مداخله در لیبی و سوریه، عملي بشر دوستانه یا لیبرالي نيست

به گزارش خبرنگار حوزه بین الملل «خبرگزاري دانشجو» به نقل از نشنال اينترست، طرفداران مداخله نظامی خارجی در لیبی استدلال مي کردند که پشتیبانی هوایی از شورشیان مي تواند به گسترش لیبرالیسم كمك كند و جان مردم ليبي را حفظ كند، اما از آن زمان تا کنون، موفقیت این انقلاب باعث ايجاد هرج و مرج سیاسی مخرب در كشور شده است، این نتیجه هيچ ارزشي نداشته است و جالب اينجاست كه حامیان مداخله در لیبی آن را به عنوان یک مدل برای کمک به شورشیان سوریه براي رسيدن به اهداف مشابه، ارائه مي كنند.

 

طرفداران هر دو مداخله، از بين رفتن نظم سیاسی را دست کم مي گيرند، حکومت استبدادی در این کشور تا حدود زيادي نتیجه ضعف يا فقدان عوامل دموكراسي است، با کمک به حذف اهرم هاي اجبار در كشور هایی مانند لیبی و سوریه، به خطر هرج و مرج و جنگ داخلی مستمر و یا حضور طولانی مدت خشونت دامن زده مي شود.

 

در هر صورت، با گسترش جنايت، از بين رفتن خدمات بهداشت و سلامت و كم شدن رشد اقتصادی، نتيجه بدتر از قبل خواهد شد، در اين حال، بهانه هاي ليبرالي و انسان دوستانه، نمي تواند قابل قبول باشد.

فارغ از سقوط قذافی، رهبران ایالات متحده برای مداخله نظامی در لیبی، سه منطق اولیه ارائه دادند؛ یکی اين بود كه به دیکتاتورهای دیگر نشان دهند که جامعه بین الملل سرکوب خشونت آمیز مخالفان را تحمل نخواهد کرد که تئوری دومینو معکوس به وضوح شکست خورده است، اگر قرار بود رهبران ديگر مانند بشار اسد از سرنوشت قذافی چيزي بياموزند، قبل حركت مخالفانشان، آنان را سركوب مي كردند.

 

منطق دوم استقرار لیبرال دموکراسی بود، اما لیبی مانند سوریه، فاقد زيرساخت هاي سنتی لازم براي ايجاد لیبرال دموکراسی است و در طول تاریخ نيز ثابت شده است که دخالت نظامی خارجی مانع دموکراتیزه شدن حكومت مي شود.

اما منطق سوم كه به طور گسترده ای بيان مي شد، کمک به شورشیان لیبی بود تا بتوانند جان غیر نظامیان را از رژیم قذافي نجات دهند، اوباما و مشاورانش اصرار داشتند که قذافی وعده داده است در صورت بازپس گيري شهرها، به کشتار غیر نظامیان خواهد پرداخت، بنابراین، مداخله به معني نجات جان صدها هزار نفر تفسير مي شد.

اما در اينجا یک مشکل كوچك وجود دارد و آن اين است که در واقع قذافی در سخنرانی خود جنگجویان شورشی را تهدید كرده بود، نه غیرنظامیان را! او به صراحت شورشیاني را که سلاح خود را زمين بگذارند، معاف كرده بود، از همه مهمتر، اگر قذافی مي خواست غیر نظامیان را قتل عام كند، آيا نیروهای او فرصت کافی برای انجام آن را داشتند؟

هیچ کس نمی تواند با اطمینان بگوید که اگر قذافی پیروز مي شد، هرج و مرج هاي لیبی درد و رنج كمتري را به مردم وارد مي كرد، اما این استدلال پذیرفتنی است كه در زمان حكومت خودکامگان، رفاه انسان ها بهتر از شرايط هرج و مرج تامين مي شود، اما اين نيز باعث نمي شود كه سرنگون كردن يك ديكتاتور، عملي ذاتا غير اخلاقي باشد.

 

اما در هر صورت چنین مداخلاتی فارغ از اينكه اخلاقی یا عاقلانه باشند، سزاوار داشتن صفت «انسان دوستانه» نيستند.

 

همین حرف ها را مي توان در مورد سوریه بيان كرد، به احتمال زیاد به مانند ليبي پس از قذافی، شرايط برای بوجود آمدن هرج و مرج گسترده و یا خودکامگان جديد، فراهم خواهد شد.