روایت یک عکس؛ بیعت همافران نیروی هوایی با امام خمینی در روز‌های سرنوشت‌ساز انقلاب

به گزارش گروه سیاسی خبرگزاری داشنجو، هم‌زمان با اوج‌گیری اعتراضات مردمی در سراسر کشور، بیعت همافران نیروی هوایی ارتش شاهنشاهی با امام خمینی (ره) به‌عنوان یکی از مهم‌ترین تحولات روز‌های پایانی پیش از پیروزی انقلاب اسلامی رقم خورد؛ رویدادی که نشان داد انسجام ارتش، به‌عنوان اصلی‌ترین تکیه‌گاه دولت بختیار، به‌شدت متزلزل شده است.

در روز‌های هجدهم و نوزدهم بهمن ۱۳۵۷، راهپیمایی‌های گسترده‌ای در شهر‌های مختلف کشور در حمایت از انقلاب برگزار شد. در تهران، جمعیتی میلیونی از مسیر‌های متعدد به سمت میدان آزادی حرکت کردند و بزرگ‌ترین اجتماع مردمی ماه‌های پایانی حکومت پهلوی را شکل دادند. حضور اقشار مختلف مردم، از زنان و مردان تا سالمندان و کودکان، جلوه‌ای کم‌سابقه به این راهپیمایی بخشیده بود.

در جریان این راهپیمایی‌ها، حضور نظامیان با لباس رسمی، به ویژه همافران نیروی هوایی، توجه افکار عمومی و خبرنگاران داخلی و خارجی را به خود جلب کرد. گروه‌هایی از پرسنل نیروی هوایی، ضمن پیوستن به جمعیت، با حمل تصاویر امام خمینی و مهندس مهدی بازرگان، حمایت خود را از انقلاب اسلامی و دولت موقت اعلام کردند. مردم نیز با شعار‌های خود، سربازان و درجه‌داران را به همراهی با ملت فرا می‌خواندند. نمونه شعار‌های مردم عبارت بود از: سرباز! تو هم از مایی ـ فردا میان مایی / وقتی که اینچنین است ـ امروز چرا نیایی» و «سرباز تو مال مایی، نه مال امریکایی.

اوج این همراهی، روز پنجشنبه ۱۹ بهمن رقم خورد؛ زمانی که هزاران تن از پرسنل نیرو‌های مسلح با حضور در اطراف محل اقامت امام خمینی، وفاداری خود را به‌صورت علنی ابراز کردند. این نظامیان با اونیفورم رسمی و در قالب رژه‌ای منظم، ادای احترام کرده و شعار‌هایی در حمایت از رهبری انقلاب سر دادند. امام خمینی نیز با پاسخ به ابراز احساسات آنان، این اقدام را تأیید کرد.

تصویری که از این رویداد توسط عبدالحسین پرتوی در ۱۹ بهمن ۱۳۵۷ در مدرسه علوی ثبت شد، گروهی از همافران نیروی هوایی شاهنشاهی را نشان می‌دهد که در حال ادای سلام نظامی به امام خمینی (ره) هستند. این عکس روز بعد بر صفحه نخست روزنامه کیهان منتشر شد.

انتشار تصاویر این دیدار در مطبوعات، بازتاب گسترده‌ای داشت و واکنش‌های متفاوتی را در پی آورد. در حالی که برخی مقامات نظامی تلاش کردند صحت این رویداد را زیر سؤال ببرند، انتشار دوباره تصاویر و تأیید آن از سوی امام خمینی، بر واقعیت این بیعت مهر تأیید زد.

از سال ۱۳۸۷ نسخه اصلی این تصویر، در اختیار سازمان فرهنگی و هنری شهرداری تهران قرار گرفت و هم‌اکنون در گنجینه موزه هنر‌های دینی امام علی نگهداری می‌شود.

بازتاب این رویداد از مرز‌های ایران فراتر رفت و رسانه‌ها و محافل سیاسی خارجی نیز به آن پرداختند. حضور همافران و دیگر پرسنل نظامی در صفوف راهپیمایان، این پیام را منتقل کرد که بخشی از ارتش، دیگر خود را متعهد به حفظ نظام سلطنتی نمی‌داند؛ موضوعی که محاسبات حامیان خارجی دولت بختیار را نیز با تردید جدی مواجه ساخت.

بیعت همافران نیروی هوایی با امام خمینی در ۱۹ بهمن ۱۳۵۷، تنها یک حرکت نمادین نبود، بلکه نشانه‌ای عملی از هم‌سویی ارتش با خواست عمومی مردم به شمار می‌رفت. این رویداد، در کنار راهپیمایی‌های میلیونی و حمایت گسترده مردمی، زمینه را برای فروپاشی نهایی حکومت پهلوی فراهم کرد و به‌عنوان یکی از نقاط عطف انقلاب اسلامی ایران در تاریخ ثبت شد.