دانشگاهی که خار چشم دشمن شد

به گزارش خبرنگار گروه دانشگاه و فناوری خبرگزاری دانشجو- سعید جلیلی: در حالیکه تنها حدود یک ماه از آغاز درگیریها میگذرد، گزارشها از تداوم حملات به مراکز غیرنظامی حکایت دارند؛ حملاتی که اینبار یکی از مهمترین نهادهای علمی کشور، دانشگاه علم و صنعت را هدف قرار داده است. بر اساس اطلاعات منتشرشده، بخشهایی از ساختمانهای آموزشی و پژوهشی این دانشگاه از جمله دانشکده فیزیک دچار خسارت شدهاند؛ هرچند تلفات جانی گزارش نشده است. با این حال، اصل ماجرا فراتر از میزان خسارت فیزیکی، پرسشی جدی را مطرح میکند: چرا یک دانشگاه باید در فهرست اهداف نظامی قرار گیرد؟
دانشگاه علم و صنعت در این سالها به یک نماد خودکفایی در حوزه علوم فیزیک و فضایی تبدیل شده است. این حمله نه یک خطای موردی، بلکه بخشی از یک الگوی تکرارشونده توصیف میشود؛ الگویی که طی آن مراکز درمانی، آموزشی و زیرساختهای غیرنظامی نیز هدف قرار گرفتهاند. چند روز پیش از این حمله نیز پژوهشگاه فضایی ایران مورد هدف قرار گرفت و بمباران شد، جنایتی که با ادعای رسمی از سوی اسرائیل همراه بود، اگر این ادعاها درست باشد، با نقض آشکار اصول حقوق بینالملل مواجه هستیم؛ اصولی که صراحتاً بر مصونیت مراکز غیرنظامی تأکید دارند. با این حال، آنچه در میدان رخ میدهد، با این قواعد فاصله معناداری دارد.

سفیدشویی و دستاوردسازی از جنایات اسرائیل توسط پیاده نظام رسانهای
گویا در عصر انفجار اطلاعات همچنان جریان تمامیتخواه و انحصارطلب نمیتواند پیشرفت علمی ملتها را ببیند، تا جایی که حساب رسمی ارتش رژیم صهیونیستی-Israel Defense Forces اعلام کرد که مرکز اصلی تحقیقاتی سازمان فضایی ایران-Iranian Space Agency هدف حمله هوایی قرار گرفته است!
پیشرفت روزافزون فضایی ایران از جمله در حوزه ساخت ماهوارههای بومی که با مشارکت دانشمندان و دانشگاههای ایرانی در این سالها کشورمان را از وابستگی به دیگران، به استقلال و خودکفایی رسانده بود همواره مورد عناد و حسادت قدرتهای غربی قرار گرفته و تحت تحریمهای ظالمانه قرار داشت با این حال روز به روز شاهد رشد و شکوفایی بوده است.

دانشگاه علم و صنعت؛ پرچمدار ماهوارههای فضایی ایران
دانشگاه علم و صنعت ایران با تکیه بر دانش بومی و توان متخصصان داخلی، به یکی از پیشگامان فناوری فضایی کشور تبدیل شده است. این دانشگاه با پروژههای متعدد، نقش کلیدی در طراحی و ساخت ماهوارههای ملی ایفا کرده و پیشران توسعه صنعت فضایی ایران محسوب میشود.

نگاهی به مسیر فضایی دانشگاه
حرکت دانشگاه از سال ۱۳۸۶ با تأسیس مرکز تحقیقات ماهواره آغاز شد؛ مرکزی که هدفش بومیسازی فناوری و تربیت نیروی متخصص بود.
دستاوردها: «نوید»، «تدبیر» و «ظفر»
نوید: اولین ماهواره کاملاً بومی و دانشجویی ایران، ۵۰ کیلوگرمی، پرتاب موفق در سال ۱۳۹۰ و فعال به مدت ۵۳ روز.
ظفر: ماهواره ۹۰ کیلوگرمی با فناوریهای پیشرفته و وضوح تصویربرداری بالاتر؛ گرچه پرتاب کامل موفق نبود، دادههای آن برای پروژه ظفر ۲ ارزشمند بود.
دانشگاه در حال تکمیل ظفر ۲ و مشارکت در منظومه ماهوارهای شهید سلیمانی است؛ پروژهای راهبردی برای ارائه خدمات اینترنت اشیاء و کاربردهای فضایی، که جایگاه دانشگاه را در اکوسیستم فضایی کشور تثبیت میکند.

دانشگاه علم و صنعت؛ نماد خودکفایی
با تربیت بیش از ۶۰ محقق متخصص و دستیابی به دانش بومی در طراحی و ساخت ماهواره، دانشگاه علم و صنعت از یک مرکز تحقیقاتی به بازویی توانمند برای سازمان فضایی ایران و پیشران توسعه صنعت فضایی کشور تبدیل شده است.

از منظر تحلیلی، برخی این اقدام را در چارچوب جنگ مدرن تفسیر میکنند؛ جایی که هدف صرفاً نابودی اهداف نظامی کلاسیک نیست، بلکه تضعیف زیرساختهای تولید علم و فناوری نیز در دستور کار قرار میگیرد. دانشگاه علم و صنعت، بهعنوان یکی از مراکز مهم تربیت نیروی متخصص و توسعه فناوری، در این نگاه به هدفی «راهبردی» تبدیل میشود. حمله به چنین نهادی، عملاً به معنای ضربهزدن به چرخه آموزش، پژوهش و تولید دانش است؛ چرخهای که نقش تعیینکنندهای در بازسازی و پیشرفت یک کشور دارد.

وزیر علوم: مسیر علمی کشور مختل نمیشود
حسین سیمایی، وزیر علوم، در بازدید از دانشگاه علم و صنعت پس از تجاوز دشمن به این دانشگاه، تاکید کرد که مسیر علمی کشور همواره ادامه دارد و اختلال دشمن مانع پیشرفت نمیشود. وی تجاوز به دانشگاه را حقوقی و بینالمللی محکوم خواند و گفت اقدامات حقوقی علیه متجاوز آغاز شده است. سیمایی افزود دولت مسئول جبران خسارات است و بازسازی دانشگاه و خوابگاهها در اولویت قرار دارد. همچنین یادآور شد در جنگ اخیر، ۱۵ تا ۲۰ نفر از اساتید ترور شدهاند و تعداد دانشجویان شهید بیشتر بوده است، و به خانوادههای آنان تسلیت گفت.

عراقچی: دشمنان گمان میکنند میتوان دانش را بمباران کرد
عراقچی، وزیر امور خارجه اعلام کرد که اسرائیل و همدستش معتقدند میتوان دانش را هدف قرار داد، همانگونه که در قتل دانشمندان ایرانی، حملات به سایتهای هستهای و اکنون دانشگاهها مشاهده شده است. وی افزود این اقدامات ناشی از ناامیدی است و در عمل، تنها انگیزهای برای جستجوی بیشتر دانش و پیشرفت علمی ایجاد میکند.
در کنار این موضوع، واکنش یا سکوت نهادهای بینالمللی نیز بار دیگر مورد انتقاد قرار گرفته است. منتقدان معتقدند ساختار حقوق بینالملل، بیش از آنکه بر عدالت استوار باشد، تحت تأثیر موازنه قدرت عمل میکند و به همین دلیل، امکان پیگیری مؤثر چنین مواردی محدود است. با این حال، این نگاه نیز با نوعی تعمیمگرایی همراه است و پیچیدگی سازوکارهای حقوقی و سیاسی در سطح بینالمللی را نادیده میگیرد.
دشمنان میخواهند تیشه به ریشه دانش و تمدن این سرزمین کهن بزنند، بررسی نقش مراکز علمی مورد حمله قرار گرفته گواه این حقیقت است که دشمن کمر به نابودی خرد و هنر بسته است.
در نهایت، آنچه بیش از هر چیز در این ماجرا برجسته است، شکاف میان ادعاهای طرف متخاصم و واقعیتهای میدانی است؛ شکافی که هم در توجیه حملات و هم در روایتهای ارائهشده از آن دیده میشود. سکوت جهانی در برابر این جنایتها، سرنوشت توسعه و تکامل دانش و هنر بشری را با تهدید مواجه خواهد کرد هرچند ایرانیها کوتاه نخواهند آمد.