نگاهی بر زندگی اندی برنهام؛ نخست وزیر جدید انگلیس چه کسی است؟
به گزارش گروه بینالملل خبرگزاری دانشجو؛ پس از کنار رفتن ناگهانی کییر استارمر از قدرت، سیاست انگلیس در مسیری غیرمنتظره قرار گرفت. اندی برنهام، سیاستمداری که یک دهه پیش وستمینستر را ترک کرده بود تا هدایت منچستر را بر عهده بگیرد، اکنون بدون برگزاری انتخابات سراسری و تنها یک ماه پس از بازگشت به پارلمان، آماده ورود به ساختمان شماره ۱۰ خیابان داونینگ بهعنوان پنجاهونهمین نخستوزیر بریتانیاست؛ مسیری که او را به یکی از غیرمنتظرهترین رهبران سیاسی سالهای اخیر این کشور تبدیل کرده است.
با این حال، نخستوزیر جدید از همان روز نخست با انتظاراتی سنگین و پرسشهایی جدی درباره توانایی خود برای اداره بریتانیا، حل بحرانهای اقتصادی و اجتماعی و ایفای نقش در عرصه سیاست خارجی روبهرو خواهد بود.
جاشی هرمن، بنیانگذار پایگاه خبری «The Mill» در منچستر که سالها فعالیتهای برنهام را دنبال کرده، معتقد است بخش بزرگی از بدنه حزب کارگر و افکار عمومی، امیدهای خود را به او گره زدهاند؛ امیدهایی درباره نحوه اداره کشور، آینده حزب کارگر و نقشی که برنهام قرار است در سیاست بریتانیا ایفا کند.
از لیورپول تا کمبریج؛ آغاز مسیر سیاسی برنهام
اگرچه نام اندی برنهام با شهر منچستر گره خورده است، اما او در لیورپول متولد شد و در روستایی میان دو شهر رقیب شمال غرب انگلستان، یعنی لیورپول و منچستر، رشد کرد.
پدرش مهندس شرکت مخابرات بریتانیا و مادرش مسئول پذیرش بود. او در خانوادهای کاتولیک بزرگ شد و اگرچه خود را فردی چندان مذهبی نمیداند، اما بارها تأکید کرده است که آموزههای کاتولیکی در کنار ارزشهای حزب کارگر، نگاه او به عدالت اجتماعی را شکل دادهاند.
برنهام نخستین نسل خانواده خود بود که وارد دانشگاه شد. او با وجود تردیدهای فراوان، موفق شد به دانشگاه کمبریج، یکی از معتبرترین دانشگاههای بریتانیا، راه پیدا کند.
استیون هرینگتون، معلم سابق او، میگوید برنهام در ابتدا تصور میکرد جوانی از طبقه کارگر جایی در کمبریج ندارد و برای ثبتنام به تشویق فراوان نیاز داشت، اما سرانجام این مسیر را انتخاب کرد و آینده سیاسی او از همانجا شکل گرفت.
احساس غربت در کمبریج و آغاز زندگی مشترک
برنهام بعدها گفته بود در محیط کمبریج احساس غریبی میکرد، زیرا بسیاری از دانشجویان از مدارس خصوصی و خانوادههای مرفه جنوب انگلستان آمده بودند.
او در رشته ادبیات انگلیسی فارغالتحصیل شد و در همان دانشگاه با همسر آینده خود، «ماری فرانس فان هیل» اهل هلند، آشنا شد. همسر او اکنون مدیر بازاریابی است.این زوج در سال ۲۰۰۰ ازدواج کردند و اکنون یک پسر و دو دختر دارند.
پس از پایان تحصیلات، برنهام ابتدا به عنوان خبرنگار مجلات تخصصی فعالیت کرد و سپس وارد عرصه سیاست شد و به عنوان پژوهشگر و مشاور در کنار سیاستمداران حزب کارگر فعالیت کرد.
صعود در دولتهای بلر و براون
برنهام در سال ۲۰۰۱ به نمایندگی از حوزه «لی» در منطقه منچستر وارد پارلمان شد و طی سالهای بعد در دولتهای تونی بلر و گوردون براون پلههای ترقی را طی کرد.
او بین سالهای ۲۰۰۷ تا ۲۰۱۰ سمتهای مهمی از جمله دبیر ارشد خزانهداری، وزیر فرهنگ و وزیر بهداشت را بر عهده داشت.
فاجعه هیلزبورو؛ نقطه عطف زندگی سیاسی
یکی از مهمترین اتفاقات زندگی سیاسی برنهام در سال ۲۰۰۹ رخ داد؛ زمانی که در مراسم یادبود قربانیان فاجعه ورزشگاه هیلزبورو با اعتراض شدید هواداران روبهرو شد.
در این حادثه که در سال ۱۹۸۹ رخ داده بود، ۹۷ هوادار باشگاه لیورپول جان خود را از دست دادند و خانواده قربانیان سالها برای اثبات بیگناهی هواداران و رد روایت پلیس مبارزه کردند.
این اتفاق برنهام را به یکی از مدافعان اصلی خانوادههای قربانی تبدیل کرد. او از برگزاری تحقیقات جدید، عذرخواهی رسمی دولت و تصویب قانونی برای الزام مسئولان به بیان حقیقت درباره حوادث عمومی حمایت کرد.
دو شکست بزرگ و تصمیمی که آینده او را تغییر داد
پس از شکست حزب کارگر در انتخابات سال ۲۰۱۰، برنهام دو بار برای رهبری حزب کارگر نامزد شد؛ یک بار در سال ۲۰۱۰ و بار دیگر در سال ۲۰۱۵، اما هر دو بار شکست خورد.
در سال ۲۰۱۷، زمانی که حزب کارگر یکی از ضعیفترین دورههای خود را پشت سر میگذاشت، او از نمایندگی پارلمان استعفا داد و برای شهرداری کلانشهر منچستر نامزد شد؛ تصمیمی که بعدها مهمترین نقطه عطف زندگی سیاسی او لقب گرفت.

«مدل منچستر»؛ نسخه برنهام برای توسعه اقتصادی
برنهام در جایگاه شهردار تلاش کرد الگوی تازهای از مدیریت شهری ارائه دهد؛ الگویی که بعدها با عنوان «مدل منچستر» شناخته شد.
این رویکرد بر ترکیب سرمایهگذاری دولتی و خصوصی برای توسعه حملونقل، مسکن، زیرساختها و احیای اقتصاد شهری استوار بود.
منچستر که پس از افول صنایع سنگین سالها با رکود دستوپنجه نرم میکرد، در دوران مدیریت برنهام شاهد موج گسترده ساختوساز، رشد سرمایهگذاری و توسعه مناطق صنعتی متروکه بود.
از مهمترین دستاوردهای او نیز بازگرداندن و ساماندهی شبکه حملونقل عمومی بود؛ اقدامی که تحسین بسیاری از کارشناسان را به همراه داشت.
«پادشاه شمال» چگونه متولد شد؟
برنهام بهتدریج تصویر متفاوتی از خود در سیاست بریتانیا ساخت. او کتوشلوار و کراوات را کنار گذاشت، با لباسهای ساده ظاهر شد، از علاقهاش به گروههای موسیقی «اواسیس»، «د اسمیتز» و «نیو اوردر» سخن گفت و اوقات فراغتش را با فوتبال یا اجرای موسیقی دهه ۹۰ سپری کرد.
در دوران همهگیری کرونا نیز به یکی از جدیترین منتقدان دولت بوریس جانسون تبدیل شد و سیاستهای لندنمحور دولت محافظهکار را عامل بیتوجهی به شمال انگلستان دانست.
همین مواضع باعث شد رسانهها لقب «پادشاه شمال» را که برگرفته از مجموعه «بازی تاجوتخت» بود، به او بدهند.
بازگشت به وستمینستر و رسیدن به نخستوزیری
برنهام همواره معتقد بود مأموریتش در دولت مرکزی ناتمام مانده است.
پس از افزایش فشارها بر کییر استارمر و کنارهگیری او از رهبری حزب کارگر، فرصت بازگشت برای برنهام فراهم شد.
برای ورود دوباره او به پارلمان، یکی از نمایندگان حزب کارگر از حوزه مکلسفیلد استعفا داد و انتخابات میاندورهای برگزار شد.
برنهام با اختلاف قابل توجه، نامزد حزب اصلاح بریتانیا را که مواضعی ضد مهاجرت دارد، شکست داد و بار دیگر وارد پارلمان شد.
پس از آن نیز در رقابت برای رهبری حزب کارگر، تنها نامزد حاضر بود و بدون رقیب به ریاست حزب رسید؛ اتفاقی که مسیر او را به سمت نخستوزیری هموار کرد.
برنامههای نخستوزیر جدید؛ تمرکززدایی و «شماره ۱۰ شمال»
برنهام وعده داده است دولت او بر پایه «وحدت، امید و اقتصادی در خدمت همه مردم» شکل خواهد گرفت.
از مهمترین برنامههای او افزایش اختیارات دولتهای محلی و رهبران مناطق مختلف بریتانیاست.
او همچنین قصد دارد بخشی از دفتر نخستوزیری را به ساختمانی در منچستر منتقل کند که با عنوان «شماره ۱۰ شمال» شناخته خواهد شد؛ اقدامی که نمادی از سیاست تمرکززدایی دولت او محسوب میشود.
نقاط قوت و چالشهای نخستوزیر جدید
به گفته جاشی هرمن، مهمترین ویژگی برنهام توانایی او در ایجاد ارتباط عاطفی با مردم و روایت داستانی قانعکننده است؛ ویژگیای که بسیاری از سیاستمداران بریتانیایی از آن بیبهرهاند.
هرمن معتقد است برنهام صادقانه به آرمانهایی مانند کاهش فقر، گسترش عدالت اجتماعی و عادلانهتر شدن ساختار کشور باور دارد.
با این حال، منتقدان میگویند برنامههای اقتصادی او در بخشهایی از جمله منابع تأمین مالی وعدههایش همچنان شفاف نیست.
علاوه بر این، نخستوزیر جدید باید با مشکلاتی روبهرو شود که دولت استارمر را نیز گرفتار کرده بود؛ از رشد کند اقتصاد و افزایش هزینههای زندگی گرفته تا فرسودگی خدمات عمومی.
در کنار این مسائل، تجربه محدود برنهام در سیاست خارجی نیز یکی از مهمترین نگرانیها به شمار میرود. جنگ اوکراین، روابط با اروپا و نحوه تعامل با دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، از نخستین آزمونهای جدی او در عرصه بینالمللی خواهند بود.
مدیریت کشوری با جمعیت حدود ۷۰ میلیون نفر، بدون تردید تفاوتی اساسی با اداره منطقهای سه میلیون نفری مانند منچستر دارد.
با این حال، ساشا لرد، فعال صنعت موسیقی و از مشاوران پیشین برنهام، معتقد است شخصیت او مهمترین سرمایه سیاسیاش است.او میگوید: «همه فکر میکنند آندی آدمی خوشبرخورد و آرام است، اما وقتی تصمیم بگیرد به هدفی برسد، معمولاً به آن دست پیدا میکند.»