از خلق داعش تا ژست مبارزه با تروریسم؛ زمان خروج کامل آمریکا از عراق فرا رسیده است

به گزارش گروه بین‌الملل خبرگزاری دانشجو؛ گروه‌های تروریستی مانند داعش، جبهه‌النصره و احرارالشام از خطرناک‌ترین پدیده‌های تروریستی قرن حاضر هستند. تسلط آن‌ها بر منابع اطلاعاتی و شیوه‌های مدرن رزم، بسیاری از کارشناسان را به این نتیجه رسانده که این گروه‌ها به‌نوعی دست‌پرورده سیاست‌های آمریکا در غرب آسیا بوده‌اند. اگرچه مقامات آمریکایی و غربی این موضوع را رد می‌کنند و خود را در صف مبارزان با تروریسم قرار می‌دهند، مستندات متعدد نشان می‌دهد که ارتباط عمیقی میان واشنگتن و این گروه‌ها وجود داشته است.

شواهد حمایت آمریکا از شکل‌گیری و تقویت داعش

راند پال، سناتور جمهوری‌خواه آمریکا، سیاست‌های مداخله‌جویانه واشنگتن در سوریه را عامل اصلی ایجاد پناهگاه برای تروریست‌ها و سرایت هرج‌ومرج به عراق دانسته و تأکید کرده که داعش زمانی متحد آمریکا بود و سلاح‌های آمریکایی به شبه‌نظامیان سوری تحویل داده شد.

مایکل تی. فلین، رئیس سابق آژانس اطلاعات دفاعی پنتاگون، رشد داعش را نتیجه مستقیم حمایت آمریکا از شورشیان سوری (با هسته القاعده عراق) اعلام کرد.

افشاگری‌های ادوارد اسنودن نشان می‌دهد سازمان‌های اطلاعاتی آمریکا، انگلیس و رژیم صهیونیستی در عملیات «لانه زنبور» نقش داشتند و داعش را برای جذب تندروها و هدف قرار دادن کشورهای مخالف اسرائیل تشکیل دادند.

اسناد پایگاه فرصت‌های تجارت فدرال آمریکا (FBO) از حمل محموله‌های بزرگ سلاح و مواد منفجره از اروپای شرقی به اردن برای گروه‌های مسلح سوریه حکایت دارد.

دیپلمات‌های بازنشسته مانند مایکل اشپرینگ‌من و دانیل مک‌آدامز نیز تصریح کرده‌اند که آمریکا به‌دلایل تاکتیکی برای بی‌ثبات کردن سوریه و برکناری بشار اسد، به رشد داعش کمک کرده است.

دونالد ترامپ و مایک پنس دولت اوباما و هیلاری کلینتون را متهم به حمایت فعال از گروه‌های افراطی کردند که بعدها به داعش تبدیل شدند.

باراک اوباما نیز در پایان دوران ریاست‌جمهوری خود اذعان کرد که حمله آمریکا به عراق در ۲۰۰۳ به ظهور داعش منجر شد.

این مستندات نشان می‌دهد آمریکا نه تنها دنبال ریشه‌کنی کامل تکفیری‌ها نبوده، بلکه بخشی از آن‌ها را برای مقاصد آینده حفظ کرده است. تروریسم ابزاری برای توجیه حضور دائمی نظامی آمریکا در منطقه و اقناع افکار عمومی بوده است. حملات ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ فرصت لشکرکشی به افغانستان و عراق را فراهم کرد و نتیجه آن، ظهور داعش و گسترش ناامنی بود.

ائتلاف بین‌المللی: حضور بدون نتیجه واقعی

ائتلاف بین‌المللی علیه داعش که از ۲۰۱۴ با محوریت آمریکا شکل گرفت و به ۸۷ عضو رسید، در ظاهر با هدف شکست داعش و آزادسازی سرزمین‌ها ایجاد شد. اما عملکرد آن نشان می‌دهد هدف اصلی، نگه‌داشتن گروه‌های تروریستی به‌عنوان «استخوان لای زخم» برای توجیه حضور طولانی‌مدت بوده است. هرگاه محور مقاومت به پیروزی می‌رسید، آمریکا با تبلیغات رسانه‌ای و فشارهای بین‌المللی وارد عمل می‌شد. حملات هوایی ائتلاف گاه به مواضع ارتش سوریه اصابت می‌کرد و بلافاصله داعش از آن بهره می‌برد. ائتلاف بیشتر به آموزش و مشاوره پرداخت تا نبرد مستقیم مؤثر، و پس از شکست سرزمینی داعش، ماهیت مأموریتش تغییر کرد بدون آنکه تهدید را به‌طور کامل از بین ببرد.

نقش تعیین‌کننده سردار قاسم سلیمانی در نابودی داعش

داعش نه یک ارتش کلاسیک بود و نه شورشی ساده؛ ترکیبی از ایدئولوژی تکفیری، سازماندهی شبکه‌ای، جنگ روانی و تلاش برای دولت‌سازی. مقابله با آن نیازمند رویکردی متفاوت بود که سردار قاسم سلیمانی آن را پیاده کرد:

ساخت نیروی بومی به‌جای اعزام ارتش خارجی: در عراق پس از سقوط موصل، با حمایت از فتوای آیت‌الله سیستانی، موج داوطلبان مردمی را به حشدالشعبی سازماندهی کرد. در سوریه نیز نیروهای دفاع وطنی شکل گرفت.

مهار جنگ فرقه‌ای: با ارتباط با عشایر سنی و مشارکت دادن نیروهای سنی، پایگاه اجتماعی داعش تضعیف شد و داعش دیگر نتوانست خود را نماینده مظلومان جا بزند.

فرماندهی نزدیک و انعطاف‌پذیر: حضور مستقیم در میدان، تصمیم‌گیری تاکتیکی توسط فرماندهان محلی و دخالت در نقاط حساس.

تمرکز بر نقاط حیاتی: کنترل گذرگاه‌ها، شهرهای نمادین و مسیرهای لجستیکی (مانند بوکمال و تدمر) شریان‌های داعش را قطع کرد و آن را به جزایر پراکنده تبدیل نمود.

نبرد روایت‌ها: پرهیز از خشونت نمایشی و برجسته کردن بازگشت زندگی عادی، جذابیت تبلیغاتی داعش را از بین برد.

شهید سلیمانی داعش را با ارتش بزرگ‌تر شکست نداد؛ او از جنگ نامتقارن، امنیت ترکیبی و نیروهای بومی استفاده کرد. این الگو نشان داد امنیت کالایی وارداتی نیست، بلکه پدیده‌ای درون‌زاست. محور مقاومت با تکیه بر مردم، هویت و جغرافیا، پروژه دولت جعلی داعش را متوقف کرد.

زمان خروج آمریکا از عراق فرا رسیده است

علی فالح الزیدی، نخست‌وزیر عراق، اعلام کرده است که هم‌زمان با خروج نیروهای ائتلاف در ۳۰ سپتامبر، عراق تکمیل حاکمیت خود بر سراسر خاک کشور را اعلام خواهد کرد.
اکنون با شکست سرزمینی داعش و افزایش توان نیروهای امنیتی عراق (ارتش، حشدالشعبی با حدود ۲۵۰ هزار نیرو، و سایر ساختارها)، ۳۰ سپتامبر به «روز حاکمیت» تبدیل خواهد شد. خروج ائتلاف بین‌المللی پس از بیش از یک دهه، نقطه عطفی است که بغداد آن را آغاز مرحله جدید حاکمیت امنیتی می‌داند.

مهند العقابی، مسئول رسانه‌ای حشدالشعبی، این تاریخ را یک رویداد تاریخی و دستاوردی دانسته که طرف‌های مختلف در تحقق آن نقش داشته‌اند و تأکید کرده است که انتظار می‌رود مردم عراق این روز را به عنوان روز شادی جشن بگیرند.

در این روایت، خروج نیروهای خارجی بخشی از مسیر تثبیت حاکمیت عراق است؛ مسیری که مبارزه با داعش و تقویت نیروهای امنیتی داخلی را پشت سر گذاشته است.

خروج ائتلاف به معنای پایان کامل همکاری‌های مشاوره‌ای (مانند مأموریت ناتو) نیست، اما مسئولیت اصلی امنیت اکنون بر عهده خود عراق است. داعش دیگر توان تصرف شهرها را ندارد، اما بقایای آن و تحولات همسایگان نیازمند هوشیاری است. آمریکا که خود در ایجاد شرایط ظهور داعش نقش داشت و ائتلافش کار اساسی نکرد، دیگر بهانه‌ای برای حضور نظامی گسترده ندارد. زمان آن رسیده که عراق به‌طور کامل حاکمیت امنیتی خود را اعمال کند و نیروهای خارجی منطقه را ترک کنند.

 سیاست‌های آمریکا تروریسم را ابزار نفوذ کرده، ائتلاف نمایشی بوده و پیروزی واقعی مدیون فرماندهی و الگوی مقاومت سردار سلیمانی است.