بحران های سیاسی عراق و افزایش قدرت مالکی

به گزارش خبرنگار حوزه بین الملل «خبرگزاری دانشجو» به نقل از نیویورک تایمز، هنگامی که نوری المالکی، نخست وزیر عراق صدها تن از بعثی های سابق را برکنار کرد، معاون رئیس جمهور را به بر اندازی یک تیم ضربتی متهم کرد و تهدید کرد که از دستگاه دولتی برای هدف قرار دادن سایر رهبران سنی معارض رده بالا استفاده خواهد کرد.

 

برخی از رقبا و منتقدان می گویند که در نهایت، رگه های استبدادی آقای مالکی به اندازه کافی باعث ایجاد مخالفت ها خواهد شد به گونه ای که قدرتش در خطر خواهد افتاد.

اما در عوض در این مورد، بسیاری می گویند که به نظر می رسد مالکی از یک بحران بالقوه بی ثباتی سیاسی حتی با قدرتی بیشتر در دولت عراق و محبوبیتی افزون تر از قبل در میان شیعیان بیرون آمده است.

رحمان تل جوکن، یک تاجر بازنشسته در حله می گوید: از این پس مردم بیشتر و بیشتر به او اعتماد خواهند کرد؛ چراكه او مردی شجاع است.

اگرچه این نگرانی ها وجود دارد که عراق در حال رفتن به سوی حکومت یک نفره و تک حزبی تحت قدرت مالکی است، اما بنظر می آید محاسبات سیاسی مالکی در از بین بردن بحران سیاسی نتیجه بخش بوده است.

رقبای سنی او، پس از شکست در بدست آوردن رهبری، مشغول تجدید قوا هستند، که این اتفاق باعث این احساس فراگیر شده که سنی ها منافع عمومی خود در عراق را از دست داده اند.

رمزی مردینی یک تحلیلگر در موسسه مطالعات جنگ عراق، در گزارش اخیر خود نوشته است: روشن است که مالکی برنده بحران سیاسی ای شد که خود موجب بوجود آمدنش بوده است، او عرصه مخالفت را برای رقبای شیعه خود تنگ تر ساخته در عین حالیکه به طور همزمان مخالفان سنی خود را نیز در یک موقعیت مناسب برای اعمال فشار و بهره برداری از اختلافات درون صفوف آنان، محدود کرده است.

حزب العراقیه که توسط یک شیعه سکولار به نام ایاد علاوی رهبری می شود، تا حد زیادی به عنوان بلوکی سنی از قانونگذاران شناخته می شود، این حزب که برای اعتراض به اقدامات مالکی، مجلس و کابینه را تحریم کرده بود، بدون بدست آوردن هیچ امتیازی، مجبور به پایان دادن به تحریمش شد، اعضای بلوک تقسیم شدند و برخی از وزرا از شرکت در ادامه این تحریم خودداری کردند.

 

زهیر اراجی، عضو سابق العراقیه که از حزب خارج شده است، این تحریم را «غیرعاقلانه» خواند و گفت: این تحریم، حزب را آشفته کرده بود.

 

دو ماه پیش، درست در زمانی که نیروهای آمریکایی در حال خروج از عراق بودند، به نظر می رسید این کشور در لبه پرتگاه قرار دارد، سفیر آمریکا تعطیلات خود را قطع کرد و با عجله به بغداد آمد.

 

جلال طالبانی، رئیس جمهور عراقي نیز در بازگشت از یک عمل جراحی زانو در آلمان برای مدیریت بحران به عراق برگشت، همچنين طارق الهاشمی، معاون رئیس جمهور و سیاستمدار سنی بلندپایه که به اتهام تروریسم بازداشت بود، بغداد را ترک کرد.

 

موجی از حملات تروریستی باعث خونریزی های فراوانی شده بود، تحلیلگران، از لحاظ سیاسی، نگران بودند؛ زیرا دولت در آستانه فروپاشی بود و فروپاشی دولت، آغاز یک جنگ داخلی جدید محسوب می شد.

 

نوري مالکی شروع به دادن برخی از امتیازات کرد، مقامات محلی می گویند بسیاری از بعثی های سابق که در اواخر سال گذشته دستگیر شده بودند آزاد شدند.

 

مالکی برای مدیریت تلاش های انجام شده توسط مناطق سنی نشین برای به دست آوردن استقلال بیشتر، خودمختاری بیشتری را در مورد چگونگی صرف بودجه به این استان ها اعطا کرد.

 

علی ال الاک، عضو پارلمان از حزب الدعوه و مشاور نزدیک به نخست وزیر می گوید: می توان گفت از ابتدا هیچ بحرانی وجود نداشته، اما مشکلات همچنان وجود داشت. 

سوال فراگیر برای عراقی ها این است که قبل از آن که شکاف های فرقه ای منجر به بازگشت کشور به ستیز و خونریزی شود، تا چه زمانی می توان بدون آشتی واقعی به این وضع ادامه داد؟