آیا آمريكا و تركيه به پایان روابط خود نزدیک می‌شوند؟

به گزارش خبرنگار حوزه بین الملل «خبرگزاری دانشجو» به نقل از پایگاه نشنال اینترست، ریک پری، فرماندار تگزاس که نامزد ریاست جمهوری آمریکا نیز می باشد، معتقد است که حداقل سن رای دادن در ایالات متحده 21 سال است و تنها هشت قاضی در دیوان عالی ایالات متحده وجود دارند.

وي در 16 ژانویه در طول بحث های اولیه انتخاباتی در کارولینای جنوبی اظهارات بحث برانگیزی را مطرح کرد.

پری در پاسخ به یک سوال در مورد اینکه آیا ترکیه باید اجازه ماندن در ناتو را داشته باشد، گفت: ترکیه توسط حکومتی اداره می شود که بسیاری اعتقاد دارند تروریست های اسلامی هستند.

این اظهارنظر عجیب، اکثر افراد آگاه را دچار شوک کرد؛ درست است که ترکیه در طول دهه گذشته تحت رهبری نخست وزیر رجب طیب اردوغان و حزب عدالت و توسعه (AKP)، تا حدودی سکولار شده و حزب حاکم، اسلامی مدرن و نه افراطی را به نمایش می گذارد، اما بسیار بعید است که حزب عدالت و توسعه، مأمن تروریست ها باشد.

دولت ترکیه بشدت اتهامات پری را مورد انتقاد قرار داد، اما پاسخ رسمی مقامات آمریکا در مقایسه با واکنش رسانه های ترکیه، بسیار خفیف بوده است.

مصطفی آکیول، مقاله نویس روزنامه برجسته حریت می نویسد: ریک پری، چه آدم سفیه و احمقی است.

نامیک تان، سفیر ترکیه در ایالات متحده می گوید: ترکیه یک دموکراسی سکولار است که برای چندین دهه، شریکی ضروری و مورد اعتماد ایالات متحده بوده و برای مقابله با چالش هایی اعم از مبارزه علیه تروریسم، افراط گرایی خشونت آمیز و مبارزه با تکثیر سلاح های کشتار جمعی همواره در کنار ایالات متحده آمریکا قرار داشته است.

در طول نزدیک به یک دهه گذشته، بیگانگی سیاست بین واشنگتن و آنکارا رو به رشد بوده است؛ اولین اختلاف عمده زمانی ظهور کرد که در اواخر سال 2002 و اوایل سال 2003 دولت بوش آماده حمله به عراق شده بود. رهبران ایالات متحده به دنبال اجازه آنکارا برای باز کردن یک جبهه شمالی از خاک ترکیه بودند.

رهبران ترکیه نیز با اشاره به مخالفت قریب به اتفاق مردم ترکیه در مورد جنگ علیه عراق، از قبول درخواست آمریکا خودداری کردند و برای قبول این درخواست، خواستار مبلغ زیادی، بنا به گزارش ها، بیش از 30 میلیارد دلار شدند؛ این تقاضای دولت ترکیه خشم واشنگتن را برانگیخت و سرانجام، مقامات دولتی، طرح حمله از شمال را رها کردند.

تفاوت میان اهداف ایالات متحده و ترکیه در مورد عراق، از زمان سقوط رژیم صدام حسین تبدیل به شکاف بین دو طرف در خلال سال های اخیر شده است.

نگاه رهبران ترکیه اعم از نظامی و غیر نظامی به منطقه خودمختار کرد در شمال عراق به صورت یک آهنربای سیاسی برای جمعیت کرد ترکیه و به همین ترتیب، به عنوان یک تهدید بالقوه برای وحدت دولت ترکیه است؛ اختلاف نظر در مورد سیاست در عراق نیز به صورت شتاب دهنده در جهت سردی روابط میان آمریکا و ترکیه عمل کرده است.

موارد دیگری از بیگانگی نیز بین دو کشور وجود دارد؛ به نظر می رسد آنکارا به دنبال کمتر کردن روابط با متحدان سنتی خود در ناتو، از جمله ایالات متحده و قرار دادن اولویت خود، در تقویت پیوندها با کشورهای مسلمان است.

در طول چهار یا پنج سال گذشته مواردی از این دست در سیاست خارجی ترکیه به چشم می خورد که این نظریه را تقویت می کند. این تغییر شاید با توجه به سیاست ترکیه در قبال ایران بیشتر مشهود باشد.

آنکارا و واشنگتن در مورد چگونگی مقابله با برنامه هسته ای تهران نظرات نسبتاً متفاوتی دارند. رویکرد دولت ترکیه همیشه بیشتر شدن تحریم های اقتصادی، همچنین ارائه فرصت ها برای گفت و گوهای سازنده بوده است و دولت اردوغان نیز همیشه بشدت از سیاست های «تمام چوب و بدون هویج» ایالات متحده و ناتو از در قبال ایران انتقاد کرده است.

همچنين آنکارا سیاست خود را در مواجهه با مناقشه اعراب و اسرائیل تغییر داده است. ترکیه پیش از این، با ایجاد و حفظ روابط نزدیک با اسرائیل، بسیار باعث دلخوری دیگر کشورهای مسلمان شده، اما به طور چشمگیری این سیاست ها دستخوش تغییر گرديده است.

انتقادهای تند آنکارا از حمله نظامی اسرائیل به غزه در سال 2009، شاخص اولیه این روابط رو به وخامت بود. سال بعد، پس از حمله اسرائیل به ناوگان امدادی ترکیه در طول یک ماموریت انسان دوستانه به غزه، تنش حادتر هم شد. چند تن از اتباع ترکیه در آن رویارویی کشته شدند كه از آن زمان به بعد روابط بین آنکارا و تل آویو بسیار کمتر شده است.