کد خبر:۱۴۶۷۸۹۴
گزارش|
قیام دانشگاه مبعوث برای حراست از حریم علم، آرامش و آگاهی
در نخستین روزهای آغاز سال تحصیلی، در شرایطی که دانشگاه‌ها پس از چندماه پرتنش فعالیت خود را از سر گرفته‌اند، "دانشگاه مبعوث" برای صیانت از فضای علمی به پا خاست. مطالبه‌گری دانشجویی حقی پذیرفته‌شده است، اما هیچ مطالبه‌ای مجوز اخلال در فعالیت علمی، هنجارشکنی و برهم زدن آرامش دانشگاه نیست.
به گزارش خبرنگار دانشگاه خبرگزاری دانشجو، پس از دو جنگ تحمیلی اخیر و با به میدان آمدن مردم مبعوث شده در حمایت از ایستادگی ملی، حالا این ایفای نقش مردمی با الهام از حضور خودجوش مردمی در خیابان به الگویی برای دانشجویان و دانشگاهیان تبدیل شده است. به‌ویژه آنکه ایجاد التهاب در فضای دانشگاه یکی از چالش‌های عرصه آموزش عالی در سال گذشته بود.
حالا باید پرسید نقش دانشگاه مبعوث در صیانت از فضای دانشگاهی و سنگر تعلیم و تربیت برای پیشرفت کشور چیست؟ کلیدواژه "دانشگاه مبعوث" می‌گوید: دانشگاه جای آشوب نیست؛ جای علم، تربیت و ساختن آینده ایران است.
دانشگاه مبعوث با تأکید بر اینکه امنیت و آرامش محیط دانشگاهی، پیش‌شرط استمرار تعلیم و تربیت و پیشرفت کشور است، معتقد است فضای دانشگاه نباید به عرصه‌ای برای سازمان‌دهی تنش، هنجارشکنی و انتقال التهاب از دانشگاه به جامعه تبدیل شود. موضع روشن دانشگاه مبعوث آن است که حق مطالبه‌گری دانشجو محترم است، اما هیچ مطالبه‌ای مجوز اخلال در فعالیت علمی، هتک حرمت، قانون‌شکنی و برهم زدن امنیت دانشگاه نیست. بر همین اساس، دانشگاه مبعوث ضمن حمایت از مطالبات مشروع دانشجویان، خواستار برخورد قانونی، قاطع و بدون مماشات با هرگونه رفتار سازمان‌یافته‌ای است که مأموریت علمی و تربیتی دانشگاه را هدف قرار دهد.
دانشگاه مبعوث در برابر یک دوگانه کاذب
دانشگاه مبعوث معتقد است نباید مسئله دانشگاه را میان دوگانه کاذب «آزادی یا امنیت» قرار داد. دانشگاه هم به آزادی مسئولانه نیاز دارد و هم به امنیت؛ هم باید محل پرسش و نقد باشد و هم باید امکان تدریس، پژوهش و تربیت نیروی انسانی در آن تضمین شود.
از این رو، دانشگاه مبعوث با هر رویکردی که به بهانه حفظ آرامش، راه مطالبه‌گری قانونی دانشجویان را مسدود کند مخالف است؛ اما به همان اندازه با تبدیل عنوان «مطالبه دانشجویی» به پوششی برای اخلال، آشوب و قانون‌شکنی نیز مرزبندی صریح دارد.
حق اعتراض، حق عبور از قانون نیست؛ همان‌گونه که ضرورت حفظ نظم نیز مجوز نادیده گرفتن حقوق دانشجو نیست. این مرزبندی، نقطه آغاز موضع دانشگاه مبعوث در قبال تحولات فضای دانشگاهی است.
در همین خصوص حجت‌الاسلام عبدالحسین خسروپناه، دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی، با تأکید بر ضرورت هم‌سویی دانشگاه با تحولات جامعه، اظهار کرد: «وقتی مردم ما مبعوث می‌شوند، انتظار می‌رود که دانشگاه ما هم مبعوث باشد.» وی انسجام ملی میان تشکل‌ها و گروه‌های مختلف دانشگاهی، اعم از دانشجویان، استادان، کارکنان و معلمان را از الزامات این تحول دانست و با اشاره به جایگاه ولایت‌مداری در شکل‌گیری دانشگاه مبعوث تصریح کرد که این رویکرد باید در عمل و با حرکت در مسیر مورد تأکید امام امت تجلی یابد. خسروپناه همچنین تأکید کرد که دانشگاه مبعوث، در کنار تقویت همبستگی ملی، باید در مسیر تحقق اهداف علمی، فرهنگی و تربیتی کشور نقش‌آفرین باشد.
مطالبه‌گری را باید تقویت و آشوب را باید متوقف کرد
دانشگاه مبعوث معتقد است یکی از وظایف اصلی مدیریت دانشگاه، ایجاد مسیرهای روشن و قابل دسترس برای بیان مطالبات است. دانشجویی که درباره کیفیت آموزش، وضعیت رفاهی، مسائل صنفی یا عملکرد مدیریتی اعتراض دارد، باید بتواند بدون واسطه‌های غیررسمی و بدون ورود به فضای تنش‌آلود، مطالبه خود را مطرح و پاسخ دریافت کند.
اما در مقابل، هنگامی که یک مطالبه مشخص از چارچوب خود خارج می‌شود و به تعطیلی کلاس، ایجاد اختلال در فعالیت علمی، تهدید، هتک حرمت یا ایجاد فضای ناامن منجر می‌شود، دیگر نمی‌توان آن را صرفاً با عنوان «مطالبه‌گری» توجیه کرد.
دانشگاه مبعوث از مطالبه‌گری دفاع می‌کند، اما از آشوب دفاع نمی‌کند. این تفکیک باید برای همه روشن باشد؛ هم برای دانشجو و هم برای مدیر دانشگاه.
دانشگاه نباید سکوی پرتاب بحران به جامعه شود
موضع دیگر دانشگاه مبعوث، مخالفت با تبدیل دانشگاه به بستری برای انتقال بحران از محیط علمی به سطح جامعه است.
دانشگاه محل تولید فکر و راه‌حل است. قرار نیست اختلافات سیاسی و اجتماعی، محیط دانشگاه را از مأموریت اصلی خود خارج کند و دانشجو را از کلاس، آزمایشگاه و پژوهش به میدان تنش‌های خیابانی بکشاند.
هر جریانی که آگاهانه درصدد ایجاد التهاب، دوقطبی‌سازی و فرسایش آرامش دانشگاه باشد، عملاً در مسیر تضعیف مهم‌ترین کارکرد دانشگاه حرکت می‌کند.
از این منظر، دانشگاه مبعوث معتقد است مدیریت دانشگاه نباید در برابر سازمان‌دهی تنش و رفتارهای اخلالگرانه منفعل بماند. قانون باید پیش از آنکه بحران شکل بگیرد، اعمال شود و مرزهای رفتار قابل قبول برای همه روشن باشد.
عنوان ارزشمند دانشجویی، مصونیت ایجاد نمی‌کند
دانشگاه مبعوث بر این باور است که هیچ فرد یا جریانی صرفاً به دلیل برخورداری از عنوان «دانشجو» از مسئولیت رفتار خود معاف نمی‌شود.
همان‌طور که مسئول دانشگاه باید پاسخگوی تصمیمات خود باشد، دانشجو نیز باید مسئولیت شیوه کنشگری خود را بپذیرد. مطالبه‌گری یک حق است، اما حق بدون مسئولیت معنا ندارد.
بنابراین، اگر فردی آگاهانه از چارچوب‌های قانونی عبور کند و به حقوق دیگران یا فعالیت علمی دانشگاه آسیب بزند، نمی‌توان صرفاً با استناد به دانشجو بودن او از مسئولیت قانونی چشم پوشید.
معیار دانشگاه مبعوث برای داوری، هویت افراد نیست؛ قانون و رفتار آنهاست.
مماشات با اخلال، به زیان دانشگاه تمام می‌شود
دانشگاه مبعوث معتقد است مماشات طولانی با رفتارهای هنجارشکنانه، نه‌تنها به حفظ آرامش کمک نمی‌کند، بلکه می‌تواند مرزهای قابل قبول رفتار در دانشگاه را به‌تدریج جابه‌جا کند.
وقتی یک رفتار خارج از چارچوب بدون واکنش مناسب تکرار شود، احتمال عادی شدن آن افزایش می‌یابد. در نهایت، این وضعیت می‌تواند حقوق اکثریت دانشجویانی را که می‌خواهند در آرامش تحصیل کنند تحت تأثیر قرار دهد.
به همین دلیل، دانشگاه مبعوث خواستار اجرای قانون، سریع، روشن، متناسب و بدون تبعیض است؛ نه برخوردهای سلیقه‌ای و نه بی‌عملی.
مسئولان دانشگاه نیز باید پاسخگو باشند
موضع دانشگاه مبعوث تنها متوجه دانشجویان نیست.
دانشگاهی که از دانشجو قانون‌مداری می‌خواهد، خود نیز باید پاسخگو باشد. مسئولان دانشگاه نمی‌توانند از یک سو دانشجویان را به پیگیری قانونی مطالبات دعوت کنند و از سوی دیگر، نسبت به مطالبات واقعی و مشکلات صنفی آنان بی‌تفاوت باشند.
دانشگاه مبعوث بر این اساس، پاسخگویی مدیران را بخشی از امنیت دانشگاه می‌داند.
رسیدگی به‌موقع به مطالبات، گفت‌وگوی مستقیم با دانشجویان، شفافیت در تصمیمات و ایجاد مسیرهای مشخص برای اعتراض و نقد، باید به رویه‌ای دائمی تبدیل شود. دانشگاهی که مسائل کوچک را به‌موقع حل می‌کند، کمتر با بحران‌های بزرگ مواجه خواهد شد.
وزارتخانه‌ها نباید در برابر التهاب دانشگاهی منفعل باشند
از نگاه دانشگاه مبعوث، وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی نیز نمی‌توانند مسئولیت صیانت از فضای دانشگاهی را صرفاً به مدیران واحدهای دانشگاهی واگذار کنند.
این وزارتخانه‌ها باید سیاستی روشن برای حمایت از فعالیت علمی دانشگاه‌ها، تضمین حقوق دانشجویان، تقویت مسیرهای قانونی مطالبه‌گری و مقابله با اخلال در روند آموزشی داشته باشند.
در همین رابطه وزارت علوم، تحقیقات و فناوری سند جامع عملیاتی با عنوان برنامه اقدام آغاز سال تحصیلی؛ دانشگاه مبعوث، گفت‌وگومحور و تاب‌آور را در قالب ۱۲ بسته اجرایی به تمامی دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی کشور ابلاغ کرد.
دانشگاه مبعوث از مسئولان آموزش عالی می‌خواهد میان «مطالبه مشروع» و «رفتار مخرب» تفکیک قائل شوند و با هر دو پدیده متناسب با ماهیتشان برخورد کنند.
نه مطالبه مشروع باید سرکوب شود و نه اخلال باید پشت عنوان مطالبه‌گری پنهان بماند.
اولویت امروز؛ حفظ دانشگاه برای فردای ایران
دانشگاه مبعوث معتقد است کشور در شرایطی قرار دارد که بیش از هر زمان دیگری به دانشگاه‌های فعال، قدرتمند و مسئله‌حل‌کن نیاز دارد.
ایران برای پیشرفت به پزشک، مهندس، پژوهشگر، معلم، دانشمند، مدیر و متخصص نیاز دارد؛ نیروی انسانی‌ای که بخش مهمی از آن باید در همین دانشگاه‌ها تربیت شود.
بنابراین، اجازه دادن به فرسایش محیط علمی، توقف فعالیت آموزشی یا تبدیل دانشگاه به عرصه دائمی تنش، صرفاً یک مسئله داخلی دانشگاه نیست؛ بلکه مستقیماً با آینده کشور ارتباط دارد.
دانشگاه مبعوث بر این باور است که حفظ دانشگاه، حفظ یکی از مهم‌ترین زیرساخت‌های قدرت و پیشرفت ملی است.
سه مطالبه صریح دانشگاه مبعوث
بر اساس این مواضع، دانشگاه مبعوث سه مطالبه روشن را مطرح می‌کند: نخست؛ مسیرهای قانونی و مؤثر برای بیان و پیگیری مطالبات دانشجویی تقویت شود و هیچ دانشجویی برای شنیده شدن ناچار به عبور از چارچوب قانون نباشد.
دوم؛ مدیریت دانشگاه‌ها در برابر هنجارشکنی، اخلال در فعالیت آموزشی و رفتارهای سازمان‌یافته برای ایجاد التهاب منفعل نباشد و قانون را درباره همه، بدون تبعیض، اجرا کند.
سوم؛ وزارتخانه‌های مسئول و مدیران دانشگاه‌ها، صیانت از فضای علمی و تربیتی دانشگاه را به‌عنوان یک مأموریت راهبردی و مرتبط با آینده کشور دنبال کنند، نه صرفاً واکنشی مقطعی به حوادث.
دانشگاه مبعوث پای چه موضعی ایستاده است؟
موضع دانشگاه مبعوث روشن است: دانشگاه باید زنده باشد، اما نباید ملتهب باشد؛ باید مطالبه‌گر باشد، اما نباید ساختارشکن باشد؛ باید محل نقد باشد، اما نباید محل اخلال در علم و آموزش شود.
دانشگاه مبعوث نه از خاموش کردن صدای دانشجو دفاع می‌کند و نه از بی‌قانونی به نام دانشجو.
این دانشگاه از حق مطالبه‌گری مسئولانه دفاع می‌کند و هم‌زمان خواستار اعمال قانون در برابر اخلال و هنجارشکنی است.
از نگاه دانشگاه مبعوث، امروز زمان آن است که دانشگاه به مأموریت اصلی خود بازگردد: تربیت نیروی انسانی، تولید علم، حل مسائل کشور و ساختن آینده ایران.
دانشگاه را باید برای پیشرفت کشور حفظ کرد؛ و صیانت از دانشگاه، بدون مطالبه‌گری مسئولانه و بدون مرزبندی قاطع با اخلال و قانون‌شکنی ممکن نیست.
لینک کپی شد
گزارش خطا
اخبار مرتبط
