آغاز جنگ، ویروس ناامنی و بحران را به منطقه تسري مي دهد/ اعراب نگران از تشکیل حکومت عثمانی در قالب ترکیه هستند

رضا عابدی گناباد در گفت‌وگو با خبرنگار«خبرگزاری دانشجو» در مشهد، با بیان اینکه تنش های میان ترکیه و سوریه قابل پیش بینی بود، تصريح كرد: از حدود چهار ماه قبل چند تن از سران ارتش ترکیه در جلسه ای محرمانه ای تصمیماتی در خصوص دخالت نظامی در سوریه یا بحث پرواز ممنوع گرفتند؛ چون در ترکیه محافلی وجود دارند که علاقه مند به دخالت در سوریه هستند.

وی بیان داشت: بخشی از حاکمیت درترکیه دارای عقده هایی روانی است که خواهان بازگشت ترکیه به قدرت زمان عثمانی است و شرایط کشور هایی مثل سوریه مکانی برای قدرت نمایی ترکیه است که از این طریق به جهان اسلام ثابت کنند که هنوز هم می توانند با قدرت این جهان را اداره و فرمانروایی کنند و اداره جهان اسلام واهل سنت را بر عهده گیرند.

این کارشناس مسائل سیاسی با اشاره به اینکه بخش دیگری از حاکمیت در ترکیه خواهان پیوستن به اتحادیه اروپایی هستند، ابراز تاسف کرد: در این دو سال اخیر ترکیه مشغول خوش خدمتی به آمریکا، غرب و اسرائیل است و در واقع این دو گروه اسلام گرا و بخشی از جریان اسلامگرای لیبرال از ابتدا به دنبال تنش بودند.

عابدی گناباد افزود: در مورد اختلاف بین ترکیه و سوریه در آن زمانی که امپراطوری عثمانی دوران نزولش را طی می کند بین شامات و ترک ها درگیری شدیدی شکل می گیرد. پس از فروپاشی امپراطوری عثمانی و تشکیل سوریه جدید این اختلافات هم ابتدا بر سرمالکیت استان هایی مانند اسکندرون بالا گرفت که همچنان هم این اختلاف وجود دارد و هم اکنون این استان دست ترکیه است؛ اما سوری ها این استان را بخشی از خاک خود می دانند.

وي با اشاره به اختلافات بین سوریه و ترکیه بيان داشت: بخش دیگر اختلافات برسر دبی یا آب دجله و فرات است که با زدن سد کمال آتاتور بر روی آب دجله و فرات، سوری ها و اعراب با کم آبی مواجه شدند.

این کارشناس سیاسی گفت: اختلاف سوم این دو کشور که ریشه تاریخی دارد بحث کردهاست که 20 درصد مردم ترکیه کرد هستند که شامل 15 تا 21 میلیون جمعیت ترکیه کرد و کرد مذهب هستند.

 

عابدی گناباد بیان داشت: ترک ها معتقدند که دولت بشار اسد و در واقع پدر وی به مجموعه عبد الله اوجالان که یک گروه تروریستی است وصل است و به این افراد کمک نظامی وتسلیحاتی می کند؛ البته آن زمان این اتهامات را علیه ایران هم مطرح می کردند که در این بین حتی دو کشور سوریه و ترکیه تا مرز جنگ هم پیش رفتند.

وی با بیان اینکه در آن زمان دولت لاییک ترکیه مدعی حمایت سوری ها از اوجالان شد، گفت: این امر تا آستانه جنگ بین دو کشور پیش رفت که با واسطه شدن ایران این تنش ها کاهش یافت.

جنگ فراگیر میان ترکیه و سوریه رخ نخواهد داد

اين کارشناس مسائل ترکیه در ادامه تصریح کرد: جنگ فراگیر میان ترکیه و سوریه رخ نخواهد داد و اگر این اتفاق بیفتد بازنده اصلی آن اسلام خواهد بود و در این جنگ اسلام ضربه خواهد خورد.

عابدی گناباد با اشاره به درگیری ها و کینه های خونین میان اعراب و ترک ها که در زمان عثمانی وجود داشت، گفت: با وقوع جنگ این کینه ها دوباره شعله ور خواهد شد و باعث می شود این دو کشور مسلمان به جای اینکه تمام انرژی خود را در برابر غرب و دشمن مشترک هزینه کنند، نه تنها منافع خود، بلکه منافع جهان اسلام را به خطر می اندازند.

وي تنها راه حل سوریه را گفت وگو با زبان تعلمیات دینی و اسلامی و از طریق دیپلماتیک دانست و بیان داشت: اگر در این بین ناتوف غرب و اسرائیل ورود کنند هر دو طرف ضرر خواهند کرد و ترک ها نیز در صورت وقوع جنگ ضرر خواهند کرد و باید منتظر قیام کردها و اقلیت قدرتمند علوی باشند.

اين کارشناس مسائل ترکیه با تاکید بر این مهم که اردوغان باید بداند که درگیر شدن در سوریه باتلاقی برای ترکیه خواهد بود، گفت: این باتلاق همه عرصه ها و دستاوردهای ترکیه را  در زمینه سیاسی اقتصادی تحت الشعاع قرار خواهد داد و باید اردوغان و جریان عدالت و توسعه مواضع سنجیده تر و آرامتری اتخاذ کنند؛ چرا که مواضع رادیکال و تنش آفرین ضربه به منافع ترکیه و جهان اسلام خواهد زد و در دراز مدت به هیچ کس نفعی نخواهد رسید.

عابدی گناباد افزود: ترکیه باید به این موضوع توجه کند که حل بحران در سوریه با دخالت نظامی و منطقه پرواز ممنوع نیست، بلکه باید همه گروه ها پای میز مذاکره بنشینند و اختلافات را دیپلماتیک حل کنند.

وي با اشاره به نقش کشورهای منطقه در کاهش تنش میان این دو کشور گفت: کشورهای منطقه در کاهش این تنش ها نقش واسطه ای داشته باشند، نه اینکه تعدادی از کشورها معاندین را تجهیز کنند و تعدادی دیگر دولت سوریه این امر نتیجه مثبتی نخواهد داشت.

این پژوهشگر مسائل ترکیه با اشاره به تجهیز گروه های معارض در لیبی و توزیع ده ها هزار سلاح دربین آنها خاطرنشان کرد: لیبی هنوز رنگ آرامش را به خود ندیده و درگیری میان فرقه ها و قومیت هاي آن ادامه دارد.

عابدي گناباد افزود: سوریه با توجه به موقعیت استراتژیک و تنوع قومی و قبیله ای و مجاورت با کشورهایی نظیر لبنان و ترکیه پیچیدگی بیشتری نسبت به لیبی خواهد داشت.

 

وي با هشدار در خصوص افتادن سلاح ها در دست گروه های افراطی گفت: بعضا بعضی از این سلاح ها در اختیار این گروه ها افتاده است که اوضاع ناآرام لبنان، مناطق کردنشین ترکیه و بعضی انفجارهای عراق از نشانه های آن است.

این پژوهشگر مسائل ترکیه تصریح کرد: اگر این سلاح ها به طور غیر قانونی در بین این گروه ها توزیع شود هیچ تضمینی وجود ندارد که این سلاح ها در اختیار گروه های مخالف دولت ترکیه قرار گیرد؛ دولت ترکیه باید مراقب این موارد باشد.

 

عابدی گناباد افزود: افکار عمومی اعراب نسبت به دخالت در امور سوریه حساس است و هر چند عده ای از اعراب سنی مذهب از حکومت بشار اسد ناراضی هستند؛ اما ترکیه بداند تاریخ اعراب و درگیری با حکومت عثمانی باعث نگرانی اعراب از ایجاد حکومت عثمانی دیگری در قالب ترکیه است که دوباره بر آنها حاکم شود و این مسئله برای آنها دغدغه است.

وی با اشاره به نقش دولتمران جمهوری اسلامی در اتفاقات میان سوریه و ترکیه اشاره و بیان کرد: سفر رحیمی به ترکیه موفقیت آمیز و باعث کاهش تنش ها شد این فعالیت ها باید شدیدتر صورت پذیرد.

این کارشناس مسائل ترکیه همچنین به ارتباط خوب میان احمدی نژاد و اردوغان اشاره و تصریح کرد: ایران باید ابتکار عمل را در دست گیرد، این درگیری ها ثابت کرد بعضی از گروه های افراطی و کشورهایی مانند عربستان، قطر و کشورهای عربی چاره کار نیستند و کشورهایی که با سوریه و گروه معارضین در ارتباط هستند، ایفای نقش بیشتری داشته باشند.

عابدي گناباد هشدار داد: آغاز جنگ و شدت گرفتن تنش نتیجه ای در پی نخواهد داشت و این امر باعث زیان جهان اسلام و تسری ویروس ناامنی و بحران به کل منطقه خواهد بود.

وي گفت: منطقه شامات و لبنان بسیار حساس است و مجاورت سوریه با لبنان، ترکیه و عراق و نقش استراتژیک آن باید مدیریت شود.

این کارشناس سیاسی با بیان اینکه برخی مقامات آمریکایی نگراني خود را از رشد گروه های افراطی مطرح کرده اند، خاطرنشان کرد: این مسئله نشان می دهد که بحران سوریه باید به صورت دیپلماتیک حل شود و اجازه بازیگری به گرو های افراطی را ندهیم؛ چون این گروه ها با گروگانگیری اتباع ما در سوریه و تهدید به مرگ کردن آنها، از آنها در گرو کشی های سیاسی استفاه می کنند و آمریکا هم در این زمینه ساکت است.

عابدی گناباد افزود:  این موارد نشانه رشد تروریسم و افراطی گری و ذات پلید ایالت متحده آمریکاست که با کمک ارتجاع عرب و کشورهایی که نگاهشان اختلاف افکنی است گروه های مانند ارتش آزاد را ایجاد می کنند که مشخص نیست ریشه آنها کجاست؟

وي تفرقه افکنی دینی، قومی و مذهبی را از هدف های غرب برشمرد و تاکید کرد: آنها نمی خواهند مسلمانان به وحدت برسند و متحد الشکل در برابر امپریالیسم غرب مقاومت کنند.

 این کارشناس مسائل سیاسی گفت: اگر آنها بتوانند حکومت بشار اسد را سرنگون کنند کردها را جدا می کنند و باز در میان آنها اختلاف ایجاد می کنند حتی آنها به ترکیه هم رحم نخواهند کرد.

این کارشناس سیاسی با بیان اینکه راه حل سوریه درگیری و نظامی گری نیست تاکید کرد: مسائل سوریه از طریق دیپلماتیک که منافع مردم سوریه تامین و از صندوق آراء بگذرد و براساس اصول دیپلماتیک و مردم سالاری در آن حاکم شود حل خواهد شد، نه از طریق کشتار بیشتر.