روایت سید مرتضی سادات فاطمی از جلسات قرآن مسجد کرامت

گروه سياسي «خبرگزاری دانشجو»؛ استاد سید مرتضی سادات فاطمی از استادان قرآن از هفت سالگی شروع به خواندن قرآن کرد و پس از آموختن روخوانی، با شرکت در جلسات قرآن با مقام معظم رهبری آشنا شد؛ وی با شرکت در جلسات قرآن در مسجد کرامت از محضر ایشان فیض می برد و هم اکنون از مدرسان قرآن و یکی از اعضای هیئت مدیره جامعه قاریان مشهد است.

شما از چند سالگی شروع به خواندن قرآن کردید؟

پدر و مادرم علاقه زیادی به شرکت من در مکتب داشتند. من از هفت سالگی در مکتب و به مدت دو ماه جزء 29 و 30 قرآن را یاد گرفتم، سپس با تشویق پدر و مادرم و همراهی دايی بزرگم حسن آقای امینی به جلسات قرآن رفتم.

نحوه آشنایی شما با رهبر انقلاب چگونه بود؟

مرحوم آقا جعفر طباطبایی که استاد قرآن بود و از دوستان مقام معظم رهبری، من را به آیت الله خامنه ای معرفي كردند و آشنایی من با حضرت به برکت قرآن بود.   

در سن 18 سالگي با ایشان مانوس شدم؛ یک روز ظهر آقا من و پدرم را برای صرف غذا به منزلشان دعوت كردند و آنجا آیات آخر سوره فرقان را تلاوت کردم که ایشان قرآن من را با ضبط صوت خودشان ضبط کردند و سپس با مزاح گفتند: اين یک آیه را خیلی با سوز و گداز خواندید. رهبر انقلاب خیلی خوش برخورد و شوخ طبع هستند.

علاقه رهبر انقلاب به قرآن چگونه بود؟

رهبر انقلاب علاقه خاصی به لحن مصطفی اسماعیل از قاریان مصری داشتند و دلیل آن را نحوه تلاوت اين قاري و توجه وي به معانی و تفسیر آیات بیان می کردند.

رهبر انقلاب به خاطر این مطلب، دوستان را به تلاوت قرآن با این لحن تشویق می کردند. آن زمان مشهد شهر قاریان قرآن با لحن مصطفی اسماعیل بود.

یک روز یادم هست که آقا از من پرسیدند: چرا با لحن مصطفی اسماعیل تلاوت نمی کنید؟ که من گفتم: نوار این قاری را ندارم (آن زمان این نوار در دسترس نبود) رهبر انقلاب دو نوار از این قاری به من دادند که مربوط به سوره های بقره و آل عمران بود.

من این نوارها را به خانه بردم و شروع به یادگیری کردم. برادر کوچک من جواد آقا از ابتدا با مصطفی اسماعیل تلاوت قرآن را آغاز کرد. در جلساتی که رهبر انقلاب می آمدند، سوال می کردند جواد آقا خواند یا نه؟ اگر می گفتم: خوانده آقا می فرمودند: قبول نیست دوباره بخواند وقتی برادرم قرآن را تلاوت می کرد، آیت الله خامنه ای وی را تشویق می کردند.

در خصوص جلسات مسجد کرامت توضیح دهید؟

به توصیه رهبر انقلاب جلسات قرآن را صبح های جمعه در مسجد کرامت برگزار کردیم و ایشان به همراه آقا مصطفی، فرزندشان در این جلسات شرکت می کردند. رهبر انقلاب در مسجد کرامت نماز می خواندند و قرآن را تفسیر می کردند. جلسات ایشان مورد توجه دانشجویان بود.

آیا در این مسجد فقط جلسات قرآن برگزار می شد؟

این مسجد از پایگاه های مبارزاتی رهبر انقلاب علیه رژیم شاه بود؛ مقام معظم رهبری در اين مسجد با سخنرانی های خود افشاگری می کردند که بعدها به دلیل حساسیت ساواک ممنوع المنبر شدند و از سخنرانی هایشان جلوگیری شد؛ به طوري كه حتی اواخر اجازه نماز خواندن هم نداشتند.

ایشان در جلسات قرآن، تفسیر سیاسی می کردند؛ تفسیر ایشان زیرکانه بود و موضوعات روز مملکتی را شامل می شد.    

حضور رهبر انقلاب در جلسات مسجد کرامت با وجود ممنوع المنبر شدن ایشان چگونه بود؟

جلسات قرائت قرآن صبح های جمعه در مسجد کرامت برگزار می شد. آن زمان علی مختاری، استاد جلسه بود. البته روزهایی که به علت کسالت در جلسه حضور نداشتند من جلسه را اداره می کردم. بعد از ممنوع المنبر شدن آیت الله خامنه ای توسط ساواک، آقا به من اشاره می کردند که آقای فاطمی بگو بچه ها معنی آیات را از من سوال کنند اگر من سوال می کردم کاملا مشخص بود که ما با رهبر انقلاب که در کنار من می نشستند هماهنگ هستیم، بنابراین من به بچه ها می سپردم که معنی آیات را از ایشان سوال کنند و به این بهانه رهبر انقلاب در جلسات صحبت می کردند. البته این آیات از جانب رهبری انتخاب می شد و در خصوص مسائل روز جامعه بود؛ مثلاً در تفسیر آیه 81 سوره اسرا می فرمودند: دولت باطل از بین می رود و دولت حق به جای آن می آید که بیان این تفسیر در آن موقع با وجود ساواک خیلی خطرناک بود.

مقام معظم رهبری بجز مسجد کرامت در چه مکان‌هایی تفسیر قرآن داشتند؟

آیت الله خامنه ای بجز مسجد کرامت در مسجد امام حسن مجتبی نیز سخنرانی می کردند. در اواخر سال 54 یا 55 در جلسات رهبر انقلاب در مسجد امام حسن مجتبی (ع) شرکت می کردم و مقام معظم رهبری علاوه بر خواندن نماز در آن مسجد، بخصوص در ماه مبارک رمضان، قرآن را نيز تفسیر می کردند. ایشان آیاتی را انتخاب می کردند كه بعد از تکثیر، بین شرکت کنندگان که اکثرا دانشجو بودند، توزیع می شد. در این جلسات آقا می ایستادند و آیات را تفسیر می کردند که بعدها تحت عنوان طرح کلی اندیشه های اسلامی در قرآن چاپ شد. در این جلسات من یکی از سه تلاوتگر قرآن بودم که پس از توضیح و تفسیر آیات، رهبر انقلاب می فرمودند: خوب حال که معنایش را فهمیدید قاری عزیزمان با صوت خوب تلاوت می کنند و شما خواهید دید که استماع قرآن به همراه فهم مفاهیم آن چه لذت بیشتری دارد.

ایشان تنها به صدای خوب و صوت خوب توجه نداشتند، بلکه به تفسیر و مفاهیم قرآن نیز توجه زیادی مي كردند و به این ترتیب مردم را متوجه مفاهیم قرآن می نمودند.

روزهای نوزدهم و بیست و یکم و بیست و سوم ماه مبارک رمضان یعنی شب های قدر، جمعیت زیادی برای استفاده از جلسات ایشان به مسجد امام حسن مجتبی (ع) می آمدند. وقتي مسجد جا نداشت مردم در خیابان دانش حصیر پهن می کردند و راه ها بسته می شد و ساواک با این خیل جمعیت نمی توانست کاری کند.

آیا جلسات مسجد کرامت در نبود مقام معظم رهبری ادامه داشت؟

هنگامی که ساواک، رهبر انقلاب را به زندان می برد و یا تبعید می کرد، جلسات به امر ایشان ادامه داشت و این گونه نبود که در نبود ایشان جلسات تعطیل شود.

تقریبا یک سال قبل از پیروزی انقلاب که ایشان به تهران رفته بودند نیروهای انتظامی و ساواک مردم را تعقیب می کردند. چهارراه شهدا از مراکز مبارزاتی مردم علیه شاه بود، بعضی از مبارزان به داخل مسجد می آمدند و نظم جلسه از بین می رفت، به همين دليل برای اینکه به قرآن بی احترامی نشود، جلسات را تعطیل کردیم.

شاگردان مقام معظم رهبری در مسجد کرامت چه کسانی بودند؟

بسیاری از بهترین قاریان آن موقع در جلسات مسجد کرامت شرکت می کردند؛ شهید کاوه یکی از اعضای این جلسه بود.

یک روز با مقام معظم رهبری صحبت می کردم، گفتم: آقا یادتان هست شهید کاوه از شاگردان مسجد کرامت بودند. ایشان فرمودند: بله یادم هست که فلانی هم در این جلسات شرکت می کرد.

این فردی که رهبر انقلاب می فرمودند یکی از اعضای شرکت کننده بود که بعدها منحرف، و با عضویت در یکی از گروهک ها اعدام شد؛ این فرد همان موقع هم به دنبال عیب جویی از جلسات بود.

جلسات مسجد کرامت تا چه موقع ادامه داشت؟

این جلسه تقریبا تا چند ماه قبل از پیروزی انقلاب ادامه داشت و بعد از پیروزی انقلاب اسلامی به همت چند نفر از قاریان جوان مشهدی از جمله برادرم، جواد آقا، جامعه قاریان مشهد تشکیل شد که مورد حمایت رهبر انقلاب که در آن زمان در تهران بودند، قرار گرفت.

جلسات جامعه قاریان مشهد نیز در مسجد کرامت در شب های دوشنبه با عنوان جلسه مرکزی جامعه قاریان قرآن مشهد برگزار شد که همچنان ادامه دارد.

آیا پس از تشکیل جامعه قاریان مشهد رهبر انقلاب در جلسات آن حضور داشتند؟

ایشان آن موقع رئیس جمهور بودند و در این جلسات حضور نداشتند،  ولی شدت علاقه ایشان به قرآن به حدی بود که در دوره ریاست جمهوریشان جلسات قرآن سالی یک بار در محل نهاد ریاست جمهوری با حضور بهترین قاریان ایران برگزار می شد و هم اکنون نیز در ماه مبارک رمضان اولین برنامه افطاری برای قاریان قرآن در نظر گرفته شده و قاریان قرآن در محضر ایشان قرآن تلاوت می کنند.

آیا بعد از رفتن رهبر انقلاب به تهران تغییری در رفتار ایشان در برخورد با شما به وجود آمد؟

اوایل سال 58 که رهبر انقلاب امام جمعه تهران بود، به تهران رفتم و در محل حزب جمهوری اسلامی خدمت آقا رسیدم، با ایشان ارتباط داشتم و ایشان نیز عنایت خاصی نسبت به قرا و به من داشتند.

دوستان از من سوال می کردند برخورد ایشان با شما چگونه است؟ می گفتم بهتر شده که بدتر نشده است. زمان ریاست جمهوریشان نیز مردم می پرسیدند. می گفتم: بهتر شده که بدتر نشده.

ابتدای امسال در مراسم دیدار با رهبری در رواق امام خمینی حرم مطهر رضوی (ع) من قاری پیش از سخنرانی بودم؛ در این جلسه من یکی از آقازاده های ایشان را دیدم و از ایشان دیدار با رهبری را خواستار شدم.

یک روز از باغ ملک آباد تماس گرفتند و گفتند برای نماز بیایید. درست موقعی بود که من کسالت داشتم و زانوهایم آب آورده بود. هنگام ورود به سالن دو اتاق کنار هم بود در یکی مقام معظم رهبری نماز مستحبی می خواندند و در اتاق کناری افرادی برای خواندن نماز جماعت آماده می شدند.

آقا بعد از نمازشان مرا دیدند که آهسته آهسته گام برمی داشتم و متوجه ناراحتی من از جانب پایم شدند. ایشان دو سه قدم جلو آمدند و دست ها را باز کردند و احوال مرا پرسیدند این بزرگواری ایشان را نشان می دهد. بعد از خواندن نماز ناهار در خدمت ایشان بودیم. رهبر انقلاب هنوز هم بزرگوارانه و باصفا هستند.

برخورد رهبر انقلاب با مردم و بخصوص جوانان چگونه بود؟

ایشان در جذب جوانان به سمت قرآن نقش برجسته ای داشتند. نحوه برخورد ایشان با جوانان فوق العاده بود.

رفتار رهبر انقلاب با توده مردم با تمام مشغله کاری ایشان بی نظیر است. در تاریخ انقلاب کسانی مانند بنی صدر را داریم که به محض رسیدن به موقعیتی خودشان را گم کردند. مردم به دنبال کسانی هستند که حرف خدا را بزند. ایشان در همه زمینه ها و در برخورد با اقشار مختلف دانشگاهیان، دانشجویان، کسبه و اصناف به تمام مسائل آنها مسلط هستند. رهنمودهایشان فوق العاده است، ایشان فتنه 88 را با سخنرانی در نماز جمعه تهران خنثی کردند و سخنرانی های ایشان آبی بر آتش فتنه بود.