معراج پیامبر اکرم (ص) از مسجدالحرام تا سدرة المنتهی

گروه فرهنگي «خبرگزاري دانشجو»، نفیسه فاضلی؛ دین مبین اسلام بر چنان پایه های محکمی استوار است که گذر زمان و گذشت قرن ها نیز نتوانسته خللی بر آنها وارد کند. در این میان یکی از وقایع مهمی که برای شخص پیامبر (ص) روی می دهد، معراج آن حضرت از مکه به مسجدالاقصی و سپس از آن جا به سدرة المنتهی در عرش الهی است.

 

اهمیت مطلب تا به آنجاست که برخی علما در مذهب شیعه امامیه و برخی نیز از معتزله و زیدیه، عدم پذیرفتن ماجرای معراج توسط شخص مسلمان را برابر با کفر دانسته اند.

 

از سیر در آیات و روایات می توان دریافت که خداوند متعال هدف از معراج را نشان دادن آیات و عظمت خود به پیامبر (ص) بیان می فرماید، عظمتی که تا کنون به جز شخص آن حضرت، توسط کس دیگری به شایستگی درک نشده است.

 

در شب معراج که برخی زمان آنرا در شب هفدهم ماه مبارک رمضان ذکر کرده اند، پیامبر به اذن خدا از مسجدالحرام تا مسجدالاقصی و در مرحله بعد از آنجا تا سدرة المنتهی عروج می کند.

 

قضیه روحانی یا جسمانی بودن معراج بین علمای دینی همیشه محل اختلاف بوده است ؛در حالی که اگر نیک بنگریم، خود قرآن جسمانی بودن معراج را ثابت می کند و البته یکسری روایات هم بر آن صحه می گذارند، بنابراين در این قضیه که معراج پیامبرفقط روحانی نبوده، و در خواب و رؤیا صورت نگرفته است شکی نیست.

 

می توان دلایل مختلفی را برای اثبات جسمانی بودن معراج بیان کرد برای مثال اگر فقط روح حضرت عروج کرده باشد، قضیه آن چنان در چشم مردم مهم جلوه نمی کند، حال آنکه توأم بودن روحانی بودن معراج با جسمانی بودن آن، اهمیت قضیه را تا حد یک پدیده مافوق تصور سطحی بشر، بالا می برد، پس حقیقت معراج چیزی نیست جز سیر در زمین و جهان های بالا و دوردست توسط شخص پیامبر (ص) و به اذن پروردگار.

 

در مورد زمان معراج، بین علما اختلاف هست، برخی آن را قبل از هجرت و قبل از وفات ابوطالب و خدیجه (س) و در ماه مبارک رمضان بیان کرده اند. پس از عروج از مکه به مسجد الاقصی، پیامبر از بیت المقدس و مکان ولادت عیسی مسیح (ع) بازدید کرده، و در آنجا نماز می گذارد.

 

سپس مرحله دوم عروج آن حضرت از مسجدالاقصی به سدرة المنتهی که جایی فراتر از این جهان مادی است به وقوع می پیوندد. در این مرحله پیامبر (ص) جبرئیل (ع) را ملاقات می کند، با فرشتگان سخن می گوید، با ارواح پیامبران سخن می گوید و بهشت و جهنم و احوال اهالی آنرا مشاهده می کند.

 

از میان تمامی دلیلی که برای اثبات جسمانی بودن معراج گفته شده، می توان این نکته را گوشزد کرد که تبعیت جسم از روح در همه انسان ها به یک اندازه نیست پس روح بلند و ملکوتی حضرت به سبب تسلط کامل بر بدن مبارک ایشان، باعث عروج جسم به عالم ملکوت شد.

 

معراج در سدرة المنتهی به پایان می رسد و حضرت پیامبر(ص) از آنجا به مسجدالاقصی و سپس به مکه باز می گردد. همه این وقایع در یک شب و در فاصله نماز عشا تا نماز صبح صورت گرفته است. تاکنون خیلی ها به دلایل مختلف از جمله غرض ورزی و وارد کردن شبهات و ابهامات، قضیه معراج را به ظاهر و با بی مهری مورد تشکیک قرار داده اند. اینها عمدتا ً جاهل بوده، و از درک نفس معجزه عاجزند و یا به خیال باطل خود، با زیر و رو کردن این مسئله و وارد کردن شبهه های واهی سعی کرده اند از ثبات و استواری قضیه بکاهند.

 

مطالعه پیرامون مسئله معراج نیاز به بررسی دقیق آیات شریفه قرآن و نیز روایات متواتر مرتبط داشته، و فقط علمای دینی که خداشناس بوده، و عادل باشند می توانند پیرامون این مسئله نظر دهند .

 

به هر حال آنچه که همیشه و در هر زمان باید مورد توجه ما قرار گیرد ، آثار تربیتی این مسئله از جمله آشنایی با اسرار هستی البته در حد فهم محدود خودمان و نه به اندازه درک قوی و گسترده پیامبر (ص) از وقایع می باشد.