اشتباه محاسباتی از تفاوت در مبانی تحلیلی آغاز می‌شود

محسن تفک، دبیر جامعه اسلامی دانشجویان دانشگاه تهران، در گفت‌وگو با خبرگزاری دانشجو گفت: تفاوت در مبانی معرفتی و منظومه تحلیلی افراد، به‌طور طبیعی به تفاوت در محاسبات، تصمیمات و برآوردهای آنان از یک واقعیت مشترک می‌انجامد. ازاین‌رو، ممکن است دو نفر در برابر یک رخداد واحد قرار گیرند، اما به دو برداشت متفاوت و گاه متعارض برسند.

تفاوت در مبانی، به تفاوت در محاسبات می‌انجامد

تفک: زمانی که یکی از مشاوران مسئولین تیم مذاکره‌کننده اظهار می‌کند: «اگر پیش از این تحولات، همه سیاستمداران و دیپلمات‌های کشور را گرد هم می‌آوردید و از آنان می‌خواستید مطلوب‌ترین تفاهم و توافق قابل تصور با آمریکا را متصور بشوند، بی‌تردید سطح آن از تفاهم‌نامه کنونی پایین‌تر و محدودتر بود.»

او حق دارد؛ او با منطق خود به قضیه نگاه می‌کند، حساب و کتاب می‌کند و با خود می‌گوید بیاییم نگاه کنیم به تاریخچه مذاکرات و توافقات! در کدام زمان ما چنین توافق‌نامه‌ای داشتیم؟ تفاهم‌نامه‌ای که تمام بندهای آن به نفع ایران باشد؟ (علی‌الظاهر) بعید نیست این گزاره هم به ذهن او خطور کند؛ اگر ما اکنون به چنین تفاهم‌نامه‌ای رسیدیم، احتمالاً بعدها، در مذاکرات آتی، به چیزی فراتر از تفاهم‌نامه فعلی می‌رسیم.

این منطق حاصل رجوع به سابقه و تاریخ مذاکرات، کیفیت توافقات پیشین و مقایسه امتیازات ظاهری آن است.

کلید فهم مسئله در واژه «لاینفک» است

اما ساحت دیگر مسئله را ببینیم. رهبر معظم انقلاب اسلامی، امام سید مجتبی خامنه‌ای، در آخرین بیانات خود اشاره می‌کنند که: «نقض عهدهای مکرر شیطان بزرگ نسبت به تفاهم‌نامه امضاشده بین رئیس‌جمهوران ایران و آمریکا بار دیگر این حقیقت را به همگان ثابت کرد که امضای رئیس‌جمهور آمریکا چقدر بی‌ارزش و نامعتبر است و زورگویی، تمامیت‌خواهی و وحشی‌گری، اجزاء لاینفک مرام و مسلک آمریکایی می‌باشد.»

کلید فهم این بیان، واژه «لاینفک» است. سخن از یک رفتار مقطعی یا خطای تاکتیکی نیست؛ بلکه از اقتضائات ماهوی و مختصات ذاتی شیطان بزرگ سخن گفته می‌شود.

بر این مبنا، بدعهدی که حاصل زورگویی، تمامیت‌خواهی و وحشی‌گری اوست، عوارض قابل اصلاح نیستند، بلکه از لوازم انفکاک‌ناپذیر هویت آمریکایی‌اند.

تا دستگاه محاسباتی اصلاح نشود، خروجی تصمیمات متفاوت خواهد بود

همان‌گونه که درندگی از گرگ قابل انفکاک نیست، انتظاری غیر از بدعهدی آمریکا، مبتنی بر محاسبه‌ای غیرواقع‌بینانه است. ادعای مضحک و سخیفی است کسی داعی این باشد که با گرگ می‌توان صحبت کرد تا من‌بعد به گوسفندان گله حمله نکند و چیزی غیر از گوشت تناول کند. اگر این منطق در ذات گرگ جای گرفت، پس می‌توان این ویژگی‌های آمریکا را که علت بدعهدی آن شیطان پلید است، از ذات نجس او جدا کرد!

ازاین‌رو، تا زمانی که دستگاه محاسباتی اصلاح نشود، خروجی تصمیمات نیز متفاوت خواهد بود.

ضرورت نزدیک شدن محاسبات مسئولان به منظومه فکری رهبری

تفک: مسئولان باید این فاصله مبنایی میان دستگاه محاسباتی خود و منظومه فکری رهبری را درک کنند و جای آنکه بکوشند منطق رهبری را با محاسبات خود منطبق سازند، مبانی تحلیلی خویش را به منظومه فکری فصل‌الخطاب جامعه برسانند.