طراحی زیست‌بوم جدید تأمین مالی برای اقتصاد فرهنگ و هنر / صالحی: تأمین مالی پایدار، یکی از اهرم‌های اصلی توسعه صنایع خلاق است
آخرین اخبار:
کد خبر:۱۴۴۲۰۹۶

طراحی زیست‌بوم جدید تأمین مالی برای اقتصاد فرهنگ و هنر / صالحی: تأمین مالی پایدار، یکی از اهرم‌های اصلی توسعه صنایع خلاق است

صندوق توسعه اقتصاد فرهنگ و هنر قرار است با ارائه تسهیلات، ضمانت‌نامه و سرمایه‌گذاری خطرپذیر، ایده‌های خلاق را به سرمایه و بازار متصل کند.
وزیر ارشاد

به گزارش گروه فرهنگ و هنر خبرگزاری دانشجو، مراسم رونمایی از صندوق پژوهش و فناوری توسعه فرهنگ و هنر با حضور سیدعباس صالحی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، حسین افشین معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست جمهوری، اصغرنورالله زاده رئیس هیأت عامل صندوق نوآوری و شکوفایی و جمعی از مدیران و نمایندگان نهادهای دولتی و بخش خصوصی همچون پگاه داده کاوان شریف، بنیاد ملی بازی‌های رایانه‌ای، شرکت انتقال داده‌های آسیاتک، شرکت رایمون مدیا، شتاب دهنده کار آفرینی اجتماعی در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی برگزار شد.

صالحی در این مراسم، صنایع خلاق را حوزه‌ای راهبردی در اقتصاد کشور دانست و تأمین مالی پایدار را یکی از اهرم‌های مهم برای شکل‌گیری و تقویت زیست‌بوم صنایع خلاق عنوان کرد.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: صنایع خلاق از نظر سهم در تولید، اشتغال، گردش مالی، صادرات و حتی درآمدهای ملی، به یک حوزه راهبردی تبدیل شده است و در عین حال بسیاری از مزیت‌هایی که این حوزه بر آنها استوار است، در کشور ما وجود دارد.

صالحی با اشاره به اهمیت صنایع خلاق در اقتصاد جهانی اظهار کرد: «همواره ذهن بنده با موضوع «صنایع خلاق» درگیر بوده است؛ این حوزه در اقتصاد جهانی با جایگاهی که داشته و دارد اهمیت قابل‌توجهی پیدا کرده است. علاوه بر آن ظرفیت‌های زیادی در این حوزه در کشور وجود دارد که با تحقق این ظرفیت‌ها فاصله داریم و به همین دلیل این موضوع توجه من را به خود جلب کرده که چگونه می‌توانیم این فاصله را کاهش دهیم»»

ظرفیت‌های فرهنگی و تاریخی ایران، مزیت صنایع خلاق

وزیر فرهنگ افزود: «اگر هنر را به‌عنوان ضلع مقوم دانش، فناوری و... در نظر بگیریم، ویژگی‌های تاریخی و تمدنی ایران می‌تواند برای ما مزیت نسبی محسوب شود.»

وی با اشاره به پیوند اقتصاد فرهنگ و هنر با حوزه‌هایی همچون سبک زندگی و هویت گفت: «درهم‌آمیختگی میان اقتصاد فرهنگ و هنر با حوزه‌هایی مانند سبک زندگی، هویت و بسیاری از عرصه‌های دیگر، فرصت‌های تازه‌ای ایجاد کرده است.»

صالحی افزود: این ظرفیت می‌تواند زمینه‌ساز رویکرد جدیدی در روابط فرهنگی کشور باشد و حتی به احیای هژمونی تاریخی و فرهنگی و تمدنی ایران کمک کند.

صالحی: مسائل صنایع خلاق را باید به‌صورت شبکه‌ای دید

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با اشاره به ضرورت توجه هم‌زمان به مسائل مختلف این حوزه گفت: «در حوزه صنایع خلاق دست‌کم ده مسئله اساسی داریم که باید روی آنها تمرکز کنیم. اینها مسائلی هستند که در ذهن من به‌عنوان مهم‌ترین چالش‌های این حوزه شکل گرفته‌اند و اگر قرار است با تأسیس این صندوق منابع مالی پایدار ایجاد شود و در این مسیر حرکت کنیم، باید هم‌زمان به این مسائل نیز فکر کنیم و ببینیم با همکاری یکدیگر چه اقداماتی می‌توانیم انجام دهیم.»

وی تأکید کرد: «اگر می‌خواهیم واقعاً روی زیست‌بوم صنایع خلاق فکر کنیم، باید مسائل این حوزه را به‌صورت شبکه‌ای ببینیم و هم‌زمان برای حل آنها حرکت کنیم.»

صالحی در ادامه گفت: «اهمیت منابع مالی پایدار بسیار زیاد است اما اگر به سایر اجزای زیست‌بوم توجه نکنیم ممکن است «تک پروژه» در میانه راه با عدم موفقیت مناسب مواجه شود؛ بنابراین باید این مسائل را به‌صورت یک شبکه به هم پیوسته دید و برای حل آنها، رویکردی جامع و هماهنگ داشت.»

تأکید بر پروژه‌های راهبردی و عملیاتی

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با اشاره به نقش صندوق در ایجاد منابع مالی پایدار گفت: «منابع مالی پایدار واقعاً می‌تواند نقش مهمی در شکل‌گیری و تقویت زیست‌بوم صنایع خلاق داشته باشد و اینکه دوستان معاونت علمی، مدیریت صندوق و بخش خصوصی سهام‌گذار تلاش کرده‌اند این مسیر را باز کنند، امیدآفرین است.»

وی افزود: «اما پیشنهاد مشخص من به دوستانمان در مؤسسه کمک به توسعه فرهنگ و هنر و معاونت علمی این است که بررسی کنیم چگونه می‌توانیم برای این ده مسئله، به جای پروژه‌های صرفاً مطالعاتی، پروژه‌های راهبردی و عملیاتی تعریف کنیم.»

صالحی خاطرنشان کرد: یکی از این مسائل، یعنی منابع مالی پایدار، وارد مرحله اجرا شده است و باید در کنار آن برای سایر مسائل زیست‌بوم نیز به‌صورت هماهنگ اقدام کرد.

منابع حمایتی باید به سمت سرمایه‌گذاری حرکت کند

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به فلسفه تأسیس صندوق گفت: «آخرین نکته، همان موضوعی است که فلسفه برگزاری این جلسه به آن مربوط می‌شود: منابع مالی پایدار؛ این موضوع یکی از اهرم‌های بسیار مهم و قابل‌توجه برای توسعه صنایع خلاق است، منابعی که در قالب منابع حمایتی توزیع نشود بلکه در سرمایه‌گذاری به کار گرفته شود.»

وی تأکید کرد: «نکته‌ای که صندوق پژوهش و فناوری توسعه فرهنگ و هنر برای آن تأسیس شده است.»

صالحی با اشاره به برگزاری این مراسم در نخستین روزهای ماه ربیع‌الاول گفت: «خیلی وقت‌ها مسائل و دغدغه‌های خود را مطرح می‌کنیم اما لزوماً به نقطه خروجی و اقدام عملی منتهی نمی‌شود، اما اینکه این دغدغه تأمین منابع مالی پایدار توانسته است به یک نقطه خروجی برسد، اتفاق بسیار ارزشمند و مهمی است.»

وی در پایان با تأکید بر ضرورت همکاری میان دستگاه‌های مختلف گفت: «اگر راهبرد دولت و حاکمیت این است که صنایع خلاق در سه ضلع اقتصاد، هویت و تأثیر در هژمونی فرهنگی ایران می‌توانند بسیار مؤثر باشند، باید تغییر رویکرد را در دستور کار قرار دهیم و در این میان در دستگاه‌های مرتبط بایستی هم‌افزایی ایجاد کنیم.»

افشین: بخش خصوصی باید نقش اصلی را در توسعه صندوق بر عهده بگیرد

حسین افشین، معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رئیس‌جمهوری، با اشاره به ظرفیت‌های صندوق پژوهش و فناوری توسعه فرهنگ و هنر گفت: «ارائه انجام‌شده درباره صندوق، مسیر فعالیت آن را با دقت نشان داد و مجموعه ابزارها و توانمندی‌های یک صندوق پژوهش و فناوری را به نمایش گذاشت. این صندوق از ابزارهای مالی متنوعی برخوردار است و می‌تواند در توسعه اقتصاد فرهنگ و هنر نقش مهمی ایفا کند.»

وی افزود: «یکی از امتیازهای مهم صندوق، امکان دریافت عاملیت مالی با ضریب یک به پنج است. در صورت توافق بر سر این چارچوب، صندوق نوآوری و شکوفایی می‌تواند تا پنج برابر منابعی که صندوق توسعه فرهنگ و هنر برای یک برنامه اختصاص می‌دهد، منابع در اختیار آن قرار دهد و در هم‌سرمایه‌گذاری نیز مشارکت کند. این ظرفیت، امکان پذیرش ریسک در سرمایه‌گذاری‌های خطرپذیر را افزایش می‌دهد.»

افشین ادامه داد: «شرکت‌های حاضر در ترکیب صندوق، مجموعه‌هایی جاافتاده و توانمندند. حضور مجموعه‌هایی مانند کافه‌بازار و شتاب‌دهنده کارآفرینی اجتماعی، ظرفیت مناسبی برای آغاز فعالیت صندوق ایجاد کرده است و بخش خصوصی می‌تواند نقش اصلی را در توسعه آن بر عهده بگیرد.»

معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رئیس‌جمهوری گفت: «معاونت علمی برای حمایت و تسهیل آغاز فعالیت صندوق وارد ترکیب سهام‌داران شده است. این حضور دائمی نیست و هر زمان صندوق تثبیت شود و نیازی به حضور معاونت وجود نداشته باشد، آمادگی واگذاری سهام و خروج از ترکیب سهام‌داران وجود دارد. هدف معاونت علمی، کمک به راه‌اندازی و بزرگ‌شدن صندوق است، نه ماندن در سهام‌داری آن.»

وی تأکید کرد: «در ابتدای فعالیت صندوق باید توسعه فرهنگ و هنر هدف اصلی قرار گیرد. اگر این هدف محقق شود، نتیجه آن در ادامه به شکل‌گیری و تقویت اقتصاد هنر، اقتصاد خلاق و اقتصاد دانش‌بنیان منجر خواهد شد.»

انتظامی: تأمین مالی، بخش مهمی از مسیر تحول حمایت از فرهنگ و هنر است

حسین انتظامی، معاون توسعه مدیریت و منابع وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، با اشاره به تغییر مسیر حمایت از فرهنگ و هنر گفت: «مسیر حمایت از فرهنگ و هنر در حال تغییر است و تأمین مالی در این تحول جایگاه مهمی دارد. در سال‌های گذشته، فعالان حوزه‌های مهندسی و تولید مفهوم دانش‌بنیان را توسعه دادند و توانستند از سازوکارهای آن برای رشد صنایع استفاده کنند، اما جای چنین الگو و ساختاری در حوزه فرهنگ و هنر خالی بود.»

وی افزود: «مؤسسه کمک به توسعه فرهنگ و هنر در حال نزدیک‌شدن به معنای واقعی نام خود است و مفاهیمی را دنبال می‌کند که به توسعه منجر می‌شوند. این رویکرد باید در برنامه‌ها و منابع سال‌های آینده نیز استمرار پیدا کند.»

انتظامی با اشاره به مفهوم «فرهنگ‌بنیان» گفت: «مفهوم فرهنگ‌بنیان می‌تواند در اسناد بالادستی در کنار مفهوم دانش‌بنیان قرار گیرد تا ظرفیت‌های فرهنگی و خلاق نیز در سیاست‌گذاری‌های کلان به رسمیت شناخته شوند.»

وی حضور بخش خصوصی در ترکیب صندوق را مهم دانست و اظهار کرد: «حضور بخش خصوصی در ترکیب صندوق اهمیت دارد. ساختارهای دولتی باید از نگاه سنتی چند دهه گذشته فاصله بگیرند و از ظرفیت بخش خصوصی و افرادی استفاده کنند که با الگوها و ابزارهای جدید آشنایی بیشتری دارند. نقش دولت در این ساختار باید تسهیلگری و فراهم‌کردن زمینه فعالیت باشد.»

معاون توسعه مدیریت و منابع وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی همچنین گفت: «پیگیری‌های سیدصادق پژمان برای تأسیس صندوق و درک او از مفاهیم جدید تأمین مالی، به دنبال‌شدن این رویکرد در ساختار وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی کمک کرده است.»

انتظامی در پایان تأکید کرد: «فعالیت صندوق نباید به یک مراسم رونمایی محدود شود. برای آن باید شاخص‌های کلیدی عملکرد یا KPI تعریف شود و مشخص باشد صندوق در هر بازه زمانی به چه میزان تأمین مالی خواهد رسید و چه تعداد از فعالان فرهنگی از ظرفیت آن استفاده خواهند کرد. تعریف این شاخص‌ها امکان ارزیابی عملکرد و اثربخشی صندوق را فراهم می‌کند.»

بهرامی: صندوق پژوهش و فناوری توسعه فرهنگ و هنر می‌تواند بخشی از نیاز تأمین مالی صنایع خلاق را پاسخ دهد

عبدالحسن بهرامی، رئیس مرکز راهبری ستادهای توسعه اقتصاد دانش‌بنیان معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست‌جمهوری، با اشاره به جایگاه اقتصاد خلاق در برنامه‌های وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: «اقتصاد خلاق در برنامه‌های وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی جایگاه مشخصی دارد و یکی از بخش‌های مهم شکل‌گیری آن، نظام تأمین مالی است. تشکیل صندوق پژوهش و فناوری توسعه فرهنگ و هنر می‌تواند بخش مهمی از نیاز تأمین مالی صنایع خلاق را پاسخ دهد.»

وی افزود: «بازار پایدار صنایع خلاق زمانی شکل می‌گیرد که از یک سو شرکت‌های خلاق برای توسعه محصول، تجاری‌سازی، تولید، صادرات و خلق ارزش افزوده حمایت شوند و از سوی دیگر، سرمایه‌گذاران این شرکت‌ها نیز مورد حمایت قرار گیرند.»

بهرامی ادامه داد: «بخشی از یارانه‌های فرهنگی که در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و مجموعه‌های وابسته صرف حمایت از فرهنگ و هنر می‌شود، می‌تواند به سمت ایجاد بازار پایدار برای محصولات شرکت‌های خلاق جهت‌دهی شود.»

نورالله‌زاده: صندوق پژوهش و فناوری توسعه فرهنگ و هنر می‌تواند زنجیره تأمین مالی صنایع خلاق را تقویت کند

اصغر نورالله‌زاده، رئیس هیأت عامل صندوق نوآوری و شکوفایی، با اشاره به اهمیت شکل‌گیری صندوق پژوهش و فناوری توسعه فرهنگ و هنر گفت: «رونمایی و اطلاع‌رسانی مناسب درباره صندوق پژوهش و فناوری توسعه فرهنگ و هنر می‌تواند فعالان فرهنگ و هنر را با خدمات صندوق و نظام تأمین مالی در نظر گرفته‌شده برای این حوزه آشنا کند.»

وی افزود: «هدف از ایجاد این صندوق، توسعه فناوری در عرصه فرهنگ و هنر و تعمیق تجاری‌سازی فناوری‌های نوین فرهنگی است. در نظام حکمرانی تأمین مالی نوآوری، وجود نهادهای مالی واسط تخصصی اهمیت دارد؛ زیرا این نهادها می‌توانند زنجیره تأمین مالی یک حوزه مشخص، مانند فناوری‌های نوین فرهنگی یا بازی‌های رایانه‌ای، را هدف‌گذاری کنند و به ایجاد جهش در توسعه محصولات آن حوزه کمک کنند.»

نورالله‌زاده ادامه داد: «اکنون این آمادگی وجود دارد که علاوه بر خط اعتباری متداولی که به همه صندوق‌های پژوهش و فناوری داده می‌شود، عاملیت مالی جداگانه‌ای به صندوق توسعه فرهنگ و هنر واگذار شود.»

رئیس هیأت عامل صندوق نوآوری و شکوفایی گفت: «این عاملیت می‌تواند با ضریبی قابل توجه، برای نمونه یک به پنج، طراحی شود. در چنین الگویی، به‌ازای منابعی که صندوق پژوهش و فناوری توسعه فرهنگ و هنر از سرمایه اولیه خود به یک برنامه اختصاص می‌دهد، صندوق نوآوری منابع بیشتری در اختیار آن قرار می‌دهد تا منابع دو طرف با یکدیگر تلفیق و برای توسعه محصولات فناورانه فرهنگ و هنر و صنایع خلاق استفاده شود.»

وی همچنین از آمادگی صندوق نوآوری و شکوفایی برای مشارکت در هم‌سرمایه‌گذاری خبر داد و گفت: «صندوق نوآوری و شکوفایی برای مشارکت در هم‌سرمایه‌گذاری نیز آمادگی دارد. در این مدل، اگر بخشی از سرمایه‌گذاری‌ها با نکول یا شکست مواجه شود، صندوق نوآوری به همان نسبت در ریسک شریک خواهد بود.»

نورالله‌زاده تأکید کرد: «میزان حمایت‌ها باید با هدف‌گذاری مشخص و براساس اثربخشی عملکرد صندوق تعیین شود. اگر این سازوکار به رشد محسوس تولید در حوزه‌هایی مانند انیمیشن، بازی‌های فکری و بازی‌های رایانه‌ای منجر شود، صندوق نوآوری آمادگی دارد منابع و حمایت‌های خود را افزایش دهد تا نقش مؤثرتری در توسعه این حوزه ایفا کند.»

او در پایان گفت: «شکل‌گیری یک نهاد مالی تخصصی در حوزه فرهنگ و هنر و توسعه فناوری‌های نوین، نتیجه پیگیری مجموعه‌های مختلف و هماهنگی معاونت علمی است.»

یوسفی‌زاده: حضور آسیاتک در صندوق، در راستای حمایت از زیست‌بوم محتوایی است

محمدعلی یوسفی‌زاده، مدیرعامل شرکت انتقال داده‌های آسیاتک، گفت: «آسیاتک طی ۲۴ سال گذشته همواره ارائه‌دهنده خدمات زیرساختی و پایه بوده است. در راهبردهای جدید شرکت، ورود به حوزه محتوا نیز مورد توجه قرار گرفته و در همین راستا یک شرکت زیرمجموعه ایجاد شده است که در زمینه محتوا، پلتفرم‌ها و نگهداری زیرساخت‌های محتوایی فعالیت می‌کند.»

وی افزود: «حضور در صندوق توسعه اقتصاد فرهنگ و هنر به آسیاتک کمک می‌کند تا به‌عنوان یک اپراتور برخوردار از زیرساخت‌های لازم و متناسب با برنامه تحول دیجیتال شرکت، در حمایت از یک زیست‌بوم محتوایی نقش داشته باشد.»

یوسفی‌زاده ادامه داد: «پیشنهاد مشارکت در صندوق پس از بررسی، با رویکرد و برنامه‌های آسیاتک منطبق تشخیص داده شد. انجام سرمایه‌گذاری‌ها و حمایت‌ها در قالب یک صندوق و با مشارکت جمعی، امکان بررسی دقیق‌تر طرح‌ها و تصمیم‌گیری سنجیده‌تر درباره سرمایه‌گذاری و حمایت از آنها را فراهم می‌کند.»

حسینی: صندوق نباید مسیر حمایت‌های گذشته را با پوششی جدید تکرار کند

سعید حسینی، نایب‌رئیس هیئت‌مدیره شرکت شتاب‌دهنده کارآفرینی اجتماعی، با اشاره به نیازهای بخش فرهنگ گفت: «بررسی‌ها و تجربه فعالیت بخش خصوصی در حوزه فرهنگ نشان می‌دهد تأمین مالی یکی از اصلی‌ترین نیازهای فعالان این حوزه است. براساس پیمایشی که از فعالان فرهنگی انجام شد، ۷۰ درصد پاسخ‌دهندگان تأمین مالی را مهم‌ترین نیاز خود اعلام کردند.»

وی افزود: «شرکت شتاب‌دهنده کارآفرینی اجتماعی به نمایندگی از ۱۰ انجمن، از جمله فعالان صنعت اسباب‌بازی، و مجموعه‌ای شامل بیش از هزار شرکت در این صندوق حضور پیدا کرده است. شکل‌گیری صندوق اتفاقی ویژه است و باید تلاش شود همه فعالان واجد شرایط بتوانند از ظرفیت آن بهره‌مند شوند.»

حسینی تأکید کرد: «باید مراقبت شود صندوق دوباره همان مسیر حمایت‌های گذشته را با پوششی جدید طی نکند. مخاطبان صندوق نیز باید بدانند این ساختار محل دریافت کمک بلاعوض نیست و کارکرد آن تأمین مالی است. تمرکز باید بر مجموعه‌هایی باشد که مراحل اولیه را پشت سر گذاشته‌اند و امکان فعالیت اقتصادی و بازپرداخت منابع را دارند. کار با چنین مجموعه‌هایی می‌تواند صندوق را به یک الگوی موفق تبدیل کند.»

وی ادامه داد: «بخشی از منابع مسئولیت اجتماعی شرکت‌ها اکنون صرف حمایت‌های فرهنگی می‌شود. اگر این منابع وارد صندوق شود، به‌جای آنکه تنها یک بار هزینه شود، می‌تواند بارها در چرخه تأمین مالی گردش کند و دوباره در اختیار کسب‌وکارهای فرهنگی قرار گیرد.»

حسینی در پایان گفت: «صندوق باید بتواند با منابع محدود، آثار و منافع گسترده‌ای ایجاد کند. در کنار تأمین مالی، موضوع صادرات، توسعه بازار و ایجاد زیرساخت‌های موردنیاز صنایع فرهنگی نیز باید با جدیت دنبال شود.»

پربازدیدترین آخرین اخبار