سليمي: انسان از نگاه قرآن عضوي از امت واحده جهاني است

به گزارش خبرنگار سياسي «خبرگزاري دانشجو»، دكتر حسين سليمي شب گذشته در نشست «سياست و روابط بين الملل از نگاه قرآن» از سلسله نشست هاي تحول در علوم انساني در غرفه تحول بنيادين قرآني در علوم انساني در نمايشگاه قرآن، با اشاره به برداشت هاي مختلف از تفسير قرآن گفت: بعضي از مفسرين معتقدند كه معاني مندرج در قرآن متعين هستند و انسان بوسيله ابزارهاي لازم مي تواند معاني درست را از آن درك كند.

وي با اشاره به نظر ديگر مفسرين در خصوص برداشت از مفاهيم قرآني گفت: عده اي ديگر در مقابل اين تفكر قرار دارند و معتقدند هر چيزي كه انسان از قرآن برداشت مي كند، چيزي جز پيش فرض هايي كه از قبل در ذهن او ايجاد شده، نيست.

سليمي در همين زمينه افزود: اين مفسرين در اين بخش اصالت را به مفسر مي بخشند، به همين دليل در دوران مختلف تاريخ گونه هاي مختلف تفسير از قرآن استخراج شدند.

اين استاد دانشگاه علامه با بيان اينكه برعكس تحليلگران جديد مانند برخي از طرفداران علم هرمنوتيك كه اصالت را به مفسر مي بخشند، ما چنين رويكردي را قبول نداريم، گفت: هر چيزي را نمي شود از قرآن با توجه به پيشينه هاي ذهني برداشت كرد؛ چرا كه مباني در قرآن هست اما همه چيز به دست مفسر نيست و مفسر نمي تواند هر مباني كه بخواهد به قرآن نسبت دهد.

وي ادامه داد: اگر مروري بر تاريخ تفكر و نظريات بين المللي در فرهنگ ها، فلاسفه و مكاتب فكري مختلف مانند هند، چين، ايران باستان، يونان و تا عصر مدرن داشته باشيم، مي بينيم در فلسفه هاي سياسي برداشت مشخصي از انسان وجود دارد.

سليمي با تاكيد بر اينكه تمام مكاتب سياسي بر اساس شناختي از انسان حاصل مي شوند، گفت: هيچ يك از فلاسفه براي انسان شناسي خود استدلال نمي آورند، بعنوان مثال ارسطو انسان را حيواني سياسي مي داند كه استدلالي هم براي آن نمي آورد.

اين استاد دانشگاه علامه با اشاره به نظر مكاتب جديد در خصوص انسان نيز گفت: در نظريات اشخاص، فلسفه جديد مانند توماس هابز نيز انسان حيواني است، غريزي و عملكرد وي در طول عمر تحت تاثير همين نگاه غريزي است و همچنين نگاه ماركس نسبت به انسان كه او را كارگري بيش نمي داند.

وي بيان داشت: اگر بخواهيم معاني فهم تفكر ديني را از سياست جستجو كنيم، بايد در قدم نخست به متون مقدس مراجعه كرده و درك و معاني آنها را از انسان استخراج كنيم.

سليمي با اشاره به نگاه قرآن به انسان و در ادامه نگاه قرآن به اصل سياست گفت: قرآن بر خلاف ساير مكاتب كه انسان را موجودي غريزي مي داند كه توانايي قوه و شناخت حق و باطل را ندارد، انسان را موجودي بصير و سميع دانسته كه عنصر شناخت بعنوان وديعه الهي در نهاد او گذاشته شده است.

 

اين استاد دانشگاه با اشاره به آياتي از سوره انسان و نسا گفت: اكثر مفسرين با توجه به همين آيات معتقدند كه انسان توانايي شناخت درست و غلط را داشته و مي تواند دست به انتخاب بزند.

وي با بيان اينكه به دليل همين ويژگي است كه خداوند انسان را خليفه خدا در زمين كرده است، گفت: اين ويژگي در نهاد همه انسان ها است، نه فقط مومنين و بعنوان انسان محض گذاشته شده است.

سليمي افزود: در كل دنيا انسان تنها موجودي است كه ظرفيت شناخت و مفاهيم الهي را داشته و مي تواند بر اساس همان سرشت و نهاد راه خود را انتخاب كند.

 

اين استاد دانشگاه با بيان اينكه بسياري از مكاتب غربي و تفكرات مبتني بر برداشت هاي غربي انسان را موجودي تك بعدي فرض مي كنند، گفت: بر اساس همين برداشت سياست در غرب تنها انسان را موجودي غريزي و تك بعدي مي داند و برداشت آنها از سياست به دنبال سود و منفعت طلبي است.

وي ادامه داد: دقيقا به واسطه همين نگاه سياست در غرب، جنگ و ستيز براي رسيدن به منفعت تعريف مي شود.

سليمي با اشاره به اينكه قرآن برداشت متفاوتي از انسان دارد، گفت: در آيات قرآن آمده است كه ما انسان را در قبيله و گروه هاي مختلفي آفريديم تا نسبت به هم شناخت پيدا كنند.

 

اين استاد دانشگاه افزود: هدف اين شناخت، رسيدن به درك فهم مشترك و در نهايت تشكيل جامعه اسلامي جهاني است، اما در غرب اين برداشت دقيقا برعكس معنا مي شود و هدف انسان ها از در گروه هاي مختلف و قبايل مختلف، جنگ و ستيز براي رسيدن به منفعت است.

وي ادامه داد: قرآن معتقد است همه انسان ها از يك ريشه و در جهت يك هدف حركت مي كنند و هدف اصلي از اين اشتراك، رسيدن به شناخت است.

 

سليمي تصريح كرد: يك نظام واحد وجود دارد كه بشر در آن موجودي است كه با توجه به درك و فهم مشترك و رسيدن به هدف غايي و نهايي روابط خود را با ساير انسان ها تنظيم مي كند، برعكس نگاهي كه اكثر مكاتب امروزي نسبت به بشر دارند و او را موجودي مي دانند كه به دنبال كسب قدرت از طريق جنگ و ستيز است.

اين استاد دانشگاه در پايان جامعه جهاني را از نگاه قرآن امتي واحده تلقي كرد و گفت: همه انسان ها و موجودات بعنوان عضوي از اين امت واحده با هدف رسيدن به كمال و سعادت زندگي مي كنند.