کاهش ارزش یارانه تغذیه با تورم، شکاف طبقاتی را تشدید میکند/ انحصار پیمانکاران در شهرهای کوچک از چالشهای طرح جدید است
خواجهعلی، دبیر شورای صنفی دانشگاه مهاجر اصفهان، در گفتوگو با خبرنگار دانشگاه خبرگزاری دانشجو، درباره طرح یارانه تغذیه دانشجویان اظهار کرد: طی سالهای اخیر بارها مطرح شده که بخش قابل توجهی از بودجه دانشگاهها صرف سلفهای دانشجویی میشود. بر اساس برخی برآوردهای غیررسمی، این رقم حتی به حدود ۴۰ تا ۵۰ درصد بودجه دانشگاهها میرسد و همین مسئله این پرسش را ایجاد کرده که آیا نمیتوان بخشی از این منابع را به حوزههای آموزش و پژوهش اختصاص داد.
وی افزود: در همین راستا، طرح «یارانه تغذیه دانشجویی» مطرح شد. این طرح در کنار مزایایی که میتواند به همراه داشته باشد، ابهامات و نگرانیهای جدی نیز ایجاد کرده است؛ بهگونهای که اگر اصلاحات لازم در آن صورت نگیرد، ممکن است به یک قمار بزرگ برای آینده آموزش عالی تبدیل شود.
دبیر شورای صنفی دانشگاه مهاجر اصفهان نخستین نگرانی را نحوه بهروزرسانی اعتبار یارانه تغذیه دانست و گفت: اگر مبلغ یارانه متناسب با نرخ واقعی تورم افزایش پیدا نکند و مبنای محاسبه تورم کمتر از واقعیت باشد، ارزش این یارانه سالبهسال کاهش خواهد یافت. در چنین شرایطی دانشجویان ناچار میشوند بخش بیشتری از هزینه غذا را بهصورت آزاد پرداخت کنند؛ موضوعی که میتواند شکاف طبقاتی را تشدید کرده و فرصت رشد بسیاری از دانشجویان مستعد را از بین ببرد.
خواجهعلی دومین چالش این طرح را وضعیت شهرهای کوچک عنوان کرد و ادامه داد: در بسیاری از شهرهای کوچک تعداد پیمانکاران محدود است و این مسئله میتواند به ایجاد انحصار منجر شود. در چنین شرایطی، دانشگاه برای تداوم ارائه خدمات، ناچار خواهد بود سختگیری کمتری نسبت به کیفیت و کمیت غذا داشته باشد؛ زیرا پس از تأیید دانشگاه، هزینه بهصورت مستقیم به پیمانکار پرداخت میشود.
وی سومین دغدغه شوراهای صنفی را به برخی وعدههای عملینشده وزارت علوم مرتبط دانست و تصریح کرد: وعدههایی مانند حضور مشاور فراکسیون در مجلس و افزایش ۱۰۰ درصدی حقوق کار دانشجویی تاکنون محقق نشده است. همین مسئله موجب شده شوراهای صنفی دانشگاههای مختلف در بیانیههای خود نسبت به اجرای طرح جدید تغذیه و نحوه اجرای آن نگرانیهای جدی مطرح کنند.
شوراهای صنفی دهها دانشگاه کشور با انتشار بیانیهای نسبت به ابهامات طرح جدید تغذیه دانشجویی ابراز نگرانی کردند. بر اساس اعلام سازمان امور دانشجویان، قرار است از مهر ۱۴۰۵ سلفهای مرکزی دانشگاهها بهتدریج حذف و یارانه تغذیه بهصورت اعتبار مستقیم در اختیار دانشجویان قرار گیرد تا غذای خود را از مراکز طرف قرارداد تهیه کنند.
نمایندگان دانشجویان با انتقاد از نبود مستندات رسمی و جزئیات اجرایی، مهمترین نگرانیهای خود را شامل کافی نبودن اعتبار در برابر تورم، محدود بودن مراکز طرف قرارداد بهویژه در شهرهای کوچک، نبود زیرساختهای لازم، احتمال مغایرت با تعهدات رفاهی دانشگاهها و تهدید عدالت آموزشی عنوان کردند.
در این بیانیه تأکید شده است که پاسخهای مسئولان نتوانسته ابهامات موجود را برطرف کند و شوراهای صنفی خواستار انتشار فوری شیوهنامه اجرایی، شفافسازی جزئیات طرح و مشارکت نمایندگان دانشجویان در تصمیمگیریها شدهاند. همچنین از وزارت علوم، سازمان امور دانشجویان و صندوق رفاه خواسته شده است با پاسخگویی شفاف، از بروز بحرانهای رفاهی در دانشگاهها جلوگیری کنند.