گرافيك؛ هنري همگام با انقلاب

گروه فرهنگي خبرگزاري دانشجو؛ گرافیک هنری است که اگر چه زمینه های پیدایش آن را به گذشته های دور می رسانند اما در حقیقت مولودی است از موالید تمدن جدید بشری؛ آیینه ای –نه تمام نما- برای خصوصیاتی که این عصر را از اعصار تاریخ کره زمین متمایز می سازد و این تمدن را از تمدن های کهن.

 

اگر تکنولوژی چاپ نبود، گرافیک هم نبود. اما از آن مهم تر اگر جهان امروز در تسخیر مناسبات اقتصادی جدید و تولید و مصرف نمی‌بود؛ گرافیک نیز جهان امروز را تسخیر نمی کرد. گرافیک انسان امروز را تسخیر کرده است و مگر همین را درباره ماشین نمی توان گفت؟

 

چرا؛ روح انسان مسحور و مسخّر ابزار و متدهاست و در این تسخیرِ سحر آمیز، هر یک از ابزارها و متدها سهمی دارند متناسب با ماهیت خویش.

 

سهم گرافیک بسیار عظیم است، اگر فقط به نقش آن در تبلیغات تجاری نظر کنیم. دنیای جدید در انحصار تسخیر نظام جدیدی است کهاز طریق تکنولوژی بر روح و جسم انسان ها تسلط یافته است.

 

حیات این نظام اقتصادی به توسعه تولید وابسته است و توسعه تولید نیز به توسعه مصرف ... و از همین رو، تبلیغات تجاری سراسر جهان در خدمت اشاعه مصرف است و هنر امروز یا بی تعارف کمر بسته تبلیغات است یا غیر مستقیم بشر را به غفلت می کشاند تا رنج زندانی بودن و نفرت از زندان بانان خویش را فراموش کند.

 

وظیفه تبلیغات (پروپاگاندا) نفی عقل و اختیار بشر و تحمیق اوست و تحریک گرایش های حیوانی درونش برای دل سپردن به این تمدن و روی آوردن بدان... و در این میان، گرافیک، یکی از مهمترین ارکان تبلیغات تجاری است، تا آنجا که باید گفت هنر گرافیک اصلا ماهیت فعلی خویش را در کنار مناسبات اقتصادی جدید یافته است.

 

برای طرح ریزی و مشخص کردن مفاد درسی و کاربردی در زمینه یک رشته، ابتدائی ترین و دقیق ترین کار، مشخص کردن اهداف و رویکردهای مورد نظر آن رشته است. با توجه به تعاریفی که شهید آوینی ارائه می دهد، رویکرد گرافیک یک رویکرد صرفا تبلیغاتی و مصرفی است.

 

در واقع در دنیای امروز و بعد از انقلاب صنعتی در قرن نوزده، که تحولات زیادی را در پی داشت، گرافیک به کمک دنیای مصرفی و صنعتی آمد و کالاهای مصرفی را هر چه زیبا تر و دلربا تر تبلیغ کرد و در معرض دید گذاشت. همانطور که می دانیم بسیاری از پوسترها، تبلیغات دیجیتالی، طراحی نرم افزارها و ... ماهیت صرفا تبلیغاتی دارند و رشته ی گرافیک با این هدف به وجود آمد که چیزی را معرفی کند آن هم به جذاب ترین و زیبا ترین صورت ممکن.

 

در تعاریفی که برای این رشته شده است، اهداف فرهنگی و تبلیغ و توسعه یک پیام فرهنگی در نظر گرفته نشده است، هر چند که بعد ها این مفاهیم نیز در این قالب گنجانده شد.

 

در ادامه این کتاب شهید آوینی می گوید: علي‌رغم اینکه دغدغه‌ها و اهداف گرافیک فرهنگی نیست اما این رشته به خوبی توانست با انقلاب اسلامی هماهنگ شود و پیام های آن را در این قالب به دیگران عرضه کند. وی معتقد است: از میان هنر های مرسوم، انصافا گرافیک بیش از دیگران توانسته است با انقلاب اسلامی و سیر تاریخی آن همگامی کند و با مردم همدردی.

 

1-دشمنان انقلاب اسلامی چه در خارج از کشور و چه در داخل آن بیش از پیش از «قابلیت های بیانیِ» هنر گرافیک در خدمت اهداف خویش سود برده اند.

 اما به هر تقدیر گرافیک همانگونه که توانسته استبه اهداف استیلاء طلبانه و ضد بشری ارباب ظلم، ابر قدرت ها و دشمنان انقلای جواب گوید، قابلیت پذیرش پیام های عبرت آموز انقلاب اسلامی را نیز داشته است.

 

2.خواند آرا همه ی صاحب نظران اعم از شرقی و غربی، برای داشتن دید جامعی از تفکرات، و سپس تطبیق دادن آن ها با آرا متفکرین اسلامی و شرع مقدس، می تواند برنامه ریزان را در تدوین هر چه بهتر کتب مورد نیاز دانشجویان هر رشته، علی الخصوص هنر یاری کند. البته به شرط آن که خواستی برای این تغییر و تدوین مجدد وجود داشته باشد!

 

1.کتاب انفطار صورت/ سید مرتضی آوینی/ نشر ساقی

 

2. همان