حاجیحیدری: «دو راهی سرنوشتساز ایران» / مقاومت یا سقوط در قهقرای وابستگی +فیلم
به گزارش خبرنگار دانشگاه خبرگزاری دانشجو، حامد حاجیحیدری، عضو هیئت علمی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران و فارغالتحصیل دکتری جامعهشناسی از همان دانشگاه، در اظهاراتی تحلیلی، وضعیت کنونی ایران را در قالب یک «دوگانه تاریخی» توصیف میکند؛ دوگانهای میان پذیرش وضعیت موجود با رویکردی منفعلانه، یا انتخاب مسیر مقاومت برای حفظ استقلال و هویت ملی.
او معتقد است که انتخاب مسیر نخست میتواند به نوعی «قهقرا» و وابستگی منجر شود؛ وضعیتی که در آن، به باور او، جامعه بدون تحقق استقلال واقعی به سمت نوعی فرسایش هویتی حرکت خواهد کرد. در مقابل، وی مسیر مقاومت را راهی برای حفظ موقعیت راهبردی کشور در نظام بینالملل میداند.
این استاد دانشگاه با اشاره به شرایط ژئوپلیتیکی ایران، تأکید میکند که توان بازدارندگی کشور در وضعیت فعلی قابل مقایسه با دورههای پیشین، از جمله جنگ ۸ ساله نیست و به اعتقاد او، ایران امروز از ظرفیتهای نظامی و سیاسی بیشتری برخوردار است. با این حال، او نقش «مطالبهگری اجتماعی» را نیز در این روند مهم میداند و بر ضرورت حمایت عمومی از ساختارهای دفاعی و سیاسی کشور تأکید میکند.
حاجیحیدری در ادامه، به تحولات نظم جهانی اشاره کرده و آن را «نظم آنارشیستی» توصیف میکند که حتی قدرتهای بزرگی مانند چین و روسیه نیز در معرض تهدید آن قرار دارند. به گفته او، در چنین شرایطی، کشورهایی که نتوانند از موقعیت خود بهعنوان یک قدرت مقتدر دفاع کنند، در معرض تضعیف جدی قرار خواهند گرفت.
وی تأکید میکند که تسلیم در برابر فشارهای خارجی، میتواند پیامدهای بلندمدتی برای توسعه کشور داشته باشد و حتی مسیر پیشرفت را برای دههها یا قرنها مختل کند. از نگاه او، تجربه تاریخی کشورهایی که در برابر این فشارها مقاومت نکردهاند، نشان میدهد که وابستگی میتواند به رکود توسعهای منجر شود.
این جامعهشناس همچنین با اشاره به مفهوم «استعمار نوین»، آن را فرآیندی میداند که در آن هویت ملی به یک «برند قابل مدیریت» تقلیل داده میشود تا امکان کنترل و نفوذ خارجی افزایش یابد. او در مقابل، بر اهمیت پیوندهای فرهنگی، اخلاقی و اجتماعی در حفظ انسجام ملی تأکید میکند و آن را عامل اصلی پایداری جوامع در برابر تهاجم میداند.
در بخش دیگری از سخنان خود، حاجیحیدری به تحولات اجتماعی اخیر اشاره کرده و از ظهور نسل جدیدی از جوانان و نوجوانان سخن میگوید که بهزعم او، نقش فعالی در فضای اجتماعی و خیابانی ایفا میکنند. او این تحولات را نشانهای از «بازتولید اجتماعی و فرهنگی» در جامعه ایران تلقی میکند.
به باور وی، این روند میتواند به شکلگیری یک نظم اجتماعی جدید منجر شود؛ نظمی که در آن کنشگران اجتماعی از حالت منفعل به فاعلان تاریخی تبدیل میشوند و نقش مؤثرتری در شکلدهی به فضای عمومی ایفا میکنند.
این استاد دانشگاه در پایان، با تأکید بر مفهوم «وطن» بهعنوان امری فراتر از جغرافیا، آن را ترکیبی از معنا، هویت و پیوندهای عمیق اجتماعی توصیف میکند و میگوید: پایداری در برابر بحرانها، نه صرفاً بر پایه خاک، بلکه بر اساس معنا و همبستگی جمعی شکل میگیرد؛ عاملی که به باور او، تضمینکننده بقای تاریخی ایران خواهد بود.
به گزارش خبرگزاری دانشجو؛ سلسه گفتوگوهای "با وطن" به همت دانشجویان بسیجی دانشگاه تهران تدارک دیده شده تا اساتید دانشگاه راویان حقیقت جنگ تمدنی آمریکا و اسرائیل علیه ایران باشند.