بارش کشور در محدوده نرمال/ تهران و مشهد همچنان درگیر تنش آبی

به گزاشر گروه اقتصادی خبرگزاری دانشجو، عیسی بزرگ‌زاده - توسعه صنعت آب کشور - در نشست خبری با اشاره به وضعیت نرخ‌های کشور گفت: متوسط ​​بارش کشور ۲۳۸ میلی‌متر است، در حالی که در شرایط فعلی باید حدود ۲۴۱ میلی‌متر بارش ثبت شود؛ بنابراین کشور از یک درصد عقب‌ماندگی بارشی دارد.

وی افزود: معمولاً در ادبیات مهندسی، بازه و منفی ۱۰ درصد را برای شرایط نرمال در نظر می‌گیریم و روش‌های اسباتی نیز برای تعیین این محدوده وجود دارد؛ بنابراین می‌گفتم از نظر شاخص بارش کشوری، کشور در شرایط نرمال قرار دارد.

بزرگ‌زاده با تاکید بر اینکه آب امری محلی است، می‌گوید: همان طور که بار‌ها از طریق رسانه‌ها به مردم‌ایم گفته می‌شود، پرآبی یک نقطه در جنوب یا غرب کشور است که حتی در برخی از مناطق دارای سریز سدها، ارتباطی با مناطق کم‌آبی تهران، مشهد، کرج، اراک و ساوه ندارد. چراکه این منطقه ارتباط هیدرولیکی، چه به صورت طبیعی و چه مصنوعی، با هم ندارند.

صنعت صنعت آب کشور ادامه داد: مدیریت آب اساسا ماهیتی محلی دارد و باید این واقعیت را بپذیرد. اگر محلی بودن منابع آب را بپذیریم، می‌بینیم استان‌های قم، تهران، مرکزی، یزد، سیستان وچستان، سمنان، اصفهان، گیلان، قزوین، البرز، مازندران و چهارمحال و بختیاری بین ۱۲ تا ۳۷ درصد کاهش دارند.

وی با اشاره به شرایط استان قم گفت: برای استان قم سال‌ها طرح بزرگی برای انتقال آب از سرشاخه‌ها اجرا می‌شود. بنابراین، این استان نسبت به نظر نسبت به بیشترین میزان کم‌بارش نرم‌افزاری دارد، اما به دلیل منابع و شرایط هیدرولیکی، شرایط متفاوتی دارد.

بزرگ‌زاده درباره وضعیت تهران نیز اظهار داشت: وقتی تهران در چنین شرایطی قرار دارد، طبیعتا کرج نیز که با آن در پیوند است، تحت تأثیر قرار می‌گیرد، چراکه منابع آب این مناطق مشترک هستند. در خراسان رضوی، ویژه شهر مشهد، بخشی از منابع آب از کشور همسایه تامین می‌شود و آب مورد نیاز از این مسیر دریافت می‌شود؛ بنابراین همچنان با مشکل داریم.

منطقه صنعت آب کشور با اشاره به مناطق دارای بالاترین تنش آبی گفت: اگر بخواهیم چند نقطه را در مناطق صدرنشین دارای تنش آبی قرار دهیم، باید به تهران، یعنی مناطق مختلف استان تهران، استان البرز و بخش‌هایی از قزوین که از منابع آب استفاده می‌کنند، شهر مشهد و خراسان رضوی، به‌ویژه مشهد، و نیز اراک و ساوه در استان مرکزی اشاره کنیم. این مناطق در صدر نقاطی هستند که با تنش آبی بیشتر می‌گیرند و بیشتر تحت تأثیر قرار می‌گیرند.

بزرگ‌زاده در ادامه با اشاره به وضعیت مخازن سد‌های کشور گفت: اگر فرض کنیم همه کشور را یکجا در نظر بگیریم، اکنون درصد پرشدگی سد‌های کشور ۵۳ درصد و حجم مخازن موجود حدود ۲۷ میلیارد مترمکعب است. این در حالی است که در همان مقطع زمانی سال گذشته، حجم آب در مخازن حدود ۲۰ میلیارد و ۴۰۰ میلیون مترمکعب بود؛ بنابراین امسال در مجموع حدود هفت میلیارد مترمکعب نسبت به سال گذشته در حجم مخازن کشور وضعیت بهتری داریم.

وی تاکید کرد:، اما همان‌طور که عرض کردم، مخازن تهران چنین شرایطی ندارند. در حالی که درصد پرشدگی سد‌های تهران ۲۶ درصد است، نمی‌توان کشوری را برای تهران نیز به کار برد. این موضوع باید به‌درستی برای مردم تهران و کرج اطلاع‌رسانی شود.

صنعت صنعت آب کشور ادامه داد: درصد پرشدگی سد‌هایی که روی آنها نیروگاه برقآبی داریم، مانند سد امیرکبیر کرج و سد لتیان، بالاتر است. اما سد‌هایی که نیروگاه ندارند، مانند ماملو و لار، شرایط متفاوتی دارند.

بزرگ‌زاده با اشاره به راهبرد وزارت نیرو در مدیریت رهاسازی آب از سد‌های دارای نیروگاه می‌گوید: گاهی اوقات مردمی که از کنار کرج عبور می‌کنند، می‌شوند میزان آب سد امیرکبیر کم است، در حالی که این موضوع نتیجه راهبرد وزارت نیرو در مدیریت رهاسازی آب از سد‌هایی است که نیروگاه‌هایی دارند. چه در تهران و چه در کارون.

وی افزود: ما می‌دانستیم سد‌هایی که نیروگاه دارند، هم خدمات آب و هم خدمات برق ارائه می‌کنند؛ بنابراین بهتر است تا حد امکان آب را در آنها ذخیره کنیم و ارتفاع آب را بالاتر ببریم تا هم از حجم مخزن برای تامین آب و مصرف کشاورزی استفاده کنیم و هم از ارتفاع آب سد برای تولید برق بهره ببریم.

صنعت صنعت آب کشور با اشاره به وضعیت سد‌های زنجیره کارون گفت: این موضوع یک راهبرد عامدانه است. اگر به سد‌هایی مانند امیرکبیر و سد‌های زنجیره کارون نگاه کنیم، می‌بینیم که اکنون در ماه پایانی تابستان هستیم و از تیرماه به این طرف، برق‌آبی خوبی داشته‌ایم.

بزرگ‌زاده افزود: اکنون درصد پرشدگی سد‌های زنجیره کارون حدود ۷۴ درصد است که از کشور متوسط ​​بالاتر است. این کار را دادیم تا بتوانیم از امکان انجام برق‌آبی استفاده کنیم و امسال نیز با شرایطی که در سال آبی وجود دارد، برق‌آبی مناسبی داشته باشیم.

وی ادامه داد: در جریان اتفاقات بعدی، بخشی از منابع انرژی کشور مورد هدف قرار گرفتن و برخی نیروگاه‌ها و منابع انرژی آسیب دیدند، اما نیروگاه‌های برق‌آبی در این شرایط به کمک شبکه آمدند. سرمایه‌گذاری‌هایی که مردم و دولت در چند دهه گذشته در کشور انجام داده‌اند، امسال به‌خوبی خود را نشان داد و به کمک مردم و شبکه انرژی کشور آمد.

قدرت آب کشور گفت: ما بیش از ۱۱ هزار مگاوات صنعتی نصب شده برق‌آبی داریم و حدود ۱۱ هزار مگاوات از این ظرفیت را در یک زمان خاص در اختیار می‌گیریم که بسیار بالا و قابل توجه است و به شبکه برق و انرژی کشور کمک می‌کند.

بزرگ‌زاده افزود: اکنون که حجم مخازن نیروگاه‌های برق‌آبی حدود ۷۵ درصد است، اگر بتوانیم با استفاده از این شرایط را حفظ کنیم، می‌توانیم از انرژی برق‌آبی در تولید انرژی زمستانی استفاده کنیم. این خبر خوبی برای مردم، رسانه‌ها و فعالان حوزه انرژی است؛ چرا که با وجود اتفاقات بد، این بخش در بیشینه ظرفیت خود در حال حاضر مشارکت و کمک به شبکه است و نشان می‌دهد سرمایه گذاری‌هایی که مردم، حاکمیت و دولت طی ۴۵ سال گذشته انجام شده‌اند، و چندین بار در حال نتیجه دادن هستند.

وضعیت آب کشور، با اشاره به تفاوت شرایط آب و هوایی امسال و سال گذشته گفت: سال گذشته دو کشور سوم شرایط کم‌بارشی و یک سوم کشور را می‌پذیرد و حدود ۶۵ میلیون نفر در معرض خطر آبی قرار می‌گیرند، اما امسال موقعیت‌های پربارشی و دو کشور سوم در معرض پربارشی و یک‌سوم در شرایط تنش آبی حدود ۳۵ میلیون نفر از جمعیت ایران را شامل می‌شود. عددی که قابل توجه است.

وی افزود: ایران بسیار پهناور است و نمی‌توان شرایط یک اقلیم محلی را به کل کشور تعمیم داد. ما اقلیم‌ها و جغرافیای مختلف، مناطق کوهستانی و شرایط متنوع آب‌وهوایی داریم و همیشه در نقاط مختلف کشور، شرایط متفاوتی حاکم باشد؛ بنابراین باید این را در نظر بگیریم که شرایط اقلیمی در یک منطقه نباید این سوءتفاهم را ایجاد کند همه کشور در شرایط مناسب قرار دارند یا اینکه همه مناطق از آسیب سیلاب در امان هستند.

صنعت صنعت آب کشور با اشاره به پدیده «النینو» اظهار کرد: مدتی است در مورد زندگی النینو در مطبوعات مطالب مطرح شده است. این پدیده از سطح آب دریا در مناطق مختلف است که می‌تواند انرژی را در جو مصرف کند و در نتیجه تاثیری بر آن دارد. داده‌های اقلیمی و هواشناسی که توسط مراکز مختلف جهانی می‌شود این پدیده را با احتمال بسیار زیاد نشان می‌دهد.

بزرگ‌ها ادامه داد: با این حال باید توجه داشت که در سال‌های گذشته که النینو رخ داد، شرایط در همه مناطق کشور یکسان نبوده است. در مناطق جنوب‌غربی و حتی برخی از نواحی شمالی کشور، پربارشی و سیلاب رخ داده است، در حالی که در مناطق دیگری از یک کشور شرایط متفاوتی حاکم بوده است؛ بنابراین باید بدانیم که النینو یک پدیده احتمالاتی است و پدیده ایگینی نیست.

وی گفت: از این موضوع باید درس مهم بگیریم و آن، یک آمادگی برای سیلاب است. وزارت نیرو این کار را انجام داده و نامه‌هایی را برای سازمان‌ها و مراکز مختلف ارسال و دستورالعمل‌های نحوه برخورد با سیلاب را تهیه کرده است. در حوزه مدیریت بحران نیز باید دستگاه‌های مختلف از جمله وزارت کشور، استانداری‌ها و شهرداری‌ها را انجام دهند.

شهرداری‌ها در آب‌های منطقه کرد: شهرداری‌ها باید تصمیم بگیرند و وزارتخانه‌ها را تشکیل دهند که پیش از رسیدن به سیالاب‌های پاییزی، آبراهه‌ها و مسیر‌های عبور آب در شهر‌ها پاکسازی می‌شوند و آسیب‌دیدگی می‌شوند. این اقدام بسیار مهم است.

بزرگ‌زاده با اشاره به تقویت سامانه‌های پیش‌بینی افزود: باید سامانه‌های پیش‌بینی خود را دقیق‌تر کنیم، تیم‌هایمان را بسیج و آماده نگه‌داریم و از ظرفیت‌های موجود برای پیشبینی و مدیریت سیلاب استفاده کنیم. همچنین در زمینه اطلاع‌رسانی اقدام باید از وزارت کشور، استان‌ها، شهرداری‌ها و سازمان مدیریت بحران‌ها که در این زمینه با همکاری مشترک انجام شود.

وی ادامه داد: پیش بینی‌های بلندمدت ممکن است برای چند ماه انجام شود، اما در زمان سیلاب، پیش بینی‌های بلندمدت یک هفته، سه روز، دو روز یا یک روز قبل انجام می‌شود. مردم در زمان‌هایی که در معرض خطر قرار دارند، از حضور در مناطق پرخطر خودداری می‌کنند.

صنعت آب کشور با بیان اینکه «اصلی‌ترین راه‌حل‌ها، فرار از مشکل است»، اظهار کرد: نباید در زمان سیلاب با مشکل طبیعی روبه‌رو شویم و با آن مقابله کنیم. باید از فرار کرد؛ یعنی از کنار رودخانه‌ها و بستر رودخانه‌ها فاصله گرفته و رودخانه حریم را محترم شمرد.

بزرگ‌زاده افزود: وسایل ارزشمند را نمی‌توان در معرض خطر قرار داد و اگر در رودخانه‌های حواشی انجام شود، باید فعالیت‌هایی کمتر در این مناطق انجام شود. همچنین ممکن است در زمان بارش و سیلاب به نقاطی که احتمال ریزش، قطع مسیر یا عبور رودخانه وجود دارد، مراجعه کنند.

وی با ملی برای اینکه یک امر است، گفت: مناسب نیست چند ماه قبل از این موضوع: موضوعی که ممکن است در مناطقی از کشور سیلاب باشد، اما شهروندان در معرض خطر قرار گیرند. اطلاع‌رسانی می‌تواند مانع از قرار گرفتن مردم در معرض خطر شود. مناطق در زمان بارش و سیلاب از تقاطع‌هایی که رودخانه‌ها را می‌سازند، بستر و حواشی رودخانه‌ها و مناطقی هستند که معمولاً احتمال ریزش دارند، دوری می‌کنند.

سازمان صنعت آب کشور در عین حال هشدار داد: در کنار این دیگران باید مراقب باشیم که اتفاق رخ ندهد و این است که بتوانیم مشکل مزمن کم‌آبی و خشکی کشور را با یک سیلاب حل کنیم. این مشکل با یک بارش یا سیلاب هرگز نخواهد شد.

بزرگ‌زاده ادامه داد: فرض کنید در نقاطی از کشور سیلاب رخ دهد. آیا این سیلاب می‌تواند ۶۰ میلیارد مترمکعبی منابع آب زیرزمینی را بدهد که طی ۷۰ تا ۸۰ سال گذشته ایجاد کرده‌ایم، جبران کند؟ قطعاً چنین نیست؛ بنابراین نباید کسی تصور کند که با بارش، می‌توان مصرف را کنار گذاشت.

وی با اشاره به وضعیت تالاب‌های کشور گفت: حدود ۸۰ درصد تالاب‌های ما در معرض خطر خشکسالی هستند و حتی در یک صورت مناسب نیز نباید از ملاحظاتی که باید در مدیریت منابع آب داشته باشند، غافل شوند.

سیستم صنعت آب کشور با بیان اینکه ایران حتی در یک سال نرمال نیز با محدودیت‌هایی که در نظر گرفته شده است، اظهار کرد: یک ایرانی در سالی که در کشوری سال نرمال می‌شود، حدود ۲۵ میلیون مترمربع دریافت می‌کند، در حالی که متوسط ​​جهانی حدود ۷۵ میلی‌متر است؛ بنابراین حتی اگر بگوییم ایران نرمال داشته است، باید توجه کنیم که «نرمال» برای یک ایرانی با «نرمال» برای فردی که در اروپا زندگی می‌کند، تفاوت دارد.

بزرگ‌زاده افزود: باید توجه داشته باشیم که میزان کاهش نرمال در ایران حدود یک‌سوم تا یک‌چهارم متوسط ​​جهانی است و این موضوع نشان می‌دهد که میزان مصرف آن همیشه مصرف می‌شود. حدود ۷۵ تا ۸۰ درصد کشور دارای اقلیم خشک، نیمه‌خشک و فراخش است و نمی‌توانم مصرف را کنار بگذارم.

وی گفت: درست است که با احداث سدها، سازه‌ها و هزینه‌های مختلف، امروز نسبت به هزار یا دو هزار و سه هزار سال قبل، در مجموع آب بیشتر در اختیار داریم، اما به هر شخص، میزان آب در آن بسیار کمتر می‌شود. بهطوری که این میزان به حدود یک‌ششم گذشته رسیده است.

منطقه صنعت آب کشور، با بیان اینکه بخشی از افراد تحت تأثیر برخی افراد فعال در فضای مجازی قرار می‌گیرند، می‌گیرند، مردم می‌گویند: برخی از افرادی که به موضوع آب و باران می‌پردازند، می‌شوند، اما افراد موردعلاقه و معمولاً دچار ذوق‌زدگی می‌شوند.

وی افزود: خیرخواهی ما این است که همه را متوجه ایرانی کنیم در این سرزمین، تمدن بی‌نظیر خود را همیشه با قناعت ساخته است. نباید با نگاه به چهار نقطه در البرز و چند ناحیه، به مدیریت مصرف نیاز داشته باشیم. بلکه زیست، همراهی و صرفه‌جویی را از ما می‌طلبد.

بزرگ‌زاده با اشاره به آخرین وضعیت دریاچه ارومیه ادامه داد: دریاچه ارومیه در دوم شهریورماه حدود ۲.۸ تا سه میلیارد مترمکعب آب است؛ در حالی که حجم آب دریاچه در همین تاریخ در سال گذشته حدود ۳۷۰ میلیون مترمکعب، یعنی بسیار ناچیز و حدود دو میلیون و ۶۰۰ میلیون مترمکعب کمتر از وضعیت فعلی بوده است.

صنعت صنعت آب کشور تصریح کرد: اکنون به‌طور نسبی آب بیشتر در دریاچه ارومیه وجود دارد، اما این موضوع نباید به مصرف بد آب دامن بزند. ما برای نجات دریاچه ارومیه قرار بود سطح اراضی کشاورزی را کاهش دهد و حدود ۴۰ درصد از مصرف آب کشاورزی را کم کنیم.

وی گفت: اگر بخشی از اقلیم همراهی کرد، وزارت نیرو بازتر شد یا طبیعت همراهی بیشتر نشان داد، نباید این وضعیت ما را از تعیین‌شده در زمینه مصرف و کاهش منابع کشاورزی آب بازدارد. باید سطح زیرکشت کشاورزی را دنبال کنیم.