منتقد سینما: تحریم جشنواره از دل سینما نیامد؛ اراده‌ای بیرونی برای ما تصمیم‌سازی می‌کند / جشنواره امسال شگفتی خاصی نداشت و متوسط بود + فیلم

به گزارش گروه فرهنگ وهنر خبرگزاری دانشجو، سید رضا میرجعفری، خبرنگار خبرگزاری دانشجو در ویژه برنامه SNNTV در چهل و چهارمین جشنواره فیلم فجر؛ فولوفوکوس گفت: جشنواره فیلم فجر در روز نهم ادامه دارد و استقبال در سینما‌های مردمی همچنان برقرار است.

وی افزود: ۱۵ فیلم آرای مردمی حالا به ۱۱ فیلم برتر کاهش پیدا کرده‌اند.

میرجعفری تصریح کرد: این ۱۱ فیلم بدون رتبه‌بندی اعلام می‌شوند، چون ممکن است روی آرا تأثیر بگذارند.

وی یادآور شد: به احتمال زیاد اختتامیه جشنواره امسال در تالار وحدت برگزار می‌شود، نه برج میلاد.

میرجعفری: جشنواره فجر باید از خودش حفاظت کند؛ نمی‌شود هر بار نشست خبری و اختتامیه را بازیگران و عوامل فیلم‌ها نادیده بگیرند

سید رضا میرجعفری افزود: در نشست خبری فیلم «آرامبخش»، نه کارگردان حضور داشت و نه بازیگران؛ فقط تهیه‌کننده حضور داشت.

وی تصریح کرد: اینکه عدم حضور را با توجیه‌هایی مانند بیماری، سفر یا مسائل دیگر موجه جلوه بدهیم، به نظر من قابل‌باور نیست.

میرجعفری افزود: اگر کسی نیامده، باید صادقانه گفته شود که نیامده است؛ این دوره، دوره‌ای نیست که مخاطب این توضیحات را به راحتی بپذیرد.

وی یادآور شد: نهاد جشنواره فجر باید از خودش حفاظت کند و پروتکل‌هایی بچیند که احترام به رسانه و مخاطب حفظ شود؛ یا باید شکل برگزاری جشنواره تغییر کند، یا باید تمهیدات جدی‌تری اندیشیده شود.

میرجعفری: برداشت مخاطب از فیلم «خواب»، زیر سؤال بردن یک خانواده مذهبی است نه صرفاً یک درام روانشناختی

سید رضا میرجعفری افزود: فیلم «خواب» در دسته درام روانشناختی یا سایکودرام قرار می‌گیرد؛ قصه و فیلمنامه در میانه راه گم می‌شود و در نهایت آنچه باقی می‌ماند، تنها بازی رضا عطاران است.

وی در ادامه گفت: بازی رضا عطاران برای من تکراری و یکسان بود؛ همان عطاران همیشگی، فقط در قالبی جدی‌تر.

میرجعفری یادآور شد: برداشت غالب مخاطب از فیلم این است که آنچه نمایش داده می‌شود، به‌جای یک سایکودرام، به زیر سؤال بردن یک خانواده مذهبی است؛ شوخی با مداحی و مناسک مذهبی، در نهایت به توهین به نهاد خانواده مذهبی تعبیر می‌شود.

وی افزود: وقتی که زمینه سیاه‌نمایی از خانواده مذهبی در رسانه‌ها وجود دارد، چنین فیلمی تبدیل به یک مسئله می‌شود؛ بدتر از همه این است که کارگردان مسئولیت این برداشت را نمی‌پذیرد، حتی اگر در پایان عذرخواهی کند.

دنیادیده: تناقض‌های روایی و بی‌احترامی به باور‌های مذهبی در فیلم قابل‌قبول نیست

کیارش دنیادیده، مجری در ویژه برنامه SNNTV در چهل و چهارمین جشنواره فیلم فجر؛ فولوفوکوس نیز یادآور شد:  به‌نظر من حتی جای عذرخواهی هم نیست؛ وقتی در نشست خبری مسئولیت حرف‌هایت را قبول نمی‌کنی، بعداً هم نمی‌توانی با شوخی یا توجیه از زیر آنها در بروی.

وی افزود: نمی‌شود شخصیت مذهبی‌ای را نشان داد که هم ادعای اعتقاد دارد و هم برای فرار از مشکلات به مواد مخدر و قرص پناه می‌برد؛ این تناقض به‌خودی‌خود مسئله‌ساز است.

دنیادیده تصریح کرد: از طرفی، فردی که برای کمک گرفتن به یک روحانی مراجعه می‌کند هم در فیلم مورد تمسخر قرار می‌گیرد؛ در حالی که گفته می‌شود اکثریت جامعه مذهبی‌اند؛ این نوع برخورد با باور‌های مردم، هم از نظر منطقی مشکل دارد و هم از نظر احترام به مخاطب.

دنیادیده: سه فیلم امروز حتی یک نقطه روشن نداشتند / میرجعفری: جنگ ۱۲ روزه در این فیلم‌ها فقط مصرف شد، نه روایت

دنیادیده افزود: به‌نظر می‌رسد هیچ‌کدام از سه فیلم امروز نقد مثبت نداشتند؛ قبل از برنامه فکر کردم شاید بتوانیم نکته مثبتی پیدا کنیم، اما چیزی به ذهنم نرسید.

میرجعفری در ادامه یادآور شد:  فیلم «سقف» سام درخشانی و فریبا نادری، مثل «کافه سلطان»، فقط نام جنگ ۱۲ روزه را یدک می‌کشند؛ در حالی که این موضوع ظرفیت ساخت سال‌ها فیلم سینمایی را دارد.

وی افزود: در تهرانِ آن روز‌ها اتفاقات دراماتیک زیادی افتاده بود؛ اما در این فیلم‌ها عملاً جنگ ۱۲ روزه فقط مصرف شده، نه پرداخت.

میرجعفری تصریح کرد: به‌جز «نیم‌شب» که عمیق‌تر به جنگ پرداخته بود، باقی آثار یا سطحی بودند یا اصلاً سینمایی نبودند و بیشتر شبیه تله‌فیلم و نمایش خانگی به نظر می‌رسیدند.

وی یادآور شد: موضوعی به این اهمیت می‌توانست حماسی‌تر، دقیق‌تر و اثرگذارتر روایت شود؛ اما در اغلب این آثار چنین چیزی دیده نشد.

دنیادیده: در «سقف» یک‌ربع فیلم صرف توجه به سگ شده / فریبا نادری و بیژن بنفشه‌خواه عملکرد قابل‌قبولی در فیلم دارند

دنیادیده در ادامه گفت: فیلم «سقف» تلاش می‌کند درام خانوادگی و کمدی باشد، اما ضعف فیلم‌نامه اجازه نمی‌دهد؛ سرنوشت شخصیت‌ها رها می‌شود و پایان‌بندی به نتیجه نمی‌رسد.

وی افزود: جنگ ۱۲ روزه فقط یک بهانه است؛ در حالی که این سوژه ظرفیت یک فیلم جدی و حماسی را دارد، در «سقف» عملاً مصرف شده و هیچ نقشی در پیشبرد داستان ندارد.

دنیادیده تصریح کرد: یک پلان یک‌ربع‌دقیقه‌ای از یک سگ، بخش قابل‌توجهی از زمان فیلم را می‌گیرد؛ مخاطب عملاً درگیر تربیت سگ و دویدن آن دنبال ماشین می‌شود، بدون اینکه ربطی به روایت داشته باشد.

وی یادآور شد: در بازی‌ها، فریبا نادری و بیژن بنفشه‌خواه عملکرد قابل‌قبولی دارند؛ اما سام درخشانی همان تیپ همیشگی‌اش را تکرار می‌کند و چیز تازه‌ای ارائه نمی‌دهد.

دنیادیده تاکید کرد: با وجود چهره‌های آشنا، فیلم به‌خودی‌خود چیزی برای اکران در جشنواره فجر ندارد.

منتقد سینما: جشنواره فجر امسال گرم‌تر و متنوع‌تر است و بهترین زمان برای گفت‌و‌گو و مقابله با رادیکالیسم

فاطمه ترکاشوند، منتقد سینما نیر دراین ویژه برنامه اظهار داشت: به‌نظرم جشنواره امسال برخلاف تصویری که برخی می‌خواستند بسازند، جشنواره‌ای گرم و پرتنوع شده؛ مخصوصاً از نظر ژانر.

وی افزود: امسال بهترین زمان برای گفت‌وگوست؛ چون هم سوژه‌ها و هم وقایع اجتماعی داغ‌تر و البته تلخ‌ترند.

ترکاشوند تصریح کرد: هیچ‌کس دوست ندارد جامعه به سمت رادیکالیسم حرکت کند؛ وقایع امسال نشان داد خطر رادیکالیسم و خشونت ناشی از آن چقدر جدی است.

وی یادآور شد: هنرمندان و مخاطبان نخبگانی جشنواره در خط مقدم این فضا هستند؛ سکوت آنها می‌تواند به پمپاژ رادیکالیسم در جامعه کمک کند و این مسئولیتی است که باید در برابر تاریخ پاسخ دهند.

منتقد سینما: جشنواره امسال شگفتی خاصی نداشت و متوسط بود و فقط چند فیلم توانستند انرژی قابل قبولی در مخاطب تولید کنند

ترکاشوند افزود: فیلم‌هایی که بتوانند در کاخ رسانه اتفاق‌نظر ایجاد کنند یا سر و صدا راه بیندازند، تا اینجا نداشتیم؛ بیشتر آثار بین متوسط بد تا متوسط خوب‌اند.

وی تاکید کرد: برخی فیلم‌ها به‌خاطر سوژه و فضای متفاوت‌شان بیشتر دیده شدند؛ مثل «قمارباز» که با تک‌لوکیشن و شخصیت‌پردازی متفاوتش منتقدان را غافلگیر کرد.

ترکاشوند اذعان داشت: «اسکورت» هم با فضای اکشن و تعقیب‌وگریز، انرژی تازه‌ای وارد جشنواره کرد؛ و «قایق‌سواری در تهران» با حال‌وهوای طنز و سبک صدرا عاملی، حال‌وهوای متفاوتی داشت.

وی یادآور شد: از نظر فنی و محتوایی همه فیلم‌ها در یک بازه متوسط‌اند، اما این سه فیلم توانستند انرژی فضا را در خانه رسانه آزاد کنند؛ وقتی از سالن بیرون می‌آیی، می‌فهمی فیلم انرژی داشته یا نه، و این سه‌تا موفق شدند.

منتقد سینما: رابطه سینما و نهاد‌ها پر از خلل است؛ این چانه‌زنیِ تلخ سال‌هاست ادامه دارد

ترکاشوند گفت: نمونه‌هایی در فیلم‌ها هست، اما پاسخگویی صاحبان آثار در نشست‌ها هم بخشی از ماجراست.

وی تصریح کرد: یک رابطه ارگانیک بین تولیدکنندگان و نهاد‌ها از ابتدا در سینمای ما وجود داشته؛ رابطه‌ای که به‌مرور تثبیت شده و طبیعی است با یک یا دو جشنواره زیر و رو نشود.

ترکاشوند یادآور شد: این ارتباط مثل هر رابطه دیگری دچار خلل و آسیب است و نمی‌شود انتظار داشت یک‌شبه اصلاح شود.

وی افزود: یکی از کارگردانان می‌گفت برای دور زدن سانسور یک پلان موهن می‌گذاشتم که می‌دانستم حذف می‌شود تا جزئیات مهم‌تر کارم بماند؛ این چانه‌زنی‌ها همیشه بوده.

ترکاشوند اذعان داشت: تولیدکنندگان به‌خاطر ارتباطشان با مخاطب احساس قدرت رسانه‌ای دارند؛ قدرتی که مدیران نهاد‌ها ندارند و همین باعث کشمکش می‌شود.

وی تاکید کرد: نهاد‌ها باید دانش و درک دقیق‌تری از مأموریت خود داشته باشند و بدانند با چه کسانی می‌توانند همسو و مؤثر کار کنند.

منتقد سینما: تحریم جشنواره از دل سینما نیامد؛ اراده‌ای بیرونی برای ما تصمیم‌سازی می‌کند

ترکاشوند افزود: متأسفانه فضای تهدید و تحریم جشنواره فجر را یک جریان بی‌هویت ساخت؛ جریانی که عمدتاً در فضای مجازی فعالیت می‌کند.

وی یادآور شد: تعجب ما از این است که چرا چنین جریان بی‌هویتی باید این‌قدر اثرگذار باشد؛ در حالی‌که قبلاً تصمیم تحریم یا حضور از دل خود جامعه سینمایی بیرون می‌آمد.

ترکاشوند تصریح کرد: امسال این اراده اصلاً از سینماگران نیامد؛ از بیرون تراشیده شد.

وی افزود: این خیلی بد است که جامعه نخبه ما منتظر بماند ببیند در فضای مجازی چه فشاری وارد می‌شود و بعد تصمیم بگیرد؛ یعنی اراده تصمیم‌سازی از سینما خارج شده.

ترکاشوند تاکید کرد: این یک زنگ خطر است؛ کسی غیر از ما دارد برای ما تصمیم می‌گیرد. این اتفاق برای خود جامعه سینمایی نگران‌کننده است.

وی در ادامه گفت: با وجود این فضاسازی‌ها، جشنواره از همان روز‌های اول گرم برگزار شد و هرچه جلوتر رفتیم جدی‌تر هم شد.

منتقد سینما: برداشت غلط از واژه جشن، محصول فشار بیرونی بود؛ لایه نخبه نباید این‌قدر تحت‌تأثیر جو قرار بگیرد

ترکاشوند افزود :فضای جشنواره می‌توانست محل گفت‌و‌گو باشد؛ وظیفه ما بود که آن را این‌طور ببینیم، نه اینکه از یک کلمه جشن آتو بگیریم.

وی تصریح کرد: خطی که علیه واژه جشن پمپاژ شد، از سوی همان جریان‌های بی‌هویت بیرون از سینما بود؛ عجیب است که جدی گرفته شد.

ترکاشوند یادآور شد: ما همین جشنواره را سال ۸۵ هم برگزار کردیم؛ دو روز بعد از عاشورا. هیچ‌کس هم نگفت وقت جشن نیست، چون اصلاً مفهوم جشن در جشنواره به معنای شادی و پایکوبی نیست.

وی اذعان داشت: تعجب می‌کنم کارگردانی که ۴۰ سال در جشنواره بوده، امسال چنین برداشت اشتباهی داشته باشد. این نشان می‌دهد تأثیرات بیرونی و فضای مجازی چقدر شدید شده.

ترکاشوند همچنین گفت: بد است که لایه نخبه، که باید سازنده فرهنگ و تلقی‌های جدید باشد، تا این اندازه تحت‌تأثیر جو قرار بگیرد. این لایه باید پیشرو باشد، نه دنباله‌رو فشار‌های بیرونی.