شورای نظارت بر اسباب‌بازی در مسیر تدوین نقشه صادرات/ از بسته‌های حمایتی تولید تا توسعه بازار‌های جهانی

به گزارش گروه اجتماعی خبرگزاری دانشجو، نمایندگان وزارت‌خانه‌ها، تشکل‌های تخصصی، معاونت علمی ریاست جمهوری و فعالان صنعت اسباب‌بازی، در این نشست که روز سه‌شنبه ۳۰ تیر ۱۳ در سالن نشست‌های مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان برگزار شد، مهم‌ترین چالش‌ها و راهکار‌های توسعه این صنعت را بررسی کردند.

در شصت‌وچهارمین نشست شورای نظارت بر اسباب‌بازی، اعضای شورا و نمایندگان دستگاه‌های اجرایی، تشکل‌های تخصصی و بخش خصوصی با تمرکز بر چالش‌های پیش‌روی صنعت اسباب‌بازی، راهکار‌های حفظ و پایداری تولید، توسعه صادرات، ارتقای استاندارد‌های بین‌المللی، حمایت از صنایع خلاق، تقویت بازاریابی و گسترش همکاری‌های بین‌دستگاهی را نیز مورد بررسی قرار دادند.

پی‌گیری طرح ملی پیمایش مصرف اسباب‌بازی و برنامه‌ریزی برای حضور بین‌المللی

در ابتدای نشست، لیلا بابایی، مدیرکل سرگرمی‌های سازنده و بازی‌های رایانه‌ای کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، گزارشی از اقدام‌های دبیرخانه شورای نظارت ارائه کرد و از برگزاری نشست‌های کارشناسی برای اجرای طرح ملی «پیمایش مصرف اسباب‌بازی در کشور» خبر داد. وی گفت این پژوهش با هدف دستیابی به تصویری دقیق از میزان مصرف اسباب‌بازی در استان‌ها و گروه‌های سنی مختلف و جبران خلأ آمار‌های موجود در حال تدوین است.

به گفته وی، در این مسیر مذاکره‌هایی با وزارت صنعت، معدن و تجارت، انجمن تولیدکنندگان اسباب‌بازی و اتحادیه فروشندگان اسباب‌بازی انجام شده و شاخص‌ها و نیاز‌های این بخش‌ها برای طراحی پرسش‌های پژوهش در حال جمع‌آوری است.

بابایی همچنین از برنامه‌ریزی برای حضور صنعت اسباب‌بازی ایران در هفته فرهنگی ایران در روسیه خبر داد و پیشنهاد کرد نمایشگاهی از تاریخچه، ظرفیت‌ها و دستاورد‌های صنعت اسباب‌بازی کشور در این رویداد برپا شود. وی همچنین از پیگیری حضور ایران در نمایشگاه Kids Expo ۲۰۲۶ ترکمنستان و تلاش برای فراهم کردن حمایت‌های لازم از شرکت‌های ایرانی خبر داد.

ضرورت بهره‌گیری از فرصت‌های بین‌المللی برای ارتقای استاندارد‌ها

در ادامه، حامد علامتی، مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان با اشاره به مباحث مطرح‌شده در نشست پیشین، بر ضرورت استانداردسازی محصولات اسباب‌بازی مطابق با معیار‌های بین‌المللی تأکید کرد.

وی گفت: با وجود ظرفیت‌های موجود برای تأمین هزینه‌های دریافت استانداردها، لازم است روند همکاری با نهاد‌های تخصصی و شرکت‌های بین‌المللی با سرعت بیشتری دنبال شود تا صنعت اسباب‌بازی بتواند از فرصت‌های جدید برای حضور در بازار‌های جهانی استفاده کند.

علامتی همچنین خواستار بهره‌برداری حداکثری از شرایط پیش‌رو برای توسعه تعامل‌های بین‌المللی و گسترش همکاری‌های صنعتی شد.

تولیدکنندگان بیش از صادرات، نگران بقا هستند

محمدحسین حبیب‌نژاد، نماینده وزارت صنعت، معدن و تجارت، با تشریح وضعیت فعلی صنعت اسباب‌بازی، اظهار کرد شرایط اقتصادی، تورم، محدودیت‌های گمرکی و مشکلات تأمین مواد اولیه باعث شده است که اولویت بسیاری از تولیدکنندگان، حفظ فعالیت و اشتغال باشد.

وی با اشاره به وابستگی بخشی از تولیدکنندگان به مواد اولیه پلیمری گفت: برخی واحد‌ها به دلیل مشکلات موجود، ناچار به تغییر محصول یا تغییر کاربری شده‌اند.

او مهم‌ترین نیاز‌های صنعت را احصای توانمندی‌های تولیدکنندگان، حضور مستمر در نمایشگاه‌های بین‌المللی، آموزش قوانین تجارت جهانی، بهره‌گیری از بسته‌های حمایتی دولت و افزایش آگاهی رایزنان اقتصادی و فرهنگی از ظرفیت‌های صنعت اسباب‌بازی عنوان کرد.

استاندارد، مالکیت فکری و آماده‌سازی زیرساخت‌های صادرات

در ادامه مباحث، حامد علامتی با جمع‌بندی دیدگاه‌های مطرح‌شده، بر ضرورت تمرکز بر استاندارد‌های بین‌المللی، توسعه فناوری، حضور هدفمند در نمایشگاه‌های تخصصی و آموزش فعالان صنعت تأکید کرد.

وی همچنین رعایت حقوق مالکیت فکری و آشنایی تولیدکنندگان با الزام‌های حق‌نشر را از مهم‌ترین پیش‌نیاز‌های ورود به بازار‌های جهانی دانست و خواستار برنامه‌ریزی برای رفع این خلأ‌ها شد.

تاب‌آوری؛ اولویت امروز صنعت اسباب‌بازی

احسان منشی، رئیس انجمن تولیدکنندگان اسباب‌بازی ایران با تأکید بر اینکه مهم‌ترین مسئله امروز صنعت اسباب‌بازی، افزایش تاب‌آوری واحد‌های تولیدی است، گفت: فشار‌های اقتصادی و محدودیت‌های تجاری، امنیت اقتصادی بنگاه‌ها را تهدید می‌کند و حفظ اشتغال باید در اولویت قرار گیرد.

وی افزود: اگرچه شرایط فعلی فرصت مناسبی برای جهش صادرات نیست، اما می‌توان از این دوره برای آماده‌سازی زیرساخت‌های صادرات، آموزش تولیدکنندگان، توسعه استاندارد‌ها و تقویت همکاری با رایزنان فرهنگی استفاده کرد.

منشی همچنین دو مانع اصلی صادرات اسباب‌بازی را نبود زیرساخت مناسب برای صدور گواهی‌های بین‌المللی و رعایت نشدن الزامات مالکیت فکری عنوان کرد.

هم‌افزایی میان صنایع بازی، کلید توسعه بازار

محمد حاجی‌میرزایی، مدیرعامل بنیاد ملی بازی‌های رایانه‌ای با ارائه پیشنهاد تشکیل اکوسیستم یکپارچه بازی، گفت: حوزه‌هایی مانند اسباب‌بازی، بازی‌های ویدئویی، بازی‌های فکری، اتاق فرار، شهربازی و بازیگاه‌ها باید به عنوان اجزای یک زنجیره ارزش مشترک دیده شوند.

وی افزود: توسعه هم‌زمان این بخش‌ها علاوه بر کاهش هزینه‌های تولید و بازاریابی، موجب انتقال دانش، کاهش ریسک سرمایه‌گذاری و افزایش قدرت رقابت محصولات ایرانی در بازار‌های جهانی خواهد شد.

توسعه صادرات با استاندارد‌های جهانی و خوشه‌های تولید

علی علیپور، نماینده وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، نیز ارتقای کیفیت، دریافت استاندارد‌های بین‌المللی، برندسازی، توجه به ملاحظه‌های زیست‌محیطی و ایجاد خوشه‌های تولید و زنجیره تأمین را از مهم‌ترین الزام‌های توسعه صادرات صنعت اسباب‌بازی برشمرد.

وی همچنین نمایشگاه‌های تخصصی بین‌المللی را بستری برای توسعه ارتباطات تجاری دانست و بر برنامه‌ریزی هدفمند برای حضور تولیدکنندگان ایرانی در این رویداد‌ها تأکید کرد.

ظرفیت‌های معاونت علمی برای توسعه فناوری و صادرات

امید سیرو نماینده معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست جمهوری با معرفی رویداد «ماروبین» به عنوان مهم‌ترین رویداد فناوری‌های خلاق در سال ۱۴۰۵، از استقبال فعالان صنعت اسباب‌بازی از این برنامه خبر داد.

وی اعلام کرد تاکنون ۳۹ شرکت برای حضور در بخش نمایشگاهی، ۱۲۵ شرکت در بخش جشنواره و ۶ طرح توسعه فناوری در حوزه اسباب‌بازی در این رویداد ثبت شده است.

او همچنین از ظرفیت‌های معاونت علمی در زمینه حمایت مالی، طراحی صنعتی، ثبت اختراعات، مالکیت فکری و همکاری‌های بین‌المللی در قالب بریکس برای توسعه صنعت اسباب‌بازی سخن گفت.

درخواست برای حمایت مستقل از صنایع خلاق

در ادامه، احسان منشی خواستار بازنگری در سیاست‌های حمایتی معاونت علمی شد و تأکید کرد صنعت اسباب‌بازی در زمره صنایع خلاق قرار دارد و نباید بهره‌مندی از حمایت‌ها صرفاً به شرکت‌های دانش‌بنیان محدود شود.

وی پیشنهاد کرد صنایع خلاق نیز در کنار شرکت‌های دانش‌بنیان از حمایت‌های مالی، فناورانه و توسعه‌ای برخوردار شوند.

دانشگاه‌ها؛ حلقه مفقوده بومی‌سازی محصولات صادراتی

زهرا یزدانی، نماینده وزارت علوم، تحقیقات و فناوری نیز بومی‌سازی محصولات متناسب با فرهنگ و نیاز بازار‌های هدف را یکی از مهم‌ترین پیش‌نیاز‌های صادرات دانست.

وی بر نقش دانشگاه‌ها در انجام پژوهش‌های کاربردی، مطالعات تطبیقی، طراحی شخصیت‌های جهانی و توسعه محصولات مبتنی بر ارزش‌های فرهنگی تأکید کرد.

ضرورت شناخت نیاز بازار و تقویت بازاریابی

مژگان آژیده، مدیر آموزش سازمان تعلیم و تربیت نیز با اشاره به اهمیت شناخت نیاز‌های کودکان و استاندارد‌های بازار‌های هدف، ضعف در بازاریابی بین‌المللی را یکی از مهم‌ترین چالش‌های صنعت اسباب‌بازی عنوان کرد و خواستار تقویت حمایت‌های مالی و برنامه‌های بازاریابی شد.

جمع‌بندی؛ عبور از مرحله آسیب‌شناسی و حرکت به سوی اقدام

در پایان نشست، حامد علامتی با جمع‌بندی مباحث مطرح‌شده، تأکید کرد صنعت اسباب‌بازی پس از چند سال کار کارشناسی، اکنون وارد مرحله تصمیم‌گیری و اقدام عملی شده است.

وی خواستار حضور گسترده‌تر تولیدکنندگان، تشکل‌های تخصصی و بخش خصوصی در جلسات آینده، تدوین برنامه عملیاتی مشترک، تقسیم کار میان دستگاه‌ها و طراحی بسته‌های حمایتی برای حفظ تولید شد.

رئیس شورای نظارت بر اسباب‌بازی با تأکید بر اینکه حفظ بقای واحد‌های تولیدی، پیش‌نیاز توسعه صادرات است، گفت: شورا علاوه بر پی‌گیری توسعه بازار‌های داخلی و خارجی، باید با حمایت از تولیدکنندگان، از خروج واحد‌های فعال از این صنعت جلوگیری کند و زمینه ارتقای کیفیت، بازاریابی و صادرات محصولات ایرانی را فراهم سازد.