صفاتی که یک مومن باید داشته باشد

گروه دین و اندیشه «خبرگزاری دانشجو»؛ در حدیثی، بزنطی از امام رضا (ع) نقل می‌کند که از امام شنیدم که فرمودند: «ایمان یک درجه از اسلام بالاتر است و تقوا یک درجه از ایمان بالاتر است و یقین یک درجه از تقوا بالاتر است و هیچ چیز کمتر از یقین در بین انسانها تقسیم نشده است»؛ یعنی افرادی که از یقین برخوردارند، بسیار کم هستند.

 

در این بیان امام محوری را ترسیم نموده اند که در آن اسلام ایمان، تقوا و یقین به ترتیب درجه بندی شده است، همانگونه که مشاهده می شود ایمان تنها یک درجه از صرف اسلام آوردن بالاتر است و در واقع شخص با ایمان در مراحل ابتدایی راه می باشد و تا رسیدن به مرحله یقین باید از مسیر تقوا عبور کند. اصل ایمان پس از اسلام آوردن در واقع کمترین چیزی است که انسان می پذیرد، ولی برای دستیابی به سعادت و مراتب بالاتر به تقویت آن نیاز دارد.

 

در قرآن کریم آمده است: «هو الذی انزل سکینه فی قلوب المومنین لیزدادوا ایمانا مع ایمانهم ...؛ اوست که در دلهای مومنان آرامش را فرو فرستاد تا ایمانی به ایمان خود بیفزایند و سپاهیان آسمانها و زمین از آن خداست و خدا همواره دانای سنجیده کار است.» (سوره فتح آیه 4)

 

امام رضا (ع) در حدیثی در وصف مسلمان و مومن می فرمایند: «مومن کسی است که هنگامی کار خیر انجام می دهد، خوشحال است و هنگامی که مرتکب کار بدی می شود از خداوند درخواست بخشش و مغفرت می نماید و مسلمان کسی است که از دست و زبان وی در آسایشند و هر شخصی که همسایه او از آزار و شر و بدی های او در امان نباشد، از ما نیست؛ یعنی خود را شیعه و پیرو اهل بیت نداند.»

 

در حدیثی دیگر از این امام همام آمده است که «مومن مومن واقعی نخواهد بود مگر اینکه در وی سه صفت و ویژگی باشد؛ صفت و روشی از خداوند( عزوجل)، صفت و روشی از رسول الله و صفت و روشی از ولی الله و اما صفتی که از خدا باید داشته باشد رازداری و پوشاندن سر است همانگونه که خداوند در قرآن فرموده است: «عالم اغیب فلا یظهر علی غیبه احدا...؛ دانای نهان است و کسی را بر غیب خود آگاه نمی کند... » (سوره جن آیه 26 و 27)

 

صفت دیگری را که مومن باید داشته باشد سنتی از پیامبر (ص) و آن رفق و مدارا با مردم است؛ همانگونه که خداوند به مدارا و سازگاری به مردم با پیامبر خویش دستور داده است: «خذ العفو و امر بلعرف و اعرض عن الجاهلین؛ گذشت پیشه کن و به کار پسندیده فرمان ده و از نادانان رخ برتاب.» (سوره اعراف آیه 199)

 

و اما صفتی را که مومن از ولی و حجت خداوند باید داشته باشد صبر و شکیبایی در سختی ها و مشکلات است در نقل از روایت که مرحوم شیخ صدوق  آورده است در ادامه روایت آیه ذیل را اضافه نموده است.

 

«والصابرین فی الباساء و الضراء و حین الباس اولئک الذین صدقوا و اولئک هم المتقون، سوره بقره آیه177»

در سختی و زیان به هنگام جنگ شکیبایانند آنانند کسانی که راست گفته اند و آنان پرهیزکارانند.

 

منبع: امالی الصدوق ص 198 کافی جلد 2