اعمال سفارش شده ماه صفر کدام است؟ / روز و شب اول صفر چه کنیم؟

به گزارش گروه فرهنگ و هنر خبرگزاری دانشجو، اعمال ماه صفر مجموعه‌ای از دعاها، نمازها، اذکار، روزه‌های مستحبی است که در منابع معتبر شیعه مانند مفاتیح الجنان، زادالمعاد و دیگر کتاب‌های روایی برای این ماه نقل شده است. بسیاری از افراد در آغاز این ماه یا در مناسبت‌های مختلف آن به دنبال پاسخ این پرسش هستند که اعمال روز اول ماه صفر چیست و برای رفع بلا، برآورده شدن حاجات و کسب برکت در این ماه چه باید کرد؟

چرا ماه صفر را منحوس می‌دانند؟

در قرآن کریم از «یوم نحس» یاد شده است؛ بنابراین اصل وجود روز‌های سخت و پرحادثه در تاریخ بشر مورد تأیید قرآن است. البته علما تأکید کرده‌اند که ذات روز‌ها و ماه‌ها نحس نیست، بلکه حوادث تلخی که در آن رخ داده باعث چنین شهرتی شده است.

ماه صفر نیز به دلیل اتفاقات اندوهباری که برای پیامبر اکرم (ص)، اهل بیت (ع) و یاران ایشان رخ داده، در میان مسلمانان به عنوان ماهی سنگین شناخته می‌شود. از مهم‌ترین وقایع این ماه می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

بیماری پیامبر اکرم (ص) از نیمه ماه صفر تا رحلت ایشان در ۲۸ صفر سال ۱۱ هجری.

قطع شدن وحی پس از رحلت پیامبر اکرم (ص)، حضرت علی (ع) در این مورد فرموده است:با رحلت پیامبر (ص) چیزی قطع شد که با فوت هیچ احدی قطع نشد.

ورود کاروان اسرای کربلا به شام در ابتدای ماه صفر.

آغاز جنگ صفین.

شهادت حضرت رقیه (س) در پنجم صفر.

شهادت عمار یاسر در نهم صفر.

اربعین حسینی در بیستم صفر.

شهادت امام حسن مجتبی (ع).

شهادت امام رضا (ع) در پایان ماه صفر.

شهادت محمد بن ابی‌بکر از یاران وفادار امیرالمؤمنین (ع).

به همین دلیل بسیاری از مسلمانان تلاش می‌کنند با انجام اعمال مهم ماه صفر، صدقه، دعا و عبادت، این ماه را با خیر و برکت سپری کنند.

علت نامگذاری ماه صفر

زمان انتخاب نام این ماه مقارن با فصل پاییز و زرد شدن برگ‌ها بوده است، بنابراین نام این ماه را صفر گذاشته‌اند که از صُفْرَة به معنای زردی گرفته شده است.

دلیل دوم برای نامیدن این ماه به صفر به این علت بوده که نام این ماه از صِفْر به معنای خالی گرفته شده است، زیرا با تمام شدن ماه‌های حرام (رجب، ذی القعده، ذی الحجه و محرم) قبایل بار دیگر وارد جنگ می‌شدند و شهر‌ها خالی می‌شد.

اعمال روز اول ماه صفر

یکی از مهم‌ترین اعمال روز اول ماه صفر خواندن نماز، دعا، قرآن و روزه مستحبی است.

نماز اول ماه صفر

دو رکعت نماز بخوانید که در هر رکعت پس از سوره حمد، سوره انعام قرائت شود. سپس از خداوند درخواست امنیت از هر ترس، بلا و بیماری نمایید.

دعای رؤیت هلال

زمان رؤیت هلال ماه دعای چهل و سوم صحیفه سجادیه را بخوانید و یا سه مرتبه اللّهُ اَکْبَر بگویید و سه مرتبه لا إلهَ الَّا الْلّه و سپس بگویید:اَلْحَمْدُ لِلّهِ الَّذی أذْهَبَ شَهْرَ کَذا وَ جاءَ بِشَهْرِ کَذا.

تلاوت قرآن

در روز اول ماه صفر خواندن هفت مرتبه سوره مبارکه حمد توصیه شده است.

اعمال شب اول ماه صفر

از مهم‌ترین اعمال شب اول ماه صفر می‌توان به نماز، دعا، استغفار، قرائت قرآن، صدقه و توسل به اهل بیت (ع) اشاره کرد. بسیاری از علما توصیه کرده‌اند مؤمنان آغاز این ماه را با دعا و درخواست حفظ از بلا آغاز کنند.

دعای هر روز ماه صفر

دعای ویژه ماه صفر که از محدث بزرگ مرحوم «فیض کاشانی» نقل شده که بهتر است هر روز ۱۰ مرتبه خوانده شود:

یا شَدیدَ الْقُوی وَیا شَدیدَ الْمِحالِ یا عَزیزُ یا عَزیزُ یا عَزیزُ ذَلَّتْ بِعَظَمَتِکَ جَمیعُ خَلْقِکَ فَاکْفِنی شَرَّ خَلْقِکَ یا مُحْسِنُ یا مُجْمِلُ یا مُنْعِمُ یا مُفْضِلُ یا لا اِلهَ اِلاّ اَنْتَ سُبْحانَکَ اِنّی کُنْتُ مِنَ الظّالِمینَ فَاسْتَجَبْنا لَهُ وَنَجَّیْناهُ مِنَ الْغَمِّ وَکَذلِکَ نُنْجِی الْمُؤْمِنینَ وَصَلَّی اللّهُ عَلی مُحَمَّدٍ وَ الِهِ الطَّیِّبینَ الطّاهِرینَ. (خلاصة الاذکار)‌ای سخت نیرو و‌ای سخت عقوبت!‌ای عزیز،‌ای عزیز،‌ای عزیز! در برابر عظمت تو همه آفریدگانت خوار شدند، پس کفایت کن از من شر خلقت را.‌ای نیکو ده،‌ای زیبایی بخش،‌ای نعمت بخش،‌ای فزون بخش،‌ای که معبودی جز تو نیست! منزهی تو و من از ستمکاران هستم. پس دعای او (یونس) را اجابت کردیم و از اندوه نجاتش دادیم و این چنین نجات دهیم مؤمنان را و درود خدا بر محمد و آل پاک و پاکیزه اش.