نماینده تاکستان: اختلاف قیمت هر کارتن کشمش از تولید تا بازار به یک میلیون و ۶۰۰ هزار تومان می‌رسد

عباس بیگدلی، نماینده مردم تاکستان در مجلس شورای اسلامی و عضو کمیسیون کشاورزی، آب، منابع طبیعی و محیط زیست، در گفت‌وگوی اختصاصی با خبرنگار خبرگزاری دانشجو در قزوین، با اشاره به مشکلات ایجادشده در بازار کشمش اظهار کرد: کشمش در زمره کالاهای اساسی مشمول خرید تضمینی قرار ندارد و به همین دلیل، سازوکار تعیین قیمت تضمینی برای این محصول با محدودیت‌هایی مواجه است.

وی افزود: در اصلاح قانون پشتیبانی و رفع موانع تولید، تغییراتی در ساختار حمایتی بخش کشاورزی پیش‌بینی و هفت ماده نیز به آن اضافه شد که در قانون جدید ابلاغ شده است. بر اساس این قانون، وزارت جهاد کشاورزی موظف است آیین‌نامه‌های اجرایی را تهیه کند؛ با این حال، کشمش تاکنون در فهرست کالاهای اساسی مشمول تعیین قیمت خرید تضمینی در شورای قیمت‌گذاری قرار نداشته است.

واسطه‌ها از مازاد عرضه کشمش سوءاستفاده می‌کنند

بیگدلی با اشاره به تأثیر میزان تولید بر قیمت کشمش بیان کرد: در سال‌هایی که تولید این محصول کاهش پیدا می‌کند، قیمت‌ها افزایش می‌یابد و معمولاً نیازی به ورود بخش‌های حاکمیتی نیست؛ همان‌طور که در سال گذشته نیز شرایط بازار متفاوت بود. اما در سال‌هایی مانند ۱۴۰۳ که میزان تولید افزایش پیدا می‌کند، ورود دلالان و واسطه‌ها به بازار و برهم خوردن تناسب عرضه و تقاضا، زمینه سوءاستفاده از شرایط را فراهم می‌کند.

وی با تشریح وضعیت قیمت کشمش در بازار گفت: برای درک بهتر فاصله میان قیمت محصول و قیمت فروش آن، می‌توان یک محاسبه تقریبی انجام داد. بر اساس برآورد خوش‌بینانه از قیمت فعلی کشمش، هر کیلوگرم این محصول حدود ۲۳۰ هزار تومان ارزش‌گذاری می‌شود. با در نظر گرفتن حدود ۳۰ هزار تومان هزینه شست‌وشو و بسته‌بندی به ازای هر کیلوگرم و همچنین ۱۵ درصد افت محصول، قیمت تمام‌شده یک کارتن ۸.۵ کیلوگرمی، بر اساس این محاسبات، به‌مراتب پایین‌تر از قیمت فروش آن در بازار خواهد بود.

نماینده مردم تاکستان در مجلس ادامه داد: در شرایط فعلی، برخی از این محصولات در کارتن‌های ۸.۵ کیلوگرمی با قیمت حدود ۴ میلیون و ۱۰۰ هزار تومان عرضه می‌شوند؛ در حالی که برآورد ارائه‌شده از هزینه محصول و فرآوری آن، رقمی در حدود ۲ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان را نشان می‌دهد. به این ترتیب، اختلافی حدود یک میلیون و ۶۰۰ هزار تومان برای هر کارتن ایجاد می‌شود که نشان‌دهنده ضرورت بررسی دقیق سازوکار قیمت‌گذاری و نحوه توزیع منافع در زنجیره عرضه است.

بیگدلی با انتقاد از عملکرد برخی واسطه‌ها تصریح کرد: به اعتقاد بنده، برخی دلالان که گاهی وابستگی‌های سیاسی نیز دارند، در برابر اصلاح قیمت‌ها مقاومت می‌کنند و اجازه نمی‌دهند بازار به سمت قیمت‌های متناسب با ارزش واقعی محصول حرکت کند.

وی با اشاره به قیمت جهانی کشمش اظهار کرد: قیمت این محصول در بازار جهانی حدود ۲.۵ دلار عنوان می‌شود و وضعیت فعلی بازار داخلی نیز با توجه به هزینه‌های تولید، کیفیت محصول و اختلاف قیمت میان مراحل مختلف عرضه، نیازمند بررسی جدی است. در واقع، نه می‌توان قیمت فعلی را بدون توجه به شرایط بازار جهانی ارزیابی کرد و نه می‌توان از فاصله قابل‌توجه میان قیمت محصول و قیمت فروش آن در بازار داخلی چشم‌پوشی کرد.

ارزش کیفی انگور تاکستان؛ مزیتی که به نفع کشاورز تمام نمی‌شود

عضو کمیسیون کشاورزی مجلس با اشاره به ویژگی‌های کیفی انگور تاکستان گفت: بر اساس اطلاعاتی که در این زمینه مطرح می‌شود، میزان مواد جامد محلول یا شاخص بریکس در انگور و کشمش تاکستان به حدود ۶۸ می‌رسد؛ در حالی که این شاخص برای نمونه‌های مورد مقایسه از انگور آمریکا حدود ۶۲ عنوان شده است. این موضوع نشان می‌دهد که ظرفیت کیفی محصول تاکستان باید در قیمت‌گذاری و بازاریابی آن مورد توجه قرار گیرد.

وی یکی دیگر از مشکلات بازار را از دست رفتن مزیت تجاری محصول تولیدکنندگان منطقه دانست و افزود: خریدارانی از استان‌ها و شهرهای دیگر به تاکستان مراجعه می‌کنند، کشمش تولیدشده در این منطقه را خریداری کرده و پس از عرضه با برند خود، آن را به بازارهای دیگر صادر می‌کنند. در چنین شرایطی، ارزش افزوده حاصل از برند‌سازی و صادرات لزوماً به تولیدکننده اصلی نمی‌رسد و کشاورز از بخشی از ظرفیت اقتصادی محصول خود محروم می‌شود.

خرید ۵ هزار تن کشمش مازاد؛ راهکار پیشنهادی برای اصلاح قیمت‌ها

بیگدلی با تشریح اقدامات انجام‌شده برای حمایت از کشمش‌کاران تاکستان اظهار کرد: بنده به‌عنوان ناظر مجلس در شورای حمایت از بخش کشاورزی حضور دارم و هفته گذشته نیز جلسه‌ای در این زمینه برگزار شد. همچنین نشستی با حضور معاون اقتصادی استاندار قزوین و مدیرکل تعاون روستایی استان برگزار کردیم که در آن، موضوع تأمین و تزریق اعتبار برای حمایت از بازار کشمش مورد بررسی قرار گرفت.

وی ادامه داد: برای روز یکشنبه نیز جلسه‌ای با شورای قیمت‌گذاری و حمایت از بخش کشاورزی پیش‌بینی کرده‌ایم تا بتوانیم تکالیف مشخصی برای تعاون روستایی تعیین کنیم و با حضور سازمان برنامه و بودجه، زمینه تأمین اعتبارات موردنیاز را فراهم آوریم.

نماینده مردم تاکستان در مجلس با تأکید بر ضرورت ورود هدفمند تعاون روستایی به بازار گفت: برآورد ما این است که حدود ۲۵ هزار تن کشمش در تاکستان تولید شده است. اعتقاد دارم اگر تعاون روستایی وارد بازار شود و حدود ۵ هزار تن از محصول مازاد را خریداری کند، می‌توان به افزایش قیمت و اصلاح شرایط بازار کمک کرد.

بیگدلی با اشاره به تجربه سال ۱۴۰۳ در حمایت از بازار کشمش افزود: در آن سال نیز با استفاده از ابزارهای حمایتی، از جمله پرداخت یارانه ۱۰ درصدی و تسهیلات ۱۳ درصدی به خریداران، تلاش کردیم زمینه خرید محصول با قیمت توافقی تعیین‌شده در استان را فراهم کنیم.

وی توضیح داد: در آن مقطع، برای نمونه، تسهیلاتی به میزان ۱۰۰ میلیارد تومان در نظر گرفته شد تا خریداران بتوانند با استفاده از این منابع، محصول را با قیمت بالاتری خریداری کنند. هدف این بود که خریدار در ازای بهره‌مندی از تسهیلات، محصول را با نرخ مورد توافق تهیه کند و امکان فعالیت در چند دوره تجاری را نیز داشته باشد. این سازوکار به ایجاد انگیزه برای خریداران و اصلاح قیمت‌ها کمک کرد.

عضو کمیسیون کشاورزی مجلس تأکید کرد: امسال نیز به دنبال اجرای سازوکاری مشابه هستیم؛ زیرا فاصله میان قیمت فعلی و قیمت متناسب با ارزش واقعی محصول قابل‌توجه است. در این مسیر، تلاش کرده‌ایم سایر اتحادیه‌ها را نیز برای مشارکت در حمایت از بازار کشمش پای کار بیاوریم.

حمایت از بخش خصوصی باید به نفع کشاورز تمام شود

بیگدلی با اشاره به تدوین تفاهم‌نامه‌ای با اتاق بازرگانی برای سامان‌دهی بازار کشمش گفت: این تفاهم‌نامه در حال تدوین است و باید بندهای آن با دقت بررسی شود. ما نسبت به نحوه تخصیص اعتبارات حساس هستیم؛ زیرا منابعی که برای حمایت از بخش کشاورزی اختصاص پیدا می‌کنند، باید در نهایت به نفع کشاورز تمام شوند.

وی افزود: ما از تقویت بخش خصوصی و حضور فعال آن در بازار حمایت می‌کنیم، اما نمی‌توان پذیرفت که اعتبارات دولتی وارد چرخه اقتصادی شود، بخش خصوصی تقویت شود و در نهایت سهم کشاورز از این حمایت‌ها به حداقل برسد. بنابراین، نوع تسهیلات، نحوه تخصیص منابع و قیمت خرید محصول باید به‌گونه‌ای تنظیم شود که منافع تولیدکننده نیز تأمین شود.

نماینده مردم تاکستان در مجلس خاطرنشان کرد: برای سال آینده، اجرای کشت قراردادی می‌تواند یکی از راهکارهای مؤثر باشد؛ به این معنا که خریداران و فعالان اقتصادی از پیش برای خرید محصول کشاورز تعهد بدهند و بازار فروش محصول قبل از برداشت تا حد زیادی مشخص شود.

بیگدلی با تأکید بر ضرورت ایجاد توازن میان منافع تولیدکنندگان و فعالان اقتصادی اظهار کرد: در هر سازوکار حمایتی باید یک رابطه برد ـ برد شکل بگیرد، اما اولویت نخست باید کشاورز باشد و در مرحله بعد، بخش خصوصی نیز از این همکاری منتفع شود.

تبدیل ناحیه صنعتی اسفرورین به قطب فرآوری محصولات انگور

عضو کمیسیون کشاورزی مجلس در بخش دیگری از این گفت‌وگو، از برنامه‌ریزی برای توسعه صنایع تبدیلی و تکمیلی در منطقه خبر داد و گفت: یکی از اقداماتی که طی یک سال گذشته دنبال کرده‌ایم، پیشنهاد تبدیل ناحیه صنعتی اسفرورین به مرکز فرآوری صنایع غذایی، به‌ویژه صنایع مرتبط با مشتقات انگور، بوده است.

وی ادامه داد: در همین زمینه بازدیدهایی انجام شده و توسعه این مجموعه در دستور کار قرار دارد. تلاش می‌کنیم با تشویق سرمایه‌گذاران و حمایت از شرکت‌هایی که برای ایجاد ارزش افزوده در محصولات کشاورزی، به‌ویژه انگور، فعالیت می‌کنند، زمینه استقرار و توسعه این صنایع را در منطقه فراهم کنیم.

بیگدلی با اشاره به وعده استاندار قزوین برای حمایت از صنایع تبدیلی بخش کشاورزی تصریح کرد: استاندار قزوین قول داده است بخشی از اعتبارات سفر رئیس‌جمهور به استان به حوزه صنایع تبدیلی و تکمیلی کشاورزی اختصاص یابد. امیدواریم با تحقق این موضوع، امکان سرمایه‌گذاری بیشتر در فرآوری محصولات انگور و تولید مشتقات آن فراهم شود.

وی در پایان تأکید کرد: حمایت از کشاورز نباید صرفاً به زمان فروش محصول محدود شود؛ بلکه باید با توسعه صنایع تبدیلی، ایجاد ارزش افزوده، تقویت برندهای بومی و سامان‌دهی بازار، شرایطی فراهم کنیم که تولیدکننده از منافع واقعی محصول خود بهره‌مند شود.