۲۵۰ میلیارد تومان وقف جدید در قم به ثبت رسید

به گزارش خبرنگار گروه استان‌های خبرگزاری دانشجو، حجت‌الاسلام والمسلمین عباس اسکندری، مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان قم، ظهر امروز در نشست خبری به مناسبت هفته وقف که در ایام میلاد پیامبر اکرم (ص) در آستان مقدس امامزاده شاه‌جمال (ع) برگزار شد، با تبریک این ایام اظهار کرد: وقف دو محور کلیدی به‌عنوان اولویت‌های اصلی سرمایه‌گذاری دارد که یکی گسترش علم و دیگری تعمیق ایمان است؛ اگر می‌خواهیم وقف به معنای واقعی کلمه پیشران توسعه و تعالی جامعه باشد، باید بر این دو حوزه تمرکز ویژه‌ای داشته باشیم.

اسکندری با اشاره به آخرین وضعیت موقوفات استان قم تصریح کرد: از ابتدای سال جاری تاکنون ۱۴ وقف جدید در استان قم به ثبت رسیده که مجموع ارزش ریالی آنها بیش از ۲۵۰ میلیارد تومان برآورد می‌شود و مساحت این موقوفات در مجموع به بیش از چهار هزار مترمربع می‌رسد.

وی با ارائه آماری از موقوفات تحت مدیریت اداره‌کل اوقاف و امور خیریه استان قم گفت: در حوزه فضای سبز عمومی، بیش از دو هزار مترمربع از زمین‌های وقفی در شهر قم به فضای سبز اختصاص یافته است.

مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان قم افزود: در حوزه بهداشت و درمان، ۲۲ رقبه به مساحت ۴۳ هزار مترمربع در اختیار بخش درمانی قرار دارد و به مردم خدمت‌رسانی می‌کند. همچنین ۱۲۳ رقبه با مساحت بالغ بر ۶۰۰ مترمربع در اختیار آموزش و پرورش قرار دارد و ۱۲۹ هزار مترمربع نیز در اختیار دستگاه‌های اجرایی است.

اعلام آمادگی برای بیابان‌زدایی در دو هزار هکتار از اراضی اطراف قم

اسکندری در ادامه به برخی برنامه‌های سرمایه‌گذاری و عام‌المنفعه اداره‌کل اوقاف و امور خیریه استان قم اشاره کرد و گفت: یکی از طرح‌های مهم در دست اقدام، اجرای برنامه بیابان‌زدایی در اراضی اطراف قم است و برای سرمایه‌گذاری و اجرای این طرح در حدود دو هزار هکتار از اراضی اطراف قم اعلام آمادگی شده و مقدمات لازم برای آغاز کار در حال پیگیری است.

وی همچنین از برنامه‌ریزی برای ایجاد اردوگاه دانش‌آموزی و دانشجویی در منطقه فردو خبر داد و اظهار کرد: ایجاد فضای مناسب برای استفاده جوانان و دانش‌آموزان از جمله موضوعاتی است که در دستور کار قرار گرفته است.

مدیرکل اوقاف قم ادامه داد: در مجاورت یکی از امامزادگان منطقه فردو، زمینی موقوفه با وسعت حدود ۱۱۰ هکتار وجود دارد که در حال بررسی میزان امکان اختصاص بخشی از آن برای احداث اردوگاه هستیم.

قم پیشتاز صدور اسناد مالکیت تک‌برگ موقوفات

اسکندری با اشاره به دستاورد‌های حقوقی اداره‌کل اوقاف و امور خیریه استان قم، این استان را پیشتاز کشوری در زمینه صدور اسناد مالکیت تک‌برگ معرفی کرد و گفت: تثبیت مالکیت، نخستین گام برای جلوگیری از تعرض به حقوق واقفان و موقوفات است.

وی افزود: این اقدام زیربنایی، امنیت حقوقی موقوفات در استان را به شکل چشمگیری افزایش داده و زمینه را برای بهره‌برداری صحیح اقتصادی از این ظرفیت‌ها فراهم کرده است.

مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان قم با تأکید بر اینکه برکات وقف شامل همه اقشار جامعه می‌شود، گفت: برخی موقوفات بر اساس نیت واقف، منحصراً برای رسیدگی به امور فقرا و مستمندان اختصاص یافته‌اند که دست‌اندرکاران این حوزه شرعاً خود را ملزم به رعایت دقیق این نیت‌ها می‌دانند.

اسکندری ادامه داد: در مقابل، بسیاری دیگر از موقوفات نظیر بیمارستان‌ها، مدارس، مسیر‌های مواصلاتی و پل‌ها به گونه‌ای وقف شده‌اند که تمامی آحاد جامعه از منافع آن بهره‌مند می‌شوند؛ رویکردی که می‌توان آن را خدمت‌رسانی بدون منت در قالب سنت وقف نامید.

وقف مشارکتی؛ راهی برای حضور مردم با سرمایه‌های خرد

وی با تأکید بر اینکه وقف محدود به قشر ثروتمند نیست، درباره وقف مشارکتی گفت: بسیاری تصور می‌کنند تنها با داشتن اموال زیاد می‌توان واقف شد، در حالی که این تصور نادرست است.

مدیرکل اوقاف قم افزود: در طرح وقف مشارکتی، افرادی که درآمد‌های خرد دارند می‌توانند با تجمیع منابع مالی خود و تعیین یک نیت مشترک، یک موقوفه ایجاد کنند. در این الگو، نام تمامی مشارکت‌کنندگان و نیت واحد آنان برای جهت‌دهی به عواید موقوفه مشخص است و بنابراین راه برای مشارکت همگانی در این سنت حسنه باز است.

ضرورت تحول در سنت وقف و توجه به نیاز‌های روز جامعه

اسکندری با تأکید بر ضرورت تحول در ساختار سنتی وقف اظهار کرد: اگر بخواهیم همچنان با رویکرد‌های سنتی و قدیمی به موضوع وقف بپردازیم، به جایگاه مطلوب و توسعه پایدار نخواهیم رسید و یکی از گام‌های نخست و اساسی، شناخت نیاز‌های واقعی جامعه است.

وی افزود: در گذشته، در بسیاری از مناطق شهری و روستایی شاهد ساخت آب‌انبار بودیم، چراکه در آن مقطع، تأمین آب نیاز اصلی و حیاتی مردم بود؛ بنابراین وقف‌ها نیز باید پاسخگوی نیاز‌های مبرم هر دوره باشند.

مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان قم درباره زمان برگزاری هفته وقف نیز گفت: پیش از این، هفته وقف در دهه پایانی ماه صفر قرار داشت و شرایط برای تبیین و فرهنگ‌سازی این موضوع دشوار بود.

اسکندری افزود: این مسئله در شورای عالی انقلاب فرهنگی مطرح شد و در نهایت تصمیم بر این شد که هفته وقف با ایام میلاد پیامبر اکرم (ص) آغاز شود.

وی در بخش دیگری از سخنان خود با تأکید بر دو ضرورت توسعه علمی و تعمیق ایمان اظهار کرد: طی ۴۷ سال گذشته، ۱۰ سال ابتدایی را درگیر دفاع مقدس بودیم؛ تجربه‌ای که به ما آموخت باید در حوزه‌های تحقیق، پژوهش، خودکفایی و تسلیحات نظامی به استقلال کامل برسیم.

اسکندری با اشاره به شرایط دشوار سال‌های ابتدایی جنگ خاطرنشان کرد: در آن سال‌ها حتی برای تولید سیم‌خاردار محتاج بودیم، اما با تدبیر و نگاه وسیع رهبر شهیدمان و به‌کارگیری جوانان مستعد، به پیشرفت‌هایی در صنعت دفاعی دست یافتیم.

انتقاد از تعرض به موقوفات در دوران پهلوی

مدیرکل اوقاف استان قم با اشاره به فراز و فرود‌های تاریخی وقف در ایران، از جفای تاریخی به این سنت حسنه در دوران پیش از انقلاب اسلامی سخن گفت و اظهار کرد: متأسفانه در دوران پهلوی، موقوفات کشور با دست‌اندازی پادشاهان و حکام وقت مواجه شد و بسیاری از رقبات موقوفه از ماهیت وقف خارج شدند.

وی افزود: این اتفاق در کنار طمع‌ورزی برخی افراد سودجو و دست‌اندازی به اموال عمومی، موجب تضییع بخش بزرگی از این سرمایه‌های معنوی شد.

اسکندری ادامه داد: بسیاری از این موقوفات تحت پوشش طرح‌های ظاهری نظیر تقسیمات اراضی از بین رفتند و این وضعیت تا زمان پیروزی انقلاب اسلامی ادامه داشت.

وی تصریح کرد: با وقوع انقلاب اسلامی و صدور حکم تاریخی امام راحل (ره) برای احیای موقوفات، مسیر بازگشت بسیاری از این اراضی و اموال به چرخه وقف فراهم شد و تا حد زیادی حقوق تضییع‌شده موقوفات احیا شد.

اسکندری در پاسخ به پرسش خبرنگاران درباره موضوع تخریب و تملک بخشی از قبرستان نو توسط شهرداری وقت گفت: در آن برهه که موضوع تملک بخشی از زمین‌های قبرستان نو مطرح شد، در جلسه مربوطه با تأکید بر موقوفه بودن این مکان، صراحتاً اعلام کردم که اجازه خروج این مکان از مسیر وقفی خود را نمی‌دهیم.

وی با تأکید بر رویکرد تعاملی برای ساماندهی این فضا افزود: با پیشنهاد یک تفاهم‌نامه به شهرداری اعلام کردیم که آماده‌ایم با همکاری یکدیگر و ضمن رعایت دقیق موازین شرعی، این مکان را زیباسازی و ساماندهی کنیم.

مدیرکل اوقاف قم خاطرنشان کرد: موضع ما این است که قبرستان باید مدیریت صحیح، نظم و انضباط داشته باشد تا شأن و حرمت این فضا حفظ شود.

موانع اجرای طرح پنل‌های خورشیدی در قم

وی در بخش دیگری از سخنان خود درباره پروژه‌های انرژی پاک گفت: اجرای طرح پنل‌های خورشیدی از سال گذشته در دستور کار قرار داشت، اما این طرح با دو چالش مواجه شد؛ نخست مشکلات سندی در اراضی مورد نظر و دوم محدودیت در ظرفیت صدور مجوز پنل‌های خورشیدی در استان قم.

اسکندری افزود: اقدامات برای رفع این موانع در جریان است و امیدواریم به‌زودی شاهد عملیاتی شدن این پروژه باشیم.