کد خبر:۱۴۳۵۹۲۲
در چهارمین نشست انجمن شعر برگ مطرح شد؛
شناخت دنیای کودک؛ راز ماندگاری شعر کودک و نوجوان
چهارمین نشست هفتگی انجمن شعر «برگ» با حضور افسانه شعباننژاد، شاعر پیشکسوت کودک و نوجوان، و جمعی از شاعران و فعالان این حوزه در سالن احمدرضا احمدی کتابخانه مرجع کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان برگزار شد.
به گزارش گروه فرهنگ و هنر خبرگزاری دانشجو، چهارمین نشست هفتگی انجمن شعر «برگ» با حضور افسانه شعباننژاد، شاعر و نویسنده نامآشنای حوزه کودک و نوجوان، روز چهارشنبه ۷ مرداد ۱۴۰۵ در سالن احمدرضا احمدی کتابخانه مرجع کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان برگزار شد.
در این نشست، شاعران و علاقهمندان شعر به خوانش آثار خود پرداختند و حاضران از دیدگاهها و نکتههای آموزشی افسانه شعباننژاد درباره شعر و فرآیند آفرینش ادبی بهرهمند شدند.
انجمن شعر برگ فرصتی برای گردهمایی شاعران کودک و نوجوان و بهرهگیری از تجربه پیشکسوتان است
اکرمسادات هاشمی، شاعر و ناظر انجمن شعر برگ در چهارمین نشست، با اشاره به روند برگزاری این نشستها گفت: «این جلسهها هر چهارشنبه برگزار میشود و شاعران حوزه کودک و نوجوان گرد هم میآیند، آثارشان را میخوانند و به نقد و بررسی شعرها میپردازند.»
او افزود: «در هر چهار نشست، یکی از پیشکسوتان این حوزه دعوت میشود تا با حضور خود، از دانش و تجربههایشان بهرهمند شویم. حضور این عزیزان برای ما ارزشمند است و فرصتی برای یادگیری و رشد شاعران جوانتر فراهم میکند.»
هاشمی همچنین درباره حمایتهای انجامشده برای برگزاری این نشستها توضیح داد و گفت: بخشی از برنامههای دورهای، از جمله برنامههایی که با حضور مهمانان ویژه برگزار میشود، با همراهی انتشارات کانون پرورش فکری تأمین میشود.
نگاه کودکانه، شرط خلق شعر ماندگار؛ روایت افسانه شعباننژاد از تجربه و خلاقیت
در ابتدای نشست، افسانه شعباننژاد با تأکید بر اهمیت کیفیت ادبی آثار، نسبت به گسترش نگاه صرفاً سفارشی به شعر هشدار داد و گفت: «شعر بیش از هر چیز به اندیشیدن نیاز دارد. اگر هم قرار است شاعر اثری سفارشی خلق کند، باید آن را بهگونهای بنویسد که از مرز سفارش عبور کند و به یک اثر ادبی ماندگار تبدیل شود؛ شعری که سالها بعد نیز ارزش خواندن داشته باشد و تنها مصرف مقطعی نداشته باشد.»
شاعر کتاب «هاجستم و واجستم» با بیان اینکه دغدغه اصلی شاعر باید ارتقای ادبیات باشد، افزود: «نباید تنها به چاپ شدن شعر یا انجام یک سفارش فکر کنیم. مسئولیت ما این است که ادبیات را غنیتر کنیم. اگر قرار است سفارشی هم بنویسیم، باید با تأمل و خلاقیت باشد، نه صرفاً برای پاسخ به یک سفارش. متأسفانه امروز بخشی از آثار سفارشی بدون توجه به ارزشهای ادبی تولید میشوند و این موضوع نگرانکننده است. در مقابل، نمونههایی هم وجود دارند که با وجود سفارشی بودن، از کیفیت بالایی برخوردارند و سالها بعد نیز همچنان خواندنی و ارزشمند خواهند بود.»
افسانه شعباننژاد در ادامه نشست، «شناخت مخاطب» را یکی از مهمترین ارکان شعر کودک و نوجوان دانست و تأکید کرد که شاعر باید سوژههای خود را از دل زندگی روزمره و ارتباط مستقیم با کودکان و نوجوانان پیدا کند.
وی گفت: «سوژهها در زندگی روزمره جریان دارند؛ کافی است در کنار بچهها باشیم، با آنها گفتوگو کنیم و به دنیای آنها نزدیک شویم. حتی حضور در خیابان، سفر به شهرهای مختلف و مشاهده دقیق آدمها و محیط پیرامون میتواند منبعی غنی برای یافتن سوژههای ناب باشد.»
این شاعر و نویسنده با بیان اینکه هنر شاعر، یافتن سوژهای تازه و پرداختن آن با زبانی خلاقانه است، افزود: «شاعر کودک باید بتواند از نگاه یک کودک به جهان بنگرد. هنگام سرودن، باید از دنیای بزرگسالان فاصله بگیرد و خود را جای مخاطبش بگذارد؛ آنچه کودک میبیند، احساس میکند و تجربه میکند، نقطه آغاز شعر است.»
شعباننژاد همچنین با اشاره به اهمیت تجربه زیسته در آفرینش ادبی اظهار کرد: «حضور در میان مخاطبان، سفر به مناطق مختلف کشور و آشنایی با فرهنگ، پوشش، آداب و جزییات زندگی مردم، به شاعر کمک میکند جهان واقعی کودک را بهتر بشناسد و آثاری باورپذیرتر و ماندگارتر خلق کند.»
شاعر کتاب «گرگم و گله میبرم» در بخش دیگری از سخنان خود، ارتباط مستمر با مراکز فرهنگی و حضور در کنار کودکان را از ضرورتهای فعالیت شاعران حوزه کودک برشمرد و گفت: «هر زمان به شهری سفر میکنم، حتی اگر دعوتی هم در کار نباشد، حتماً سری به یکی از مراکز کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان میزنم. این دیدارها برای خودم الهامبخش و لذتبخش است.»
وی با اشاره به تجربه سفرهای شخصی خود به شهرهایی مانند یزد و چابهار افزود: «این حضورها فرصتی برای شناخت بهتر دنیای کودکان است. به شاعران و نویسندگان هم توصیه میکنم تا حد امکان سفر کنند، به مراکز کانون، کتابخانهها و مدرسهها بروند و در کنار کودکان و نوجوانان وقت بگذرانند. حتی اگر امکان سفر ندارند، در همین شهر محل زندگیشان فرصت گفتوگو و همنشینی با بچهها را از دست ندهند؛ زیرا این ارتباط مستقیم، بهترین راه برای شناخت مخاطب و خلق آثار صادقانه و اثرگذار است.»
نیکطلب: شعر کودک باید از زمان خود فراتر برود و ماندگار بماند
در ادامه این نشست، بابک نیکطلب، شاعر و نویسنده با تأکید بر ماندگاری آثار ادبی، اظهار کرد: «شعر کودک نباید تنها برای یک مقطع زمانی سروده شود، بلکه باید به گونهای باشد که سالها بعد نیز برای مخاطب معنا و تأثیر خود را حفظ کند.»
وی با بیان خاطرهای از دیدار با یکی از مجریان تلویزیون، به خاطرههای جنگ و مسجد جامع خرمشهر اشاره کرد و گفت: تجربههای واقعی و زیسته، به شعر و روایت اعتبار و اثرگذاری بیشتری میبخشند.
نیکطلب که خود اهل خرمشهر است، تأکید کرد: مخاطب زمانی با یک اثر ارتباط عمیق برقرار میکند که احساس کند شاعر از تجربهای واقعی و ملموس سخن میگوید.
این شاعر کودک و نوجوان، بهرهگیری از تجربههای شخصی و روایت صادقانه را از عوامل ماندگاری شعر دانست و بر توجه شاعران به اصالت تجربه در آفرینش آثار ادبی تأکید کرد.
بابک نیکطلب در ادامه با اشاره به اهمیت توجه به فاصله نسلی میان شاعر و مخاطب، اظهار کرد: «برخی خاطرههای، هر چند برای شاعر ارزشمند و نوستالژیک هستند، اما برای کودک و نوجوان امروز تجربهای زیسته محسوب نمیشوند و به همین دلیل نمیتوانند بهتنهایی زمینه ارتباط مخاطب با شعر را فراهم کنند.»
وی افزود: «اگر مخاطب نتواند با فضای شعر ارتباط برقرار کند، اثرگذاری آن کاهش مییابد. شاعر باید ضمن بهرهگیری از موضوعهای ماندگار، آنها را با زبانی تازه، تصویری روشن و متناسب با ذهن و تجربه نسل امروز روایت کند.»
نیکطلب تأکید کرد: «هدف، سرودن شعری است که از زمان خود فراتر برود و ماندگار بماند؛ شعری که نسلهای مختلف بتوانند با آن ارتباط برقرار کنند، نه اثری که تنها به خاطرات شخصی شاعر محدود شود.»
تأکید منتقدان بر تناسب زاویه دید و ویژگیهای سنی مخاطبان در شعر
در ادامه نشست نقد شعر انجمن شعر برگ، آثار ارائه شده شاعران مورد نقد و بررسی قرار گرفت. منتقدان در تحلیل شعرها، به تناسب زبان و تصویرهای بهکاررفته با جهان خردسالان، کودکان و نوجوان امروز پرداختند و بر اهمیت انتخاب درست زاویه دید شاعران تأکید کردند.
در این بخش همچنین تأکید شد که شاعران هنگام سرودن برای گروه سنی باید علاوه بر تجربههای تلخ و واقعیتهای زندگی، به ویژگیهای روانی و امید، مقاومت و حرکت رو به جلو در دورههای سنی توجه داشته باشد تا تصویر ارائهشده با مخاطب ارتباط بیشتری برقرار کند.
در چهارمین جلسه هفتگی انجمن شعر برگ، علاوه بر افسانه شعبان نژاد، حامد علامتی، مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان نیز دقایقی حضور پیدا کرد و در جریان نشست به بیان دیدگاهها و نکات خود پرداخت.
لینک کپی شد
گزارش خطا