دانشگاه اسلامی همراهی نظام اجتماعی را می‌طلبد

 اسماعیل جهانگیری در گفت‌وگو با خبرنگار «خبرگزاری دانشجو» در بندرعباس، در خصوص اسلامی شدن دانشگاه ها گفت: هماهنگی دانشگاه ها به مفهوم اسلامی شدن ضرورت اجتناب ناپذیری است، اما بدون همراهی نظام اجتماعی، دانشگاه اسلامی تحقق نمي يابد.

 

وی افزود: با همه این تفاسیر نمی توان در این موضوع نگاه تک بعدی داشت و در مقابل نقش جامعه را نادیده گرفت و از زاویه ای دیگر از آنجایی که دانشگاه در نگاه جامعه، کارخانه آدم سازی و مبدا تحولات کشور است، نظام اجتماعی و حکومتی و دولت نیز باید در شعاع همین نگرش از دستاوردهای آموزشی، پژوهشی، فرهنگی و راهنمایی های دانشگاه در اداره تمام شئون کشور و در همه ابعاد ملی و فرا ملی استفاده کند تا ارزش های اصیل اسلامی در جامعه تحقق یابد.

 

این کارشناس فقه و حقوق اسلامی تصريح كرد: تردیدی نیست که بخش عظیمی از فرهنگ عمومی جامعه متاثر از دانشگاه و حوزه است و این دو نهاد فرهنگی به دلیل نقش و جایگاهی که دارند، هدایت کننده رفتارها و هنجارهای جامعه هستند.

 

جهانگیری بیان داشت: بدیهی است که رفتارهایی که یک فرد از خود بروز می دهد، از باورها و عقاید اوست که در این مرکز شکل و یا مستحکم می شود و یا اینکه از دیگر افراد متاثر از این مرکز الگو می گیرد؛ بنابراین نقش حوزه و دانشگاه در سوق دادن فرهنگ عمومی جامعه را نمی توان نادیده گرفت و منکر شد و این دلیلی بر ضرورت اسلامی شدن دانشگاههاست.

 

وی در پاسخ به سوالي مبني بر اينكه اسلامی شدن دانشگاه ها یعنی چه؟ آیا پرداختن به ظواهر هدف را تامین می کند؟ تصريح كرد: پاسخی که می توان در جواب سوال داد این است که در حقیقت رسیدن به باطن و عمق یک موضوع و مسئله بدون پرداختن و شناختن ظاهر آن اگر غیر ممکن نباشد، بسیار دشوار، گمراه کننده و منحرف کننده است؛ چراكه ظواهر مولود یک باور و عقیده باطنی هستند، اما نمی توانند مبنای قابل اعتمادی برای یک حرکت باشند.

 

این کارشناس فقه و حقوق اسلامی ادامه داد: حاصل آنچه تا اینجا عنوان شد را می توان چنین مطرح كرد كه ساخت ظاهر و باطن یک موضوع رفتاری، لازم و ملزوم يكديگر هستند و پرداختن به هر کدام از اين دو مقوله به تنهایی شکننده و عواقب ناخوشایندی دارد؛ اما اینکه اولویت پرداختن به کدام یک از این دو بر دیگری برتری دارد نیز موضوع دیگری است که جای بسی بحث دارد.

 

 

جهانگيري در بخش دیگری از سخنان خود تصريح کرد: آنچه که مورد وحدت و اتفاق نظر اکثر صاحب نظران در حوزه فرهنگ اسلامی نمود روشنی دارد این است که دانشگاه های ما از نظر محتوا در حوزه علوم انسانی از مبنا و منابع اسلامی بهره نبرده اند.

 

وي افزود: جامعه شناسی دانشگاه هنوز به بلوغ و ظرفیتی نرسیده است که بتواند از منابع اسلامی بهره بگیرد و این نقص کوچکی نیست؛ چراكه وقتی در محیط علمی دانشگاه نگرش به جامعه یک نگرش الهی نباشد، نمی توان انتظار داشت در جامعه ای که خود را با معیار دانشگاه تنظیم می کند، شاهد اندیشه و رفتار اسلامی باشد و این نقیصه همه گیر در همه علوم انسانی از روانشناسی تا اقتصاد وجود دارد.

 

این کارشناس فقه و حقوق اسلامی ادامه داد: همه آنچه تا اینجا مطرح شد زمانی قابل اجراست که نقش دانشگاه ها را علاوه بر تولید و توسعه در زمینه فرهنگ سازی و اداره جامعه و همچنین فاصله آن با الگوهای اسلامی قبول داشته باشیم و به اسلامی شدن دانشگاه ها به عنوان یک شاخص مهم در راستای توسعه همه ابعاد جامعه نگاه کنیم.

 

جهانگيري گفت: امروزه دنیا تناسب، هماهنگی و تعامل دانشگاه ها با نظام اجتماعی را پذیرفته، و در کشور ما چون نظام اجتماعی با نام دین مبین اسلام مزین شده است؛ بنابراين هماهنگی دانشگاه ها به مفهوم اسلامی شدن ضرورت اجتناب ناپذیری است، اما با همه این تفاسیر نمی توان در این موضوع نگاه تک بعدی داشت.

 

وي بيان داشت: اگر ما نگرشی عمقی به مفهوم اسلامی شدن نداشته باشیم و صرفا با نگاهی سطحی و عامیانه حرکت کنیم و به جای ریشه ها به سراغ سرشاخ ها برویم، يك آسیب جدی است.

 

این کارشناس فقه و حقوق اسلامی خاطر نشان كرد: اینکه لایه های سطحی را به جای لایه های عمقی و حقیقی مورد نظر قرار دهیم این خود انحراف بزرگی است و اگر مورد توجه قرار نگیرد چه بسا در آینده افسوس و حسرت وضع موجود امروز را بخوریم.