محدودیتی برای پذیرش دانشجویان بین‌المللی در پارک‌های علم و فناوری وجود ندارد

به گزارش گروه دانشگاه خبرگزاری دانشجو، محمدنبی شهیکی معاون فناوری و نوآوری وزارت علوم، تحقیقات و فناوری   در هفتاد و دومین نشست (چهارمین نشست حضوری) اعضای کارگروه ملی جذب دانشجویان بین‌الملل، با تاکید بر لزوم شکل‌گیری ارتباط سیستماتیک میان معاونت‌های مختلف وزارت علوم و بخش جذب دانشجویان بین‌المللی اظهار داشت: پارک‌های علم و فناوری به عنوان حلقه اتصال دانشگاه، بازار و صنعت شناخته می‌شوند. ارکان اصلی این پارک‌ها شامل واحد‌های فناور، شرکت‌های دانش‌بنیان، استارتاپ‌ها، دفاتر انتقال فناوری (TTO)، شرکت‌های زایشی (اسپین‌آف) دانشگاهی و بخش تحقیق و توسعه (R&D) صنایع بزرگ است.

سهم ۵ درصدی بخش تحقیق و توسعه صنعتی در زنجیره ارزش پارک‌ها

وی با اشاره به وضعیت فعلی زنجیره توسعه نوآوری در پارک‌های علم و فناوری تصریح کرد: در حال حاضر بخش اسپین‌آف‌های صنعتی و واحد‌های تحقیق و توسعه (R&D) فعال در پارک‌ها، سهمی کمتر از ۵ درصد از کل ارکان زیست‌بوم فناوری کشور را به خود اختصاص داده‌اند که توسعه این بخش در دستور کار قرار دارد.

ثبت فعالیت بیش از ۱۶ هزار واحد فناور در پهنه جغرافیایی کشور

معاون فناوری و نوآوری وزارت علوم با ارائه آماری از زیرساخت‌های فناوری کشور گفت: هم‌اکنون ۶۰ پارک علم و فناوری، ۲۹۱ مرکز رشد واحد‌های فناوری، ۲۴ پردیس علم و فناوری، ۴۴ صندوق پژوهش و فناوری و ۸ فن‌بازار در کشور فعال هستند. خروجی این نهادسازی، شکل‌گیری بیش از ۱۶ هزار و ۲۴۵ واحد فناور در کشور و اشتغال‌زایی برای ۱۶۱ هزار نیروی مستعد و متخصص است که همگی جزو طبقه مشاغل دانش‌بنیان محسوب می‌شوند.

چرخش راهبردی به سمت پارک‌های تقاضامحور و تخصصی

وی درباره راهبرد‌های جدید وزارت علوم در صدور مجوز پارک‌های علم و فناوری توضیح داد: راهبرد جدید ما عبور از پارک‌های جامع و حرکت به سمت پارک‌های تقاضامحور و تخصصی است. در همین راستا پارک‌های جدیدی نظیر پارک هوش مصنوعی، پارک اقتصاد دیجیتال و هوشمندسازی صنعتی طراحی و راه‌اندازی شده‌اند. همچنین تقویت بخش تجاری‌سازی، توسعه بازار، فعال‌سازی ظرفیت‌های تامین مالی نوین (مانند ابزار‌های سرمایه‌گذاری صندوق‌های پژوهش و فناوری) و تخصیص برند‌های خاص توسعه فناوری، به عنوان موتور محرکه این اکوسیستم پیگیری می‌شود.

ارتقای تراز پارک‌های علم و فناوری و مدل جدید مراکز رشد

معاون وزیر علوم با اشاره به سطح‌بندی پارک‌های علم و فناوری اظهار داشت: چارچوب جدیدی برای ارتقای پارک‌ها تدوین شده است؛ به طوری که تا پایان سال، تراز بسیاری از پارک‌های سطح سه کشور از نظر زیرساخت‌های فیزیکی و محتوایی ارتقا یافته و به سطح دو می‌رسند تا خدماتی با ارزش افزوده بالاتر ارائه کنند. همچنین مدل جدیدی برای مراکز رشد دانشگاهی طراحی شده است که در ۲۰ دانشگاه کشور پیاده‌سازی شده و انتقال از نسل اول و دوم به نسل‌های پیشرفته‌تر (پارادایم شیفت) را محقق می‌سازد.

وی افزود: در سه دانشگاه بزرگ شامل دانشگاه صنعتی امیرکبیر، دانشگاه فردوسی مشهد و دانشگاه گیلان، یک اکوسیستم جدید برای ایجاد زنجیره به هم پیوسته آموزش، پژوهش و فناوری طراحی و پیاده شده که دستاورد‌های موفقی به همراه داشته است.

جزئیات طرح‌های کلیدی و بسته‌های حمایتی ویژه دانشجویان بین‌الملل

معاون فناوری و نوآوری وزارت علوم با تشریح طرح‌های کلیدی این معاونت که قابلیت پذیرش و ظرفیت‌سازی برای دانشجویان بین‌المللی را دارند، گفت: در قالب پروژه پسادکتری فناوری، آمادگی کامل برای تخصیص سهمیه ویژه به فارغ‌التحصیلان و دانشجویان خارجی ممتاز وجود دارد. همچنین پروژه «کارآپ» به عنوان طرحی موفق برای توسعه اشتغال، پس از اجرای موفقیت‌آمیز اولیه، اکنون در ۱۰ دانشگاه دیگر در حال تکثیر و پیاده‌سازی است. علاوه بر این، پروژه «پاپ» که به صورت اختصاصی برای دانشجویان مقطع کارشناسی طراحی شده، هم‌اکنون به صورت پایلوت در پنج دانشگاه و طرح «مدرسه اشتغال» در ۱۵ دانشگاه کشور در حال اجرا است.

وی در خصوص سایر برنامه‌های حمایتی افزود: در طرح دستیار فناوری نیز این آمادگی به طور کامل وجود دارد که یک لاین و سهمیه تخصصی برای دانشجویان خارجی جهت گذراندن دوره‌های کارآموزی فناورانه در شرکت‌های دانش‌بنیان شکل بگیرد. همچنین پروژه «نوآفرین صنعت‌ساز» برای جذب افراد مستعدِ فاقد ایده به چرخه نوآوری طراحی شده است. در حوزه حمایت‌های مالی مستقیم نیز علاوه بر اختصاص گرنت‌های تخصصی به موضوعات آب و انرژی، در طرح حمایت از پایان‌نامه‌های محصول‌محور، دانشجویانی که وارد این پروژه‌ها شوند تا سقف یک میلیارد تومان گرنت پژوهشی و فناوری دریافت خواهند کرد.

تاسیس مراکز نوآوری مشترک با کشور‌های هدف

وی با استقبال از پیشنهاد تاسیس مراکز نوآوری مشترک با کشور‌های همسایه و هدف از جمله عراق و چند کشور متقاضی دیگر تصریح کرد: سیاست ما ایجاد ارزش افزوده و انتقال فناوری دوطرفه است. وزارت علوم آمادگی دارد در زمینه طراحی مدل، حمایت‌های حاکمیتی، راه‌اندازی و تامین بخشی از منابع مالی مراکز نوآوری مشترک ورود جدی داشته باشد.

امضای تفاهم‌نامه همکاری با سازمان امور دانشجویان

وی از امضای تفاهم‌نامه همکاری مشترک میان معاونت فناوری و سازمان امور دانشجویان خبر داد و گفت: در فاز نخست این طرح، دانشگاه‌های دارای بیشترین جذب دانشجوی خارجی وارد فرآیند می‌شوند. پیشنهاد مشخص ما این است که در فرم‌های پذیرش اولیه دانشجویان خارجی، علاقه‌مندی و پتانسیل آنها برای ورود به چرخه نوآوری سنجیده شود تا بتوانیم تسهیلات حمایتی و برند‌های مشخصی را به آنها اختصاص دهیم.

برنامه‌های آتی؛ تدوین آیین‌نامه اختصاصی و برگزاری دوره‌های مهارت‌های نوظهور

وی در پایان با اشاره به ضرورت ارتقای کیفیت خدمات و فرآیند‌های پذیرش گفت: تیمی تخصصی مامور بررسی و تدوین استاندارد‌های حرفه‌ای‌تر برای حضور دانشجویان خارجی در پارک‌ها شده است و با همکاری سازمان امور دانشجویان، چارچوب اولیه این آیین‌نامه تا یک ماه آینده نهایی خواهد شد.

معاون وزیر علوم خاطرنشان کرد: هیچ محدودیتی برای پذیرش دانشجویان بین‌المللی در پارک‌های علم و فناوری وجود ندارد و قوانین ورود برای متقاضیان داخلی و خارجی یکسان است. همچنین برنامه‌ریزی شده است تا با آغاز سال تحصیلی جدید، دوره‌های آموزشی «مهارت‌های نوظهور» برای دانشجویان خارجی در چهار استان کشور به صورت حضوری و با سرفصل‌های حرفه‌ای برگزار شود.