«سپر قاره»: ترفند ترامپ برای حمایت از راست افراطی در آمریکای لاتین
به گزارش گروه بینالملل خبرگزاری دانشجو به نقل از خبرگزاری افه، تازهترین نمونه از دخالتهای دونالد ترامپ رئیسجمهوری آمریکا در فرآیندهای انتخاباتی منطقه آمریکای لاتین، هفته گذشته در کلمبیا رخ داد.
ترامپ پس از پیروزی آبلاردو دِ لا اسپرییا چهره راستافراطی، در دور دوم انتخابات ریاستجمهوری، حمایت «تام و کامل» خود را از او اعلام کرد و وی را رهبری «باهوش، قوی و سرسخت» نامید. دِ لا اسپرییا در این انتخابات با اختلاف اندکی بر ایوان سپدا رقیب چپگرای خود پیروز شد.
ترامپ پیش از انتخابات نیز از طریق انتشار مطالبی در شبکه اجتماعی تروث سوشال، خواستار حمایت از دِ لا اسپرییا شده و مدعی شده بود که پیروزی او میتواند به ایجاد رابطهای «قدرتمند» میان آمریکا و کلمبیا منجر شود. این اظهارات با واکنش منفی اپوزیسیون کلمبیا و شخص گوستاوو پترو رئیسجمهوری این کشور (که روزهای پایانی حضور خود در این منصب را میگذراند) مواجه شد؛ پترو با محکوم کردن این اقدام به عنوان دخالت خارجی، حتی خواستار ابطال نتایج انتخابات شد.
نقطه آغاز تهاجم منطقهای
نخستین نشانه بزرگ حمایت صریح ترامپ از یک نامزد آمریکای لاتین در هندوراس رقم خورد؛ کشوری که ترامپ در انتخابات ریاستجمهوری سال ۲۰۲۵، به طور علنی از نصری آسفورا نامزد محافظهکار حمایت کرد.
ترامپ با ارسال پیامهای حمایتی و هشدارهایی درباره پیامدهای پیروزی جناح چپ، در کارزار انتخاباتی هندوراس دخالت کرد؛ انتخاباتی که با اتهامهای گسترده دخالت خارجی همراه بود. آسفورا در نهایت با اختلاف کمی پیروز شد و به یکی از نخستین متحدان منطقهای ترامپ تبدیل شد که پس از بازگشت او به کاخ سفید، از صندوقهای رای بیرون آمد.
ترامپ نه تنها نسبت به آسفورا و دِ لا اسپرییا ابراز علاقه کرده، بلکه در مواردی به طور مستقیم خواستار حمایت از آنها شده و سرنوشت روابط دوجانبه را به نتایج انتخابات گره زده است.
چرخشهای راستگرایانه
کشورهای بولیوی و شیلی نیز به تازگی شاهد چرخشهایی به سمت راست بودهاند که اگرچه بدون حمایتهای انتخاباتی علنی ترامپ رخ داد، اما مورد استقبال دولت او قرار گرفت.
پیروزی رودریگو پاز در بولیوی در اکتبر سال گذشته، فصلی از نزدیکی میان لاپاز و واشنگتن را پس از دو دهه روابط تقریبا قطعشده با دولتهای اوو مورالس و لوئیس آرسه روسای جمهوری پیشین گشود.
در شیلی نیز پیروزی خوسه آنتونیو کاست چهره راستافراطی و جانشین گابریل بوریچ چپگرا در دسامبر گذشته، با استقبال واشنگتن مواجه شد. ترامپ سپس مدعی شد که از او حمایت کرده، هرچند شواهدی از حمایت مستقیم ثبت نشده است.
علاوه بر این موارد، انتخاب مجدد دنیل نوبوآ در اکوادور، پیروزی لورا فرناندس در کاستاریکا و پیروزی قریبالوقوع کیکو فوجیموری در پرو، به تقویت هماهنگی میان چندین دولت آمریکای لاتین و کاخ سفید کمک کرده است.
برزیل؛ میدان نبرد بعدی؟
اگر کلمبیا تازهترین نمونه حمایت علنی ترامپ باشد، برزیل آزمون کلیدی بعدی این استراتژی خواهد بود. در فاصله چند ماه مانده به انتخابات ریاستجمهوری ماه اکتبر (آبان)، ترامپ سیگنالهایی از نزدیکی حمایت از فلاویو بولسونارو فرزند ژائیر بولسونارو (رئیسجمهور سابق که به اتهام تلاش برای کودتا محکوم شده) نشان داده است. این در حالی است که روابط او با دولت لولا داسیلوا رئیسجمهوری فعلی روز به روز تیرهتر میشود.
این تقابل از لفاظی فراتر رفته است: واشنگتن تعرفههای جدیدی بر محصولات برزیلی وضع کرده، دیدارهایی با چهرههای دو جناح داشته و برخی گروههای جنایی برزیلی را در فهرست سازمانهای تروریستی قرار داده است؛ موضوعی که رابطه دوجانبه را به یکی از محورهای اصلی کارزار انتخاباتی تبدیل کرده است.
تحلیلگران معتقدند پیروزی بولسونارو، سقف نفوذ سیاسی ترامپ در منطقه را افزایش خواهد داد.
در صورت پیروزی بولسونارو، مکزیک به ریاستجمهوری کلائودیا شینباوم، تنها سنگر بزرگ جریان چپ در آمریکای لاتین باقی خواهد ماند.
گسترش سپر قاره آمریکا
ترامپ در استراتژی امنیت ملی خود، تثبیت رهبری واشنگتن در آمریکای لاتین را در دستورکار قرار داده و ایجاد شبکهای از دولتهای همسو تحت نام سپر قاره آمریکا (Escudo de las Américas) را ترویج کرده است. هدف از این پروژه، مبارزه با جرائم سازمانیافته و مهار نفوذ چین در منطقه است.
این پروژه که دهها کشور را گرد هم آورده، شامل شرکای اصلی همچون خاویر میلی رئیسجمهوری آرژانتین، نایب بوکله رئیسجمهوری السالوادور و دنیل نوبوآ رئیسجمهوری اکوادور است و انتظار میرود کلمبیا و در صورت پیروزی بولسونارو، برزیل نیز به آن بپیوندند.
در مقابل، واشنگتن همکاریهای سیاسی، اقتصادی و امنیتی خود را با این دولتها تقویت کرده و آنها را به مهرههای کلیدی استراتژی قارهای خود تبدیل کرده است.