته است در اين فيلم چند تيپ اصلي وجود دارد كه در اتمسفر فيلم متاسفانه حالتي هجوگرايانه و حتي با نشان گذاري لودگي دنبال مي شود، البته در بسياري از مواقع اين تيپ هاي حالتي كاريكاتوري به خود مي گيرند و وجهي فانتزي مي يابند و از آن جمله مدير محجبه فيلم كه البته فردي شكنجه گر، عصبي، ديكتاتور و بيمار است و در عين حال شخصيت هاي ديگري در كنار او تعبييه شده اند كه هيچ كدام از نشانه گذاري هاي ظاهري او را ندارند، اما عموما آدم هاي شاد و پيشرو  ظاهر مي شوند.

مشكل فيلم ورود آقايان ممنوع حتي آسيب شناسي يك قشر و طيف خاصي نيست، چه بسا يك بانو محجبه داراي صفاتي نادرست و غير قابل دفاع باشد كه آنرا مي توان در يك فيلم با قرار دادن نمونه هاي مختلف و متخالف اين شخصيت ها به تماشاگر يادآوري كرد؛ مثلا اگر در فيلم بانوي محجبه اي دچار عصبيت و بيماري رواني است و ديگران را در تنگنا و محدوديت هاي غير منطقي قرار مي دهد، مي توان در كنار او بانوي محجبه ديگري را گماشت كه نه تنها اين ويژگي ها را ندارد، بلكه شخصيتي منطقي و منعطف است، اما وقتي در فيلمي مثل ورود آقايان ممنوع اين اتفاق نمي افتد و همه چيز به شكل مطلق گرايانه و به عبارتي رساتر، فاشيستي بيان مي شود به صورت ناخودآگاه در مخاطب بي طرف ايجاد دافعه مي كند.

 

فيلم ورود آقايان ممنوع سراسر اشباع شده از سكانس ها و ديالوگ ها و حركات و سكناتي است كه طيف خاصي را نشانه رفته و قصد تمسخر و توهين آنها را  دارد.

 

از جمله اتفاقات حيرت آوري كه در اين فيلم رخ داده نوعي تابو شكني كم سابقه است كه در آن كشاندن مباحث مبتذل و خارج از شئونات اخلاقي به ميان دانش آموزان يك مدرسه دخترانه دنبال مي شود، حقيقت آن است كه فيلم سراسر نشانه گذاري است و تقسيم بندي آدم ها خوب و بد، سياه و سفيد،‌ پيش رو و واپس گرا فيلمي كه بسياري از ديالوگ ها و موقعيت هاي آن چندان امكان يادآوري انتشار ندارند.

 

نكته تعجب آور و تا حدي قابل تاسف اين است كه تجربه هاي رامبد جوان تا پيش از ورود آقايان ممنوع چه از نظر سينمايي و چه به لحاظ محتوا، عموما تجربه هاي قابل دفاعي بود. سوال اينجاست كه چه اتفاقي رخ داده كه كارگردان جواني در طي مراحل فيلم سازي خود به چنين موقيعيت وحشتناكي دچار مي شود؟ آيا سرنوشت محتوم رامبد جوان تهيه كپي چند دستم فيلمفارسي هاي نازل و رژيم گذشته بود؟ حقيقت آن است كه فيلم ورود آقايان ممنوع مصداق تام و تمام و نمونه بارز لودگي و ابتذال است. آنهم به ناجوانمرانه ترين شكل ممكن و خطرناكترين حالت متصور. كشاندن مباحث خارج از عرف و شئونات رسمي جامعه به محيط يك مدرسه دخترانه، مسئولان سينمايي و سازندگان شاهكارهاي هنر امروز ايران براي به حيرت در آوردن مخاطبان خود ديگر چه چيزهاي در آستين دارند.؟!/انتهاي پيام/