سوریه نقطه سرنوشت ساز پیچ تاریخی جهان / دلیل افزایش فشارهاچیست ؟

گروه بین الملل «خبر گزاری دانشجو » محمد محسن فایضی: در مقاله ای با گذری بر شرایط منطقه و سناریوهای اجرا شده طی ماه گذشته در سوریه که بعضا در17  ماه گذشته از شروع ناارامی ها بی نظیر بود ،به این سوال پاسخ دهیم که نا آرامی های سوریه تا چه زمانی ادامه خواهد یافت؟

شرایط منطقه و سوریه:

امروز منطقه در شرایطی تاریخی ای قرار گرفته که به پیچ تاریخی تعبیر می شود که ماهیت آینده منطقه و حتی جهان وابسته به این پیچ تاریخی است.

پس از گذر از این پیچ تاریخی برای منطقه دو روند می تواند اتفاق بیافتد:

1.ادامه روند انقلابها و ناآرامیهای بحرین و عربستان و سقوط این کشورها از سلطه غرب و بازگشت به اسلام

2.مصادره انقلاب ها و سقوط دولت های بشاراسد،نوری المالکی و گروه های مقاومت فلسطین که شاهد ایجاد تحولاتی در محور مقاومت در منطقه خواهیم بود

اما نکته قابل تامل اینجاست که امروزه نقطه سرنوشت ساز این پیچ تاریخی در سوریه رقم میخورد و مرکز جدال غرب و محور مقاومت شده است.

اما گذری بر سناریوهای دشمن در ماه گذشته:

1.انفجار ساختمان امنیت ملی

روز 28 تیر هزاران نفر از گروه های مسلح ارتش آزاد برای نخستین بار طی ناآرامی ها وارد دمشق شدند و سعی در تصرف برخی محل های دمشق داشتند.فردای آغاز این درگیریها انفجاری در ساختمان امنیت ملی سوریه رخ داد. در این انفجار وزیر دفاع ،رئیس کمیته بحران و معاون رئیس ستاد ارتش به همراه برخی سران نظامی و امنیتی کشته و وزیر کشور مجروح شد.هدف این سناریو آن بود که ابتدا برخی مناطق دمشق تصرف شود و سپس با کشته شدن وزیر کشور و مسئول کمیته بحران که اداره کشور را در این شرایط برعهده داشتند ضربه روانی سختی بر دمشق ایجاد نمایند و سپس با فشار بین المللی و تصویب قطعنامه در شورای امنیت دولت بشار اسد را مجبور به کناره گیری کنند.

البته این طرح با توجه به ناکامی ترور وزیر کشور،انتخاب سریع جانشین داوود راجحه در ارتش ، وتوی سوریه و چین در شورای امنیت ، پاکسازی مقتدرانه ارتش و کشته شدن نزدیک به 4 هزار تروریست طی چند روز  شکست سنگینی را برای مخالفان رقم زد و ضربات سختی را متحمل شدند.

2.ترور رئیس جمهور:

چند روز پس از انفجار ساختمان امنیت ملی، طرحی مبنی بر ترور بشار اسد و کودتای برخی ارتشیان و سپس حمایت نظامی از سوی ترکیه و اردن و بمباران برخی مناطق سوریه و دمشق توسط اسرائیل  ریخته شده بود. تنها دو ساعت قبل از شروع این عملیات پیچیده با حضور تمامی مخالفین مقاومت، نیروهای امنیتی متوجه این سناریو شدند و خنثی شد.این سناریو و خنثی سازی آن بازخورد قابل تاملی در میان رسانه های منطقه ای و مردم سوریه داشت.

3.برکناری نخست وزیر و استعفای کوفی عنان:

رياض حجاب در خرداد ماه توسط بشار اسد به عنوان نخست وزیر مامور به تشکیل کابینه جدید شد.در کابینه ایشان حتی برخی مخالفین داخلی که صف خود را از معارضین خارجی جدا کرده بودند دیده میشد.
 

به یکباره ایشان در نيمه مرداد توسط بشار اسد عزل شد.اما جریان عزل به این گونه بود که پس از امتناع رياض حجاب از امضای قرارداد ارسال نفت در ازای ورود مشتقات نفتی از روسیه اغاز شد.رياض حجاب که خود یکی از مافیاهای نفت سوریه شناخته میشد برای حفظ منافع گروه خود و ایجاد تنش رابطه بین سوریه و روسیه و افزایش فشار اقتصادی بر مردم از امضای این قرارداد خودداری کرده بود تا سپس بعد از ایجاد تنش اقتصادی به اردن پناهنده شود و دولت بشار اسد سقوط کند اما باهوشیاری حاکمیت سوریه و عزل رياض حجاب قبل از پناهندگی کل برنامه دشمنان سوریه برای ایجاد یک جنگ روانی ناکام گذاشت.

شروع شدن درگیری های شدید ارتش مخصوصا در استان مرزی حلب با مخالفان و کمک های بی نظیر تسلیحاتی ارتش ترکیه و مالی غرب و برخی کشوران عربی طی چند روز قبل از این طرح ، استعفای کوفی عنان و اعلام شکست طرح صلح کوفی عنان و انفجار مرکزتلویزیون سوریه درست هم زمان با این اتفاق نشان از برنامه ریزی شده بودن این سناریو و هماهنگی رياض حجاب برای انحلال دولت و کابینه در کنار این اتفاقات دانست.هرچند عزل به موقع رياض حجاب و محاصره حلب و دستگیری چند افسر و یک ژنرال ارتش ترکیه در حلب تا حدودی فشارهای روانی و دیپلماسی را بر بشار اسد کم کرد.

لذا این سناریو نتیجه ای جز  خروج رياض حجاب از کشور سوریه و ضربه به نیروهای ارتش آزاد و ترکیه نتیجه دیگری نداشت.

دلیل افزایش فشارها:

افزایش نارضایتی در شرق عربستان، نا آرامی های بحرین، اعتراضات اجتماعی در اسرائیل که با خود سوزی 7 نفر همراه بود، به قدرت رسیدن اسلام گرایان در مصر، افزایش تنش بین مصر و اسرائیل ، نزدیک شدن به انتخابات ریاست جمهوری امریکا در ابان ماه، رو به اتمام بودن پاکسازی های ارتش ، تسلط امنیتی و اطلاعاتی سوریه بر سناریوها و توطئه ها ، افزایش بحران اقتصادی اتحادیه اروپا ، بیشتر شدن اختلاف بین معارضان خارجی ،مصمم تر شدن حامیان دمشق (نشست تهران با حضور روسیه و چین به عنوان عضوهای شورای امنیت و کشور عراق به عنوان رئیس فعلی اتحادیه عرب) و...از جمله عواملی هستند که میتواند دلیلي بر افزایش فشارها و تست انواع سناریوهای براندازی و ناکامی این فشارها  در یک زمان کوتاه دانست.
 

لذا با توجه به عواملی که اشاره شد به نظر می رسد نه غرب و نه مخالفان منطقه ای سوریه دیگر توان ادامه براندازی و جنگ فرسایشی با سوریه را ندارند و بلکه به این نتیجه رسیده اند که روند اتفاقات سوریه به سود محور مقاومت در حال پیش رفتن است.

نتیجه گیری:

 لذا به نظر می رسدغرب به دنبال این است که سرمایه و هزینه ای را که در سوریه انجام داده است حداکثر طی 3 ماه اینده بهره برداری کند و نظام سوریه را ساقط کند که در غیر اینصورت جبهه غرب و اسراییل باید شاهد شکست استراتژیکی دیگری از محور مقاومت باشد.

با آنچه گفته شد می توان پیش بینی کرد که مقاومت و سوریه در زمانی کمتر از 4 ماه دیگر از این پیچ تاریخی عبور خواهند کرد،البته ذکر این نکته ضروریست که ثبات کامل سوریه و بازگشت شرایط به حالت عادی ممکن است یک سال یا بیشتر به طول بیانجامد.