توجه به ارزش‌های اسلامی در اندونزی افزایش یافته است

در گفتگوی خبرنگار حوزه بین الملل خبرگزاری دانشجو با سوگیری نوردین دانشجوی اندونزیایی رشته علوم سیاسی دانشگاه تهران در مقطع دکتری وی با معرفی اندونزی به عنوان بزرگترین کشور اسلامی بیان داشت اسلام به طور مسالمت آمیز وارد این کشور شده و تمایل به آن در میان احزاب سیاسی و مردم این کشور به دلایل سیاسی و اخلاقی در حال افزایش است.

جمهوری اندونزی کشوری است در جنوب شرق آسیا که بین اقیانوس هند و اقیانوس ارام قرار دارد. اندونزی یک مجمع الجزایر متشکل از بیش از 17 هزار جزیره و 33 استان است. اندونزی با جمعیت 240 میلیون نفر، چهارمین کشور پرجمعیت دنیا است و شانزدهمین کشور بزرگ جهان از لحاظ مساحت است. 88  در صد از مردم اندونزی هم مسلمان هستند.

با توجه به اهمیت ورود اسلام به اندونزی و شرق آسیا اسلام چگونه وارد این کشور شده است؟

در مورد تاريخ وچگونگی ورود اسلام به اندونزی  3 نظریه وجود دارد که عبارتند از: نظریه گوجارت(هند)، نظریه ایرانی و نظریه مکه (از سوی عربستان سعودی).

براساس نظریه اول، ورود  اسلام به اندونزی از طریق بازرگان های مسلمان از گوجارت (هند) در قرن 13 میلادی صورت گرفت. این گروه علل ادعای خود را به وجود شباهت فرهنگ عرفانی در  اسلام در آن دوره با فرهنگی عرفانی درهند مرتبط می دانند.

اما طبق نظریه دوم ورود اسلام به اندونزی از  طریق بازرگان های از ایران که در مسیر خودشان به سمت اندونزی برای تجارت در گوجارت می ماندند صورت گرفته است که زمان آن نیز درقرن13  میلادی بوده است. علت مطرح شدن این نظریه نیز وجود شباهت فرهنگی برخی مردم بومی مسلمان با فرهنگ مردم ایران می باشد. به عنوان مثال اجرای مراسم عزاداری در دهم ماه محرم؛ برداشتند چند کلمه از زبان فارسی و غیره.

اما نظریه سوم ادعا می کند که ورود اسلام به اندونزی  به طور مستقیم  توسط بازرگان هایی از منطقه ای خاور میانه معرفی شده است. بدین نحو که بازرگان های عرب با مردم بومی ارتباط برقرار کرده و به تدریج دین خود را گسترش دادند.

به طور کلی با بررسی همه نظریات مشاهده می کنیم که تجارت از عوامل عمدۀ ورود اسلام به اندونزی بوده است. و این امر اثبات شده است که که نشر اسلام به طریق مسالمت آمیز انجام شده، زیرا هیچ نشانی از قشون کشی نظامی خارجی، برای تحمیل اسلام در نتیجۀ فتح این سرزمین در دست نیست.

با توجه به افزایش توجه به ارزش های اسلامی و گرایش به سمت احزاب اسلامی شما علت این امر را در کشور خود چگونه ارزیابی می کنید؟

علت افزایش توجه به ارزش های اسلامی در اندونزی را می توان به دلایل سیاسی و اخلاقی در این کشور جستجو کرد. در سال های اخیر تمايل به برگشتن به ارزش های اسلام در اندونزی به ویژه درپی استعفای رییس جمهور دوم سوهارتو سال 1998 که برای بیش از 30 سال بر این کشور حکومت داشته، افزایش پیدا کرد. اما در کنار این امر افزایش تمایلات به اسلام و ارزش های سیاسی در اندونزی دلایل دیگری نیز داشته است که عبارتند از:

1-افزایش تعداد حزب سیاسی اسلامی در این کشور که در انتخابات ریاست جموری در سال های 1999، 2004 و 2009 نیز شرکت می کردند در حالی که در انتخاب ریاست جمهوری پیشین سال 1994، تنها سه حزب سیاسی در کشور فعالیت داشتند. در راستای این تحولات می توانیم مشاهده کنیم که احزاب اسلامی مثل حزب سیاسی پ. ک. س. (حزب عدالت و شکوفائی) موفق شده است رای خیلی ها از مسلمان درانتخابات ریاست جمهوری اخیر را به دست بیارد.

2- اجرای و تطبیق قانون در استان آچه براساس قانون اسلامی است که بر کل کشور تاثیر گذاشته است. آچه تنها استانی د راندونژی است که حکومت مرکزی به آن خود مختاری مخصوصی(special autonomy)  را داده بود است و با اجرای قانون اسلام در آن توجه به شریعت اسلامی در کشور افزایش یافته است.

3-وجود تمایل قوی در میان زنان اندونزیایی برای رعایت حجاب نیز از دلایل گسترش توجه به اسلام و ارزش های اسلامی در این کشور است. علاوه بر این، در دوره کنونی پدرها احساس افتخار میکنند که فرزندانشان به مدرسه های اسلامی بروند. 

با توجه به تنوع مذهبی و قومی در اندونزی تعامل مسلمانان حاکم در این کشور با دیگر ادیان چگونه است؟

مسلمان در اندونزی از صد ها سال پیش با مردم ادیان دیگر از جمله مسیحیان، بوذیان، هندیان در ارامش و همکاری زندگی می کرده اند. حتی در قانون اساسی اندونزی ماده 29 توضیح می شود که حکومت اندونزی ازادی برای اجرای دین طبق اعتقاد خود را تضمین می کند. در جاکرتا خیلی ها مساجد در کنار کلیساها ساخته شدند و این موجب درگیر و منازعات بین آنها نمی شود. در واقع با وجود اینکه بیشتر جمعیت در اندونزی مسلمان هستند ولی دولت اجازه می دهد مثلا مدرسه ها براساس دین غیر اسلامی بسازند.

با این وجود،  به عنوان یک کشور شامل از اشخاص متفاوت و فرهنگ بومی مختلف، اندونزی دارای پتانسیال درگیر است به ویژه منازعات بین الادیانی. بنابراین، برای ایجاد صلح بین الادیانی، دولت اندونزی به شدت مراقب روابط بین گروه های مذهبی و قومی این کشور می باشد و یک وزیر را برای این امر تعیین کرده است.

اندونزی به عنوان یک کشور مسلمان چه اقدامات و یا کمک هایی برای کمک به مسلمانان تحت ستم در فلسطین و یا میانمارانجام شده است؟

به عنوان بزرگترین کشور مسلمان در جهان، مردم اندونزی با توجه به ستم های وارد شده به دیگر کشورهای مسلمان مانند فلسطین و یا میانمار احساس همدردی می کنند. آنها سعی می کنند به مسلمانان مظلوم در کشورهای دیگر به هر شکل ممکن چه مالی چه دارویی کمک نمایند. معمولاآنها برای اعتراض به خیابان ها آمده  وتظاهرات می کنند و همچنین در همۀ مناسبات برای مسلمانان مظلوم دیگر کشورها دعا می کنند. دولت اندونزی در این مورد هر نوع ستیز، ظلم و کشتار را محکوم می کند و دولت اندونزی فعالانه تلاش می کند راه حل بهتری برای کمک به مسلمانان پیدا کند. این تلاش از سوی دولت اندونزی در چارچوب ایجاد صلح جهانی به وسیله عضویت خود در سازمان های بین المللی به ویژه سازمان کنفرانس اسلامی و روابط  دو جانبه صورت می گیرد.

شما به عنوان یک تحصیل کرده اهل اندونزی مهم ترین علل پیشرفت کشور خود را چه عواملی می دانید؟

علت اساسی پیشرفته کشور اندونزی می تواند به پایه اقتصادی خوب و توانایی در استفاده از تکنولوژی ملت خود و کیفیت آموزشی آن برگردد. در این رابطه، اندونزی براساس آمار ارائه شده  توانایی حفظ رشد خود با وجود  دو بحران اقتصادی جهانی سال های 1998 و 2009 را داشته است در حالیکه کشورهای دیگر رشد اقتصادی منفی را تجربه کرده اند؛ افزایش شاخص رقابتی جهانی(Index Competitive Global) از رتبه 54 در سال 2009 به رتبه 44 در سال جاری؛ و افزایش تولید ناخالص داخلی از مشخصه های پیشرفت اقتصادی اندونزی می باشد. علاوه بر این، اندونزی از منابع طبیعی و انسانی فراوان داشته است.

با وجود وضعیت جغرافیایی نامنسجم و وجود تنوع قومی و مذهبی در اندونزی شاهد وجود نوعی آرامش سیاسی و اجتماعی در این کشور هستیم؛ به نظر شما چه عواملی در این امر در مقایسه با کشورهای مسلمان منطقه خاورمیانه تاثیرگذار هستند؟

علت آرامش سیاسی و اجتماعی در اندو نزی به عنوان یک کشور اسلامی در مقایسه با کشورهای خاورمیانه به این سه عامل ذیل بر می گردد:

1-احترام به ارزش های دموکراسی و تلاش زیاد برای تطبیق آن در زندگی روزمره مردم

2-استفاده از مذاکرهگفتگو برای حل منازعات بین الادیانی و جنبش های جدایی طلب

3-شرکت فعالانه در سازمان آ سه آن و دیگر نهادهای منطقه ای و بین المللی به طوری که دولت اندونزی موافق شده است که برای حل منازعات بین کشورهای عضو از دیپلماسی استفاده کرده و آرامش منطقه ای و داخلی خود را حفظ نماید.