اتحاديه انجمن‌هاي اسلامي دانشجويان مستقل در گذر ايام

گروه سياسي «خبرگزاري دانشجو»؛ پس از رویدادهای سیاسی دوم خرداد 1376 و روی کار آمدن دولت اصلاحات، انجمن های اسلامی دانشجويان وابسته به دفتر تحکیم وحدت در دانشگاه‌ها، با تغییر رویکردی آشکار نسبت به گذشته فضای جدیدی را وارد گفتمان دانشجویی کشور کردند.
 

در اين زمان، گفتماني در دانشگاه ها فراگير شد كه هرگونه نقدي را به مسئولان (جداي از درست و يا اشتباه بودن آن)، به حاكميت نظام تعميم مي‌داد و بر اساس آن نقد، عدم كارآمدي نظام ديني را نتيجه مي گرفت.

 

فضاي حاصل از غلبه گفتمان ساختارشكن تا جایی پیش رفت که جدای از افرادی که با غرض ورزی هرگونه سخنی را در توهین به مقدسات دیگر دانشجویان و نظام جمهوری اسلامی بیان می کردند، گروهک های غیرقانونی دیگری نیز موسوم به حافظ منافع سوسیالیزم و سرمایه داری در دانشگاه ها بوجود آمدند.

از آنجايي كه تفكر حاکم بر جريان دفتر تحكيم وحدت دچار چنين خطاي تحليلي و در نتیجه آن تفكر، دچار رفتاري متناقض با آرمان هاي دفتر تحكيم وحدت شده بود و وابستگي به جريان هاي سياسي و فكري معاند نظام باعث شد بعضی از انجمن‌هاي اسلامي دانشجويان عضو دفتر تحكيم وحدت- همچون انجمن هاي اسلامي دانشجويان علوم پزشكي و شهيد چمران اهواز، علوم پزشكي و بوعلي سينا همدان به همراه تعدادی از انجمن‌هاي اسلامي دانشجوياني كه از ابتداي تأسيس عضو دفتر تحكيم وحدت نبودند (همچون انجمن هاي اسلامي دانشجويان دانشگاه شاهد تهران، دانشگاه تربيت معلم تهران، دانشگاه سمنان، دانشگاه علوم پزشكي بابل، دانشگاه علوم پزشكي ايلام، دانشكده علوم پزشكي سبزوار) با تشکیل یک جمع 18 نفره از انجمن‌های اسلامی سراسر کشور، در 13 آبان سال 1378 در قالب «اتحاديه انجمن هاي اسلامي دانشجويان مستقل دانشگاه هاي سراسر كشور» اعلام موجوديت کنند.
 

اين سومين انشعابي بود كه در دفتر تحكيم وحدت به وقوع پيوست، با اين تفاوت كه اين بار ديگر اين دانشجويان مسلمان نبودند كه بصورت فردي از تشكيلات انجمن هاي اسلامي دانشجويان جدا مي شدند، بلكه انجمن هاي اسلامي بصورت تشكيلاتي از دفتر تحكيم وحدت خارج مي شدند و اولين انشقاق تشكيلاتي را در تاريخ دفتر تحكيم وحدت ثبت كردند.

 

اين انجمن ها معتقد بودند كه انتقاد به جريان ها و مسئولان يكي از ضروريات و وظايف جنبش دانشجويي مي باشد، اما اين به معناي نفي حاكميت نظام ديني نيست بلكه در جهت رسيدن به چنين نظامي قابل تعريف مي باشد.
 

هر چند كه اين انشعاب به مذاق برخي از سياستگذاران وقت وزارت علوم خوش نيامد؛ به طوري كه در هر دانشگاهي كه انجمن اسلامي دانشجويان آن دانشگاه به دليل رفتارهاي خلاف اساسنامه و مرامنامه اعضاي دفتر تحكيم وحدت، ديگر حاضر به فعاليت در آن اتحاديه نبود را به زور و به بهانه‌هاي مختلف مي‌بستند و شوراي مركزي چنين انجمن‎هايي را كه در دانشگاه هاي مختلف با رأي ديگر دانشجويان انتخاب شده بودند، منحل مي كردند.

با تمام اين مشكلات، انجمن هاي اسلامي دانشجويان تشكيل دهنده اين اتحاديه، خيلي سريع توانستند بر اساس حركت در جهت آرمان ها و اصالت هاي جنبش دانشجويي مسلمان و بهره مندي از منطق معقول گفتمان انتقادي در ديگر دانشگاه ها براي خود جا باز كنند و در پنجمين نشست سالانه، مقام معظم رهبري پيامي را خطاب به نشست اين تشكل دانشجويي صادر فرمودند كه نشان از حفظ پويايي و در عين حال حركت در مسير صحيح اين تشكل دانشجويي داشت.
 

ايشان در اين پيام فرمودند:

جناب آقاي قمي، به اين جوانان عزيز سلام مرا ابلاغ فرمائيد. از خداوند متعال سپاسگزارم كه اين شور و همت مؤمنانه را براي زنده نگه داشتن شعارهاي اساسي اين دوره از حيات نظام اسلامي به جوانان نخبه ما ارزاني داشته است. چه فاصله ژرفي است ميان اين دل هاي روشن و نيت هاي پاك، كه اصلاح و اكمال نظام اسلامي را هدف خود ساخته اند با غفلت زدگان روشنفكرنمايي كه در خدمت به نظام سلطه خشن و مسلح استكباري، مردم و نظام مردمي خويش را آماج تهمت و نيرنگ و جفاي خود قرار مي دهند.

اتحاديه انجمن هاي اسلامي دانشجويان مستقل، تا پايان فعاليت دولت اصلاحات تعداد دفاتر دانشگاهي خود را به حدود 30 انجمن اسلامي دانشجويان و انجمن اسلامي دانشجويان مستقل (اين اتحاديه در دانشگاه هايي كه جريان دفتر تحكيم وحدت صاحب دفتر بوده است با اضافه كردن پسوند «مستقل» مجوز فعاليت مي گرفتند.) افزايش داد، تا بتواند زمينه هاي تشكيل بزرگترين اتحاديه انجمن هاي اسلامي را پس از دوران از هم پاشيدگي دفتر تحكيم وحدت ايجاد كند و توانست در اسفندماه سال 1383، بعنوان اولين تشكل دانشجويي مانيفست فكري خود را مهندسي و در قالب «سندگفتمان جنبش دانشجويي مسلمان» منتشر كند..

نقطه عطف اين تشكل دانشجويي را مي توان در مواجهه با انتخابات نهم رياست جمهوري دانست؛ انتخاباتي كه تمامي گروه هاي سياسي اعم از احزاب و شخصيت ها و جريانات دانشجويي و حتي جريان هاي اپوزيسيون و راديكال در آن، به حمايت از كانديداهاي مورد نظرشان وارد عرصه رقابت شدند، اما اين تشكل دانشجويي با حفظ استقلال تشكيلاتي، نقشي فعال و تأثيرگذار را در انتخابات ايفا کرد و در دو مرحله منسجم، كانديداهاي انتخابات رياست جمهوري را به جمع دانشجويان برد و در شفاف سازي فضاي انتخابات نقش اساسي و اصلي جريان دانشجويي را ايفا نمود.

چنين مسيري به اذعان قريب به اتفاق كارشناسان دانشگاهي همچنان در اتحاديه انجمن هاي اسلامي دانشجويان مستقل حفظ شده است و اين اتحاديه با حدود 50 دفتر دانشگاهي در حال حاضر ضمن حفظ پويايي تشكيلاتي خود در عرصه دانشگاهي در فضاي سياسي اجتماعي نيز با درك صحيح گفتمان انقلاب اسلامي است.