20 فروردين؛ سالروز شهادت شهيد آويني

سيد مرتضي آويني در سال 1326 ش. در شهرري، واقع در جنوب تهران، به دنيا آمد. پدرش مهندس معدن بود. او تحصيلات ابتدايي و متوسطه را در شهرهاي زنجان، كرمان و تهران سپري كرد و در سال 1344 ش. ديپلم گرفت.

همان سال وارد دانشكده‌ هنرهاي زيباي دانشگاه تهران شد.

رشته تحصيلي او معماري بود. هم درس مي‌خواند و هم كار مي‌كرد.

در سال 1354 ش. فوق‌ليسانس معماري گرفت.

پس از پيروزي انقلاب اسلامي، آويني به فيلم‌سازي روي آورد.

او به گروه تلويزيوني جهاد سازندگي رفت و شروع به ساخت فيلمهاي مستند كرد. نخستين فيلم او درباره سيلي بود كه در سال 1358 ش. در خوزستان آمد. فيلمهاي مستند بعدي او يكي «شش روز در تركمن صحرا» بود كه درباره اقدامات ضد انقلاب در منطقه گنبد تهيه شد و ديگري «خان گزيده‌ها» بود كه درباره خانهاي منطقه فيروزآباد فارس ساخته شد.

 آويني با شروع جنگ (31 شهريور 1359) و محاصره بندر خرمشهر به اين شهر رفت و با ياري همكارانش فيلم «فتح خون» را ساخت. سپس مجموعه «حقيقت» را براي شهر آبادان تهيه كرد.

مشهورترين كار آويني ساخت مجموعه تلويزيوني «روايت فتح» بود كه از سال 1364ش. از تلويزيون پخش شد. روايت فتح، از آنجا كه چهره واقعي جبهه‌هاي جنگ را نشان مي‌داد مورد توجه قرار گرفت.

آويني، متن اين فيلمها را خودش مي‌نوشت و گويندگي آن را نيز به عهده داشت. او غير از ساخت فيلم‌هاي مستند، فعاليت چشمگيري نيز در مطبوعات داشت.

 مقالات او ابتدا در ماهنامه اعتصام چاپ شد و بعدها در ماهنامه جهاد. او از سال 1368 ش در ماهنامه سوره مقاله مي‌نوشت. مدتي نيز سردبير آن بود. مجموعه مطالبي كه او در سوره چاپ كرد بيش از 2500 صفحه است.

از كارهاي ديگر او راه‌اندازي ماهنامه «ادبيات داستاني» و تأسيس «دفتر مطالعات ديني هنر» در حوزه هنري بود.

آويني در سال 1371 ش. بار ديگر ساخت مجموعه تلويزيوني روايت فتح را آغاز كرد و راهي مناطق مختلف جنگي شد. او شنيده بود، دالانهايي در منطقه فكه پيدا شده كه پيكر دهها رزمنده ايراني در آنجا مدفون است.

در 20 فروردين 1372 او و همكارانش به آن منطقه رفتند.

پاي سيد مرتضي آويني روي يك مين خنثي نشده رفت. در اثر انفجار، يك پاي او قطع شد و بر اثر شدت خون‌ريزي در راه بيمارستان به شهادت رسيد.

مهندس سعيد يزدان‌پرست نيز در اين حادثه شهيد شد.

فيلمهاي ساخته شده آويني كه از تلويزيون پخش شد 25 مجموعه بود.

نوشته‌هاي او نيز تاكنون در دوازده جلد كتاب منتشر شده است.

به نقل از : داير?‌المعارف انقلاب اسلامي (وابسته به حوزه هنري)، ج1، ص 23

 منبع: موسسه مطالعات و پژوهش هاي سياسي