عذرخواهی سایپا بابت تاخیر خودروها؛ معوقات سهند و اطلس چند ماهه جمع می‌شود؟

به گزارش خبرنگار اقتصادی خبرگزاری دانشجو، برای مشتری‌ای که ماه‌ها پیش پول خودرو را پرداخت کرده و موعد تحویلش گذشته، تغییر یک وعده به وعده‌ای دیگر فقط یک جابه‌جایی در تقویم نیست؛ یعنی ادامه بلاتکلیفی برای کسی که ممکن است برنامه زندگی، سفر یا حتی تأمین خودروی مورد نیازش را بر اساس همان موعد تحویل تنظیم کرده باشد. حالا با تمام شدن شهریور، پرونده معوقات سایپا همچنان بسته نشده و عذرخواهی مدیرعامل، بار دیگر مسئله تاخیر در تحویل خودروهای سهند، اطلس و شاهین را به میان آورده است.

وعده‌ای که به پایان شهریور نرسید

علی شیخ‌زاده، مدیرعامل گروه خودروسازی سایپا، با عذرخواهی از مشتریانی که خودروهای خود را با تاخیر دریافت کرده‌اند، درباره آخرین وضعیت تعهدات معوق این شرکت توضیح داده است.


طبق توضیحات او، قرار بود معوقات خودروهای سهند، اطلس و شاهین تا پایان شهریورماه به صفر برسد، اما این هدف به طور کامل محقق نشده است. حالا سایپا وعده داده در چند ماه آینده، معوقات محصولات خود به جز شاهین را به کمتر از یک تا دو ماه برساند.

درباره شاهین، اما شرایط متفاوت است. مدیرعامل سایپا از افزایش سرعت تحویل این خودرو تا پایان سال صحبت کرده و به این ترتیب، برخلاف وعده قبلی برای تعیین تکلیف معوقات در پایان شهریور، این بار پایان سال به عنوان افق جدید برای بهبود روند تحویل مطرح شده است.

ماجرای معوقات از کجا شروع شد؟

برای اینکه وضعیت امروز سایپا قابل درک باشد، باید چند قدم به عقب برگشت. بخشی از تعهدات معوق این شرکت به سال‌های گذشته بازمی‌گردد؛ زمانی که سایپا تعهداتی بیشتر از توان تولید خود ایجاد کرده بود.

معاون بازاریابی و فروش سایپا در تیرماه امسال اعلام کرده بود بخشی از تعهدات معوق فعلی، مربوط به تعهدات مازاد بر توان تولید در سال‌های ۱۴۰۱ تا ۱۴۰۳ است. همین فاصله میان میزان تعهدات و ظرفیت تولید، باعث شد تحویل بخشی از خودروها از زمان وعده داده‌شده عقب بیفتد.

شاهین در این میان وضعیت متفاوتی پیدا کرد. گزارش‌های منتشرشده در سال گذشته نشان می‌داد برخی مشتریان این خودرو مدت طولانی در انتظار تحویل مانده‌اند و همین موضوع، حجم قابل توجهی از اعتراض‌ها را به دنبال داشت.

بنابراین معوق ماندن خودروها برای سایپا اتفاقی مربوط به چند هفته اخیر نیست و بخشی از آن ریشه در تعهدات انباشته سال‌های گذشته دارد.

سایپا تا تیرماه چقدر از معوقات کم کرده بود؟

سایپا در ماه‌های گذشته از کاهش قابل توجه تعهدات معوق خبر داده بود. طبق اعلام معاون بازاریابی و فروش این شرکت در تیرماه، تعهدات فروش سایپا از ابتدای سال ۱۴۰۵ از حدود ۹۲ هزار دستگاه به ۵۸ هزار دستگاه کاهش یافته بود.

همزمان، میانگین عمق تاخیر برخی محصولات نیز از حدود ۱۲ ماه به نزدیک پنج ماه رسیده بود. در همان زمان اعلام شد خودروهای معوق شاهین اتوماتیک، اطلس G و سهند حداکثر تا پایان شهریور تعیین تکلیف می‌شوند.

از طرف دیگر، تعداد خودروهای ناقص سواری سایپا نیز از حدود ۵۲ هزار دستگاه به ۴۷ هزار دستگاه کاهش پیدا کرده بود. این اعداد نشان می‌داد روند کاهش معوقات آغاز شده، اما هنوز فاصله قابل توجهی تا تعیین تکلیف کامل تعهدات وجود دارد.

حالا با عبور از پایان شهریور، مشخص شده که کاهش معوقات به معنای صفر شدن آنها نبوده است و بخشی از مشتریان همچنان در صف دریافت خودرو قرار دارند.

چرا شاهین همچنان درگیر تاخیر است؟

شاهین در میان خودروهای معوق سایپا شرایط ویژه‌ای دارد. طبق اظهارات معاون بازاریابی و فروش این شرکت، تعهدات مازاد بر توان تولید در سال‌های ۱۴۰۱ تا ۱۴۰۳ برای سایپا حدود ۵ هزار میلیارد تومان جریمه تاخیر در تحویل شاهین ایجاد کرده است.

مدیرعامل سایپا نیز پیش از این از کاهش حدود ۳۰ هزار دستگاه از تعهدات معوق و برنامه تعیین تکلیف معوقات شاهین تا پایان سال خبر داده بود.

در نتیجه، وعده جدید درباره شاهین با سهند و اطلس تفاوت دارد. برای سهند و اطلس صحبت از رساندن تاخیرها به کمتر از یک تا دو ماه در ماه‌های آینده است، اما درباره شاهین همچنان هدف اصلی، افزایش سرعت تحویل و کاهش تدریجی صف معوقات تا پایان سال عنوان شده است.

قطعه و نقدینگی؛ بخش دیگری از پازل

همه مشکل تحویل خودرو را نمی‌توان صرفا به تعداد تعهدات نسبت داد. بخشی از خودروهای تولیدشده نیز در مقاطعی به دلیل تکمیل نشدن قطعات، امکان تحویل به مشتری را نداشتند.

سایپا در ماه‌های گذشته اعلام کرده بود با تامین قطعات، روند تکمیل خودروهای ناقص سرعت گرفته است. از سوی دیگر، معاون فروش سایپا نیاز نقدینگی این گروه برای مدیریت زنجیره تامین، هزینه‌های تولید و تسویه تسهیلات بانکی در سال ۱۴۰۵ را حدود ۳۰۰ هزار میلیارد تومان اعلام کرده بود.

این ارقام نشان می‌دهد پرونده معوقات فقط به یک خط تولید یا یک مدل خودرو محدود نیست. تولید، تأمین قطعه، نقدینگی و تعهدات گذشته همگی در کنار یکدیگر قرار گرفته‌اند و سرعت حل مشکل را تعیین می‌کنند.

حالا مشتریان منتظر یک وعده عملی هستند

ماجرای معوقات سایپا در نهایت برای مشتری یک سوال ساده دارد: خودرو چه زمانی تحویل می‌شود؟

در ماه‌های گذشته یک وعده برای پایان شهریور داده شد و حالا پس از عبور از این موعد، وعده جدیدی روی میز قرار گرفته است. سایپا می‌گوید معوقات بیشتر محصولات را در ماه‌های آینده به کمتر از یک تا دو ماه می‌رساند و سرعت تحویل شاهین را نیز تا پایان سال افزایش می‌دهد.

تفاوت این مرحله با وعده‌های قبلی این است که مشتریان حالا نتیجه را در عمل می‌خواهند ببینند؛ یعنی کاهش واقعی زمان انتظار و تعیین تکلیف خودروهایی که موعد تحویل آنها گذشته است.

پرونده معوقات هنوز بسته نشده است

عذرخواهی مدیرعامل سایپا را می‌توان نشانه‌ای از پذیرفتن وجود مشکل در روند تحویل دانست، اما برای مشتریان، مسئله اصلی همچنان زمان دریافت خودرو است. سهند و اطلس حالا با وعده کاهش تاخیر به کمتر از یک تا دو ماه وارد مرحله جدیدی شده‌اند و درباره شاهین نیز پایان سال به عنوان افق افزایش سرعت تحویل مطرح شده است.

با این حال، تجربه وعده پایان شهریور نشان می‌دهد معیار اصلی برای قضاوت درباره برنامه جدید، نه اعلام زمان‌بندی بلکه تعداد خودروهایی است که واقعا در موعد وعده داده‌شده به دست مشتری می‌رسند. پرونده معوقات سایپا هنوز بسته نشده و حالا باید دید وعده جدید تا چه اندازه در صف انتظار مشتریان تغییر ایجاد می‌کند.