افزایش ۲ برابری قیمت سوخت جت در طی ۶ هفته به دلیل جنگ علیه ایران

 به گزارش گروه اقتصاد خبرگزاری دانشجو، در بازه‌ای حدوداً شش هفته‌ای، قیمت سوخت جت بیش از دو برابر شد؛ به گونه‌ای که از سطح حدود ۹۰ دلار به ازای هر بشکه در ژانویه ۲۰۲۶، به  ۲۰۰ تا ۲۲۰ دلار در ماه مارس همان سال رسید.  این جهش بی‌سابقه، یکی از سریع‌ترین و شدیدترین افزایش‌های قیمت در میان فرآورده‌های نفتی طی یک دهه اخیر محسوب می‌شود.

اثرات جنگ به نفت محدود نشد 

دلیل اصلی این افزایش شدید، جنگ علیه ایران و انسداد تنگه هرمز است که برخلاف بسیاری از بحران‌های پیشین، مستقیماً فرآورده‌های تصفیه‌شده نفتی نظیر سوخت جت و گازوئیل را هدف قرار داده و تأثیر آن محدود به افزایش قیمت نفت خام (مانند شاخص‌های برنت یا دبلیوتی‌آی) نمانده است. این ویژگی باعث شد تا اثرات شوک با سرعت و شدت بیشتری به صنایع پایین‌دستی منتقل شود.

لغو بیش از 13 هزار پرواز

صنعت هوانوردی بی‌درنگ آسیب‌پذیری خود را در برابر این شوک نشان داد. افزایش شدید هزینه سوخت، خطوط هوایی را مجبور به تعدیل چشمگیر ظرفیت پروازها کرد؛ به طوری که تنها در ماه می، بیش از 13 هزار پرواز در سطح جهانی لغو و حدود 2 میلیون صندلی از شبکه حمل‌ونقل هوایی حذف شد. این آمار نشان می‌دهد که چگونه فشار قیمت سوخت می‌تواند در کمتر از دو ماه، صنعتی به وسعت هوانوردی را دچار اختلال عملیاتی کند.

تاثیر بر مصرف کننده نهایی

 اختلال در بازار نفت و فرآورده‌های آن هیچ‌گاه به مرزهای شاخص‌های قیمتی محدود نمی‌ماند، بلکه از کانال‌های مختلف به سراسر اقتصاد نفوذ می‌کند. افزایش قیمت گازوئیل هزینه حمل‌ونقل جاده‌ای و دریایی را بالا می‌برد، جهش قیمت سوخت جت مستقیماً بلیت سفرهای هوایی را افزایش می‌دهد و در نهایت، این هزینه‌های انباشته شده از طریق زنجیره تأمین، به افزایش قیمت تمام‌شده کالاها و خدمات برای مصرف‌کننده نهایی منجر می‌شود. در چنین شرایطی، حاشیه سود شرکت‌ها نیز تحت فشار شدیدی قرار می‌گیرد. شوک‌ انرژی هرگز پدیده‌ای صرفاً نفتی باقی نمی‌مانند؛ آنها با سرعتی شگفت‌آور و به شکلی مستقیم، به شوک‌هایی تمام‌عیار در کل اقتصاد تبدیل می‌شوند و دامنه آن از صنعت سوخت به مصرف کننده نهایی می‌رسد.